Pierre-Auguste Renoir Fine Art prints / National Gallery prezantoi sot ekspozitën “Renoir and Love”, e cila bashkon 45 vepra nga muze dhe koleksione ndërkombëtare. Mbi 22 mijë bileta janë rezervuar para hapjes, ndërsa “Dance at the Moulin de la Galette” mbërrin për herë të parë në Britani... National Gallery në Londër ua prezantoi sot, më 30 shtator, ekspozitën kritikëve dhe mediave. Publiku do ta vizitojë nga 3 tetori 2026 deri më 31 janar 2027, në Sainsbury Wing.
“Renoir and Love” përmbledh njëzet vitet vendimtare të krijimtarisë së Pierre Auguste Renoirit, nga mesi i viteve 1860 deri në mesin e viteve 1880. Ekspozita përmban 45 piktura dhe përbën prezantimin më të madh të artistit në Britani gjatë dy dekadave të fundit. National Gallery organizoi ekspozitën me Musée d’Orsay në Paris dhe Museum of Fine Arts në Boston. Në qendër qëndron “Dance at the Moulin de la Galette” e vitit 1876. Musée d’Orsay e dërgoi kryeveprën për herë të parë në Britani. Renoir e pikturoi skenën në një hapësirë argëtimi në Montmartre, ku punëtorë, artizanë, artistë dhe gra të reja vallëzonin, pinin dhe krijonin lidhje shoqërore.
Ekspozita përfshin gjithashtu:
· “Dance at Bougival”, nga Museum of Fine Arts në Boston;
· “Dance in the Country”, nga Musée d’Orsay;
· “The Great Bathers”, nga Philadelphia Museum of Art;
· “The Promenade”, nga Getty Museum në Los Anxhelos;
· “Motherhood”, me Aline Charigot dhe djalin e tyre Pierre;
· “The Umbrellas”, pjesë e koleksionit të National Gallery;
· Vepra nga Barnes Foundation, National Gallery of Art në Uashington, Clark Art Institute dhe Nationalmuseum në Stokholm.
Kuratorët Christopher Riopelle dhe Chiara Di Stefano e organizojnë ekspozitën në shtatë seksione. Ata ndjekin kalimin e Renoirit nga tavernat dhe rrugët e Parisit te kafenetë, teatrot, shëtitjet pranë Senës, familja dhe nudot monumentale. Piktori u dha skenave të përditshme përmasat që akademitë e kohës ua rezervonin historisë, fesë dhe mitologjisë.
Interesi publik ka kaluar parashikimet e muzeut. National Gallery raportoi 22.033 rezervime para hapjes. Ekspozita “Van Gogh: Poets and Lovers” kishte regjistruar 15.654 rezervime në të njëjtën fazë të shitjes gjatë vitit 2024. “Renoir and Love” ka vendosur kështu rekordin e ri të muzeut për shitjet paraprake.
Kritika dhe debate
Jonathan Jones i The Guardian e cilëson ekspozitën më të lumtur të vitit dhe e kundërshton perceptimin e Renoirit si një piktor sentimental. Sipas tij, Renoir e shtyu impresionizmin përtej studimit të dritës, duke e përdorur çastin kalimtar si një mënyrë për të paraqitur dëshirën, shoqërinë dhe kënaqësinë urbane.
Jones veçon “Dance at Bougival”, drekimet pranë Senës dhe “Dance at the Moulin de la Galette”. Ai kritikon fazën e mëvonshme të artistit, sidomos “The Great Bathers”, ku format e rënda dhe nudot akademike zëvendësuan lëvizjen dhe spontanitetin e periudhës impresioniste.
Ekspozita nuk e shmang ambiguitetin seksual dhe shoqëror. Kuratorët e lexojnë “The Skiff”, ku një grua drejton barkën ndërsa një tjetër qëndron përballë saj, përmes letërsisë së Guy de Maupassant dhe mundësisë së një marrëdhënieje mes dy grave. Piktura të tjera tregojnë gratë që lëvizin vetëm në qytet, takohen në teatro ose përdorin hapësirat publike pa shoqërimin e burrave.
Ky lexim sfidon imazhin e Renoirit si prodhues i skenave dekorative. Skenat e tij regjistrojnë ndryshimet që sollën hekurudha, urbanizimi, kultura e kafeneve dhe zgjerimi i kohës së lirë në Parisin e shekullit XIX.
***
National Gallery prezantoi sot një ekspozitë me peshë muzeale dhe interes të matshëm publik. Tri institucione, në Paris, Londër dhe Boston, siguruan vepra që udhëtojnë rrallë. Numri rekord i rezervimeve tregon se ekspozita ka dalë përtej rrethit profesional të historisë së artit.
Ekspozita rihap edhe debatin mbi Renoirin. Popullariteti i madh e ka kthyer shpesh veprën e tij në imazh konsumi, ndërsa kritikët e kanë akuzuar për sentimentalizëm dhe idealizim të grave. National Gallery përpiqet ta ndajë piktorin nga riprodhimet komerciale dhe ta paraqesë si kronikan të shoqërisë moderne, klasave të reja urbane dhe marrëdhënieve njerëzore.
Materialet zyrtare nuk evidentojnë vepra, studiues ose institucione shqiptare. Për muzetë shqiptarë, rëndësi ka modeli i bashkëpunimit. Tri institucione ndërtojnë një ekspozitë të vetme, ndajnë kërkimin shkencor dhe sigurojnë hua nga koleksione publike e private në disa shtete. Shqipëria nuk ka zhvilluar ende një projekt ndërkombëtar të kësaj shkalle për pikturën evropiane.
Dy ngjarje të tjera që meritojnë vëmendje
English National Ballet hap sonte “Rhythm Riot” në Sadler’s Wells. Programi bashkon “Symphony in Three Movements” të George Balanchine me dy premiera botërore. Micaela Taylor ka krijuar “Bow Out”, të frymëzuar nga Nicholas Brothers dhe Bill “Bojangles” Robinson. Jae Man Joo paraqet “Auguries of Innocence”, mbështetur te poezia e William Blake dhe muzika e Pēteris Vasks. English National Ballet Philharmonic e interpreton muzikën drejtpërdrejt. Programi vazhdon deri më 3 tetor.
West End vendos John Maynard Keynesin në skenë. Theatre Royal Haymarket dha mbrëmë premierën zyrtare të “The Standard of Living”, dramë e re nga James Graham, me regji të Nicholas Hytner. Rory Kinnear luan Keynesin, ndërsa balerina Natalia Osipova debuton në West End si Lydia Lopokova. Kritiku i Time Out i dha shfaqjes tri yje, vlerësoi Kinnearin dhe kritikoi tekstin që përpiqet të përmbledhë njëherësh jetën private, teorinë ekonomike dhe rolin e artit në shoqëri. Shfaqja vazhdon deri më 12 dhjetor./Pamfletipierre-auguste renoir fine art prints Lini një Përgjigje Anuloje përgjigjen Kulture E fshehur në një Bibël të vitit 1599, harta 500-vjeçare tregon vendndodhjen e mundshme të Edenit 30 Shtator 2026, 14:5614:56Kulture Një tjetër çmim për Helen Mirren, aktorja fituese e “Oscar”-it nderohet në Festivalin e Hamburgut 30 Shtator 2026, 10:2110:21Kulture E quajti Erdoganin ‘diktator’, komediani turk lirohet pas 88 ditësh në burg 29 Shtator 2026, 15:4215:42Kulture Dior në provën e tretë: Jonathan Anderson duhet t’i japë formë epokës së tij 29 Shtator 2026, 12:3012:30Kulture Sanremo vendos AI-n nën 'lupë'/ Teknologjia që mund të zbulojë nëse kënga është krijuar nga njeriu 29 Shtator 2026, 12:0312:03Kulture Tri çmime në një mbrëmje/ Kori “Siparantum” nga Kosova triumfon në festivalin ndërkombëtar në Mal të Zi 29 Shtator 2026, 11:0411:04Kulture