Sulmi ndaj memorialit kushtuar një prej veprave më përfaqësuese të identitetit tonë kombëtar, “Lahuta e Malcís” të At Gjergj Fishtës, në Lezhë, ka nxitur një reagim të fortë nga sipërmarrësi Gjergj Luca, i cili, përtej indinjatës ndaj aktit të vandalizmit, ka zgjedhur ta kthejë këtë ngjarje në një thirrje për ndërgjegjësim kombëtar dhe përgjegjësi institucionale.
Përmes një videomesazhi, Luca i drejtohet drejtpërdrejt Kryeministrit Edi Rama, duke propozuar që figura madhore e Fishtës të marrë vendin që meriton në hapësirën publike të kryeqytetit, aty ku historia, kultura dhe kujtesa kombëtare duhet të gjejnë shprehjen e tyre më dinjitoze.
“Korifenjtë e kombit e kanë vendin në zemër të Tiranës. Sille Fishtën në Tiranë, t’i japë dritë kësaj errësire ku jemi zhytë”, apelon Gjergj Luca, duke e shndërruar këtë propozim në një mesazh që kapërcen simbolikën e një monumenti të vetëm. Është një thirrje për t’i dhënë kulturës dhe mendimit shqiptar vendin e tyre në ndërgjegjen publike, në një kohë kur akte të tilla cenojnë jo vetëm një vepër artistike, por edhe respektin për trashëgiminë që na përbashkon.
“Ai që na dhuroi alfabetin e nanës e na futi në Europë me germat latine, e ka vendin në zemër të Tiranës”, shprehet Luca, duke iu referuar kontributit të Fishtës në Kongresin e Manastirit, ku gjuha shqipe u bë me alfabetin e saj. Për të, poeti i madh nuk është thjesht një emër i historisë së letërsisë, por një nga ata njerëz që i dhanë kombit, gjuhë, dinjitet, vetëdije dhe një përfytyrim të vetvetes.
Në vijim të mesazhit, sipërmarrësi rikthen në kujtesë edhe një tjetër emër të artit shqiptar, skulptorin e talentuar Agim Rada, të cilin e lidh me një ëndërr që mbeti e papërmbushur, realizimin e një monumenti kushtuar Fishtës.
“E more Gim Rada, ike nga kjo jetë me ëndrrën e papërmbushur për të bërë Fishtën”, shprehet Luca, në këtë thirrje që merr edhe ngjyrimin e një homazhi për artistin dhe veprën që ai la pas. Kështu, propozimi për monumentin e Fishtës shndërrohet njëkohësisht në kujtesë për një dëshirë të mbetur pezull dhe në një mundësi për ta kthyer atë në realitet.
Duke iu drejtuar sërish Edi Ramës, Luca përmend edhe miqësinë që Kryeministri ka pasur me Agim Radën, duke i kërkuar të ndihmojë në përmbushjen e kësaj dëshire të artistit. Ai e fton të përcaktojë një hapësirë të denjë në qendër të Tiranës, ku figura e poetit kombëtar të mund të ngrihet si një shenjë e qëndrueshme e respektit për kulturën dhe historinë shqiptare.
Por Gjergj Luca nuk e kufizon thirrjen e tij te një kërkesë drejtuar institucioneve. Ai shpreh edhe gatishmërinë për t’u bërë pjesë e realizimit konkret të kësaj nisme, duke premtuar se, së bashku me një grup skulptorësh, do të angazhohet për ta derdhur në bronz monumentin dhe për ta vendosur në një hapësirë që i përgjigjet përmasës historike e kulturore të Fishtës.
Është një zotim që e zhvendos mesazhin nga indinjata e çastit drejt një ideje konkrete, përgjigjja ndaj vandalizmit nuk duhet të jetë vetëm dënimi i aktit, por edhe një vepër që e forcon kujtesën, e lartëson kulturën dhe i jep qytetit simbole që e pasurojnë shpirtërisht.
“Ngreje në piedestal atë njeri të madh, o Edi Rama!”, përfn Luca, duke e përmbledhur në këtë apel gjithë thelbin e mesazhit të tij.
Në të vërtetë, ngritja e një monumenti kushtuar At Gjergj Fishtës në zemër të Tiranës do të ishte më shumë se vendosja e një shtatoreje në një shesh të kryeqytetit. Do të ishte një shenjë e vlerësimit të një prej figurave më të rëndësishme të historisë sonë kulturore, një dëshmi e respektit për gjuhën shqipe dhe një kujtesë e gjallë se kombet nuk e ndërtojnë të ardhmen duke harruar ata që u dhanë zë, mendim dhe identitet.
Sepse Fishta, autori i “Lahutës së Malcís”, nuk i përket vetëm Lezhës, Shkodrës apo një treve të caktuar. Ai i përket gjithë Shqipërisë. Dhe kur një monument sulmohet, përgjigjja më dinjitoze është që vlerat që ai përfaqëson të bëhen edhe më të pranishme në jetën publike.
Nëse dhuna përpiqet të errësojë kujtesën, kultura duhet të përgjigjet me dritë. Dhe Fishta, si një nga zërat më të fuqishëm të ndërgjegjes shqiptare, e meriton që kjo dritë të mos mbetet vetëm në faqet e librave, por të marrë edhe trajtën e bronzit, në një vend të denjë, në zemër të kryeqytetit. /CNA Lajme ekskluzive nga CNA
Doni te informoheni te paret per lajme ekskluzive? Bashkohuni me grupin tone ne Facebook duke klikuar ketu.