Kanceret e gjakut që me kalimin e kohës përkeqësohen mund të mbartin shenja paralajmëruese gjenetike të dallueshme vite përpara se pacientët të zhvillojnë simptoma serioze. Këto zbulime mund të mundësojnë ndërhyrje më të hershme, duke ndihmuar njëkohësisht mjekët të dallojnë kancerin e vërtetë nga ndryshimet e padëmshme të gjakut që lidhen me plakjen. Shenjat e fshehura paralajmëruese të kancerit të gjakutLexo edhe:Çdo e pesta grua që i nënshtrohet procedurave estetike tregon shenja të varësisë "Pemët familjare" gjenetike të qelizave të gjakut mund të zbulojnë vite më parë se cilat lloje të kancerit do të përparojnë dhe cilët pacientë mund të mos kenë fare kancer. Studimi afatgjatë i kancereve kronike të gjakut ka zbuluar dallime të rëndësishme gjenetike midis pacientëve, sëmundja e të cilëve mbetet e qëndrueshme, dhe atyre tek të cilët ajo përkeqësohet me kalimin e kohës. Gjetjet sugjerojnë se ndryshimet në ADN mund t'i ndihmojnë mjekët të përmirësojnë diagnostikimin, të monitorojnë pacientët me më shumë saktësi, të vlerësojnë efektivitetin e trajtimeve dhe të identifikojnë shenjat e përparimit të sëmundjes vite përpara se simptomat të bëhen të dukshme. Studimi, i botuar në revistën Cancer Discovery, u udhëhoq nga studiues të Wellcome Sanger Institute në bashkëpunim me partnerët e tyre. Ekipi kombinoi analizën gjenetike me të dhëna të detajuara klinike për të hetuar mënyrën se si kanceret kronike të gjakut zhvillohen përgjatë disa dekadave. Gjetjet u prezantuan gjithashtu në Konferencën e American Association for Cancer Research (AACR) në San Diego. Si zhvillohen kanceret kronike të gjakut Neoplazitë mieloproliferative (MPN) janë një grup kanceresh të rralla dhe kronike të gjakut që fillojnë në palcën e kockave, aty ku prodhohen qelizat e gjakut. Tek personat me MPN, palca e kockave prodhon në mënyrë të pakontrolluar disa lloje të qelizave të gjakut. Rreth 40,000 persona në Mbretërinë e Bashkuar jetojnë me MPN dhe çdo vit diagnostikohen rreth 4,000 raste të reja. Këto kancere zakonisht përparojnë ngadalë. Ato mund të fillojnë me mutacione ose ndryshime në ADN që shfaqen shumë herët në jetë dhe më pas pasohen nga mutacione të tjera që grumbullohen gjatë disa dekadave. Shumica e rasteve të MPN lidhen me mutacione në gjenet JAK2, CALR ose MPL. Megjithatë, rreth 10 për qind e pacientëve nuk kanë asnjë nga këto ndryshime të zakonshme gjenetike. Në këto raste, mjekët mund ta vendosin diagnozën kryesisht duke ekzaminuar pamjen e qelizave në palcën e kockave. Si pasojë, disa pacientë mund të marrin trajtim kundër kancerit, përfshirë kimioterapinë, pa prova përfundimtare gjenetike që vërtetojnë se kanë një kancer të gjakut. Pse disa raste përkeqësohen Ecuria e kancerit kronik të gjakut ndryshon shumë nga një pacient te tjetri. Disa njerëz ndihen mirë për vite me radhë dhe kanë nevojë vetëm për trajtim të lehtë, ndërsa sëmundja mbetet e qëndrueshme. Të tjerë zhvillojnë me kalimin e kohës forma më serioze të sëmundjes, përfshirë leukeminë ose mielofibrozën, e cila shkakton formimin e indit mbresor në palcën e kockave. Mjekët nuk mund të përcaktojnë gjithmonë paraprakisht se tek cilët pacientë sëmundja do të mbetet e qëndrueshme dhe tek cilët do të përparojë. Për këtë arsye, studiuesit hetuan nëse ndryshimet gjenetike mund të zbulojnë pacientët me rrezik më të lartë. Ata shqyrtuan gjithashtu nëse personat që nuk kishin mutacionet e zakonshme të MPN-së kishin vërtet kancer të gjakut. Ekipi ndoqi 30 pacientë me kancer kronik të gjakut, kryesisht me MPN. Ata kombinuan sekuencimin e plotë të gjenomit me informacione të gjera klinike, duke përfshirë afro 8,000 rezultate analizash të gjakut, të dhëna mbi trajtimet dhe ecurinë e sëmundjes. Mbi 450 mostra u analizuan përmes testimeve të përsëritura gjenomike. Disa pacientë u monitoruan në kuadër të kujdesit rutinë klinik për deri në 25 vjet. Ndërtimi i "pemëve familjare" të qelizave të gjakut Periudha e gjatë e ndjekjes lidhi kërkimin gjenomik në Sanger Institute me kujdesin rutinë të pacientëve në Cambridge University Hospitals NHS Foundation Trust. Kjo u mundësoi shkencëtarëve të vëzhgonin se si ndryshonin me kalimin e kohës popullatat e qelizave të gjakut dhe të krijonin një pamje më të plotë të evolucionit të kancerit. Duke përdorur ADN-në e marrë nga qelizat e gjakut, studiuesit krijuan "pemë familjare" gjenetike. Këto rindërtime u mundësuan të gjurmonin origjinën e kloneve kancerogjene, grupe qelizash gjenetikisht identike që më vonë kontribuan në përparimin e sëmundjes. Analiza zbuloi modele të ndryshme evolucioni tek pacientët me MPN. Personat, sëmundja e të cilëve mbeti klinikisht e qëndrueshme, kishin popullata qelizash gjenetikisht "të qëndrueshme", që fituan pak ose aspak mutacione shtesë. Në të kundërt, pacientët tek të cilët sëmundja përparoi zhvilluan me kalimin e kohës ndryshime të reja në ADN. Rezultatet sugjerojnë se përparimi i kancereve kronike të gjakut mund të jetë biologjikisht "i koduar" vite përpara se gjendja e pacientit të përkeqësohet në mënyrë të dukshme. Mutacionet që lidhen me përparimin e ardhshëm mund të zbulohen shumë kohë përpara se simptomat të rëndohen ose analizat standarde klinike të tregojnë ndryshime të mëdha. Disa diagnoza mund të pasqyrojnë plakjen normale Studiuesit analizuan edhe pacientët që nuk kishin mutacione në gjenet JAK2, CALR ose MPL. Ata rindërtuan "pemët familjare" nga rreth 200 gjenome të qelizave të gjakut të këtyre pacientëve. Në vend që të gjenin modele tipike të kancerit, shkencëtarët vëzhguan ndryshime më të përputhshme me procesin normal të plakjes. Ky zbulim sfidon supozimin se çdo person me disa karakteristika të pazakonta në palcën e kockave ka domosdoshmërisht kancer të gjakut. Disa persona që aktualisht klasifikohen në këtë kategori mund të kenë karakteristika biologjike të ndryshme nga ato që vërehen tek pacientët me MPN të mirëfilltë. Rezultatet sugjerojnë se mjekët mund të kenë nevojë të rishqyrtojnë mënyrën se si diagnostikohen dhe trajtohen këta pacientë. Ato mbështesin gjithashtu udhëzimet e reja të British Society for Haematology për vlerësimin e personave pa mutacione në JAK2, CALR ose MPL. Sipas këtyre udhëzimeve, disa pacientë duhet të përshkruhen fillimisht si persona me trombocitozë pa mutacione në JAK2, CALR ose MPL, në vend që të diagnostikohen menjëherë me kancer të gjakut. Trombocitoza nënkupton një numër të lartë trombocitesh pa prova të qarta gjenetike për kancer. Drejt monitorimit të rregullt gjenomik Studimi nxjerr në pah disa përfitime të mundshme klinike nga përdorimi më i rregullt i informacionit gjenomik në kujdesin ndaj pacientëve me kancer. Testet gjenetike mund t'i ndihmojnë mjekët të dallojnë sëmundjen e qëndrueshme nga format që ka të ngjarë të përparojnë, të saktësojnë diagnozat e pasigurta dhe të udhëheqin zhvillimin e trajtimeve më precize. Në të ardhmen, testimet e rregullta gjenomike mund t'u mundësojnë mjekëve të identifikojnë pacientët me rrezik të lartë vite përpara se sëmundja e tyre të përkeqësohet. Kjo do të krijonte mundësi për ndërhyrje më të hershme, duke shmangur njëkohësisht trajtime të panevojshme tek personat, ndryshimet e gjakut të të cilëve mund të mos jenë kancerogjene. Dr. Daniel Leongamornlert, autori i parë i studimit në Wellcome Sanger Institute, tha: "Ne ndoqëm pacientët me neoplazi mieloproliferative për shumë vite dhe përdorëm sekuencimin e gjenomit së bashku me historinë klinike për të gjurmuar ndryshimet në popullatat e qelizave të gjakut me kalimin e kohës. Duke rindërtuar prejardhjen e qelizave, arritëm të dallonim modele të ndryshme evolucioni midis pacientëve me sëmundje të qëndrueshme dhe atyre tek të cilët ajo përparoi." Dr. Dani Skirrow, Menaxhere e Informacionit të Kërkimit në Cancer Research UK, e cila bashkëfinancoi studimin, tha: "Jemi në një epokë të artë të kërkimit shkencor, ku përparimet teknologjike na lejojnë të lexojmë me shpejtësi ADN-në për të identifikuar gabimet në kodin gjenetik që mund të çojnë në kancer. Në bashkëpunim, studiuesit tanë kanë analizuar sasi të mëdha ADN-je për të ndërtuar një pamje të detajuar se si disa kancere të gjakut mund të fillojnë, të zhvillohen dhe të sillen, duke zbuluar ndryshime që mund të na ndihmojnë të parashikojmë kancerin vite përpara. Këto zbulime janë thelbësore për të përmirësuar monitorimin e personave në rrezik dhe për të gjetur mënyra më të mira për parandalimin, diagnostikimin dhe trajtimin e sëmundjes, në mënyrë që njerëzit të jetojnë më gjatë dhe me cilësi më të mirë jete." Dr. Jyoti Nangalia, autore e lartë e studimit në Wellcome Sanger Institute dhe hematologe konsulente nderi në Cambridge University Hospitals NHS Foundation Trust, tha: "Këta janë pacientë për të cilët jemi kujdesur dhe i kemi ndjekur në klinikën tonë për më shumë se 15 vjet. Është jashtëzakonisht e vështirë të parashikohet se si mund të ndryshojë kanceri i tyre me kalimin e kohës. Duke kombinuar kujdesin afatgjatë klinik me analiza të rregullta gjenomike, kemi arritur të vëzhgojmë evolucionin e kodit gjenetik të sëmundjes shumë përpara se të shfaqeshin ndryshimet klinike. Modelet që kemi zbuluar do t'i ndihmojnë mjekët të zhvillojnë strategji më të mira monitorimi, të përmirësojnë diagnostikimin dhe, në planin afatgjatë, të arrijnë rezultate më të mira për pacientët." Përvoja shumëvjeçare e një pacienti Alan Everitt, 77 vjeç, trajtohet në Cambridge University Hospitals NHS Foundation Trust prej më shumë se 30 vitesh. Në vitin 1992 ai u diagnostikua me trombocitemi esenciale (ET), një formë e rrallë e MPN-së që bën që organizmi të prodhojë një numër të tepërt trombocitesh, qelizat e gjakut që marrin pjesë në mpiksje. Më vonë gjendja e tij përparoi në mielofibrozë, e cila shkakton formimin e indit mbresor në palcën e kockave. Ai ka përjetuar gjithashtu episode të përsëritura të kancerit të lëkurës. Alan Everitt, nga Hardwick, Cambridgeshire, tha: "Ka qenë qetësuese të jem nën kujdesin e ekipeve të hematologjisë dhe kirurgjisë plastike në Spitalin Addenbrooke's në Cambridge për kaq shumë vite. Gjithmonë jam ndier i mbështetur dhe mirënjohës për kujdesin dhe informacionin që kam marrë në çdo hap. Të jetosh për kaq gjatë me kancer të gjakut ka sjellë shumë sfida dhe shpresoj që pjesëmarrja ime në këtë studim të ndihmojë pacientët e ardhshëm, kanceri i të cilëve ka gjasa të përparojë me kalimin e kohës, ashtu si ndodhi edhe me timin."/ScienceDaily
