Lajme Zone
SPAK-ut, iu shtoftë inati!
PolitikëPamfleti
Ky artikull është pjesë e një historie me 5 burime — Krahaso mbulimin →

SPAK-ut, iu shtoftë inati!

Më 10 shtator, 18 drejtues gjykatash dhe drejtues të shoqatave të gjyqtarëve e prokurorëve depozituan kallëzim penal në SPAK ndaj ministrit të Financave, Petrit Malaj, sekretarit të përgjithshëm të ministrisë, Gentian Këri, si dhe drejtuesve të degëve të Thesarit. Ata pretendojnë se me bllokimin e listëpagesave janë konsumuar vepra penale, mes tyre “shpërdorimi i detyrës” dhe pengimi i ekzekutimit të një vendimi gjyqësor. Këto janë pretendime të kallëzuesve dhe deri në këtë fazë nuk nënkuptojnë përgjegjësi penale të personave të kallëzuar.

Foto ilustruese Vetëm pak ditë pas kallëzimit për bllokimin e pagave të magjistratëve, SPAK sekuestroi dokumente dhe nisi marrjen në pyetje të zyrtarëve të Thesarit. Ritmi bie në sy përballë çështjeve të tjera me interes të lartë publik, ku hetimet kanë zgjatur me muaj apo vite. Shpejtësia në këtë rast është për t’u përshëndetur; pyetja është pse i njëjti standard të mos zbatohet edhe për dosjet e tjera... Kur bëhet fjalë për hallin e vetë sistemit të drejtësisë, SPAK duket se di të veprojë me shpejtësi. Përplasja për pagat e gjyqtarëve dhe prokurorëve ka kaluar brenda pak ditësh nga kallëzimi penal te sekuestrimi i dokumenteve dhe marrja në pyetje e zyrtarëve të Ministrisë së Financave dhe Thesarit.

Më 10 shtator, 18 drejtues gjykatash dhe drejtues të shoqatave të gjyqtarëve e prokurorëve depozituan kallëzim penal në SPAK ndaj ministrit të Financave, Petrit Malaj, sekretarit të përgjithshëm të ministrisë, Gentian Këri, si dhe drejtuesve të degëve të Thesarit. Ata pretendojnë se me bllokimin e listëpagesave janë konsumuar vepra penale, mes tyre “shpërdorimi i detyrës” dhe pengimi i ekzekutimit të një vendimi gjyqësor. Këto janë pretendime të kallëzuesve dhe deri në këtë fazë nuk nënkuptojnë përgjegjësi penale të personave të kallëzuar.

Por ajo që tërheq vëmendjen është shpejtësia e reagimit.

Pa kaluar shumë kohë nga kallëzimi, SPAK ka administruar vendimin e Gjykatës Kushtetuese, vendimet e KLGJ-së dhe KLP-së, shkresat dhe listëpagesat, dokumentet e Ministrisë së Financave dhe gjurmët elektronike të sistemit të Thesarit. Drejtoresha e Thesarit, Elmira Peto, është thirrur për të dhënë shpjegime, ndërsa raportimet e sotme flasin edhe për marrjen në pyetje të zyrtarëve të tjerë.

Pra, kur magjistratëve iu prek paga, mekanizmi hetimor u vu në lëvizje me një shpejtësi që publiku do të dëshironte ta shihte në çdo dosje me interes të lartë.

Dhe këtu qëndron problemi. Nuk është problem që SPAK po heton shpejt çështjen e pagave. Përkundrazi, kështu duhet të funksionojë një prokurori. Problemi është kontrasti me ritmin që qytetarët kanë parë në çështje të tjera.

Prej vitesh, një nga përgjigjet më të zakonshme kur SPAK pyetet për dosje të ndjeshme është se çështja është “në verifikim” ose se për shkak të sekretit hetimor nuk mund të jepen të dhëna. Kjo mund të jetë plotësisht e justifikueshme nga pikëpamja procedurale. Por, kur një çështje që prek drejtpërdrejt interesat financiare të magjistratëve prodhon brenda pak ditësh dokumente të sekuestruara dhe zyrtarë të thirrur, krahasimi me dosjet e tjera bëhet i pashmangshëm.

Mjafton “21 Janari”. Ngjarja ka ndodhur në vitin 2011. SPAK e mori zyrtarisht çështjen në korrik 2024 dhe në janar të këtij viti, rreth një vit e gjysmë më vonë, hetimi vazhdonte pa persona të akuzuar. Në qershor 2026 u raportua se një material audio ishte dërguar në SHBA për ekspertim, ndërsa në korrik kreu i SPAK konfirmonte se çështja vijonte të ishte nën hetim.

Familjarët e Aleks Nikës kanë trokitur vazhdimisht në dyert e SPAK-ut duke kërkuar përshpejtimin e hetimit. Në mars, Mark Nika deklaronte se çështja kishte hyrë në vitin e 16-të dhe ngrinte shqetësimin se persona që mund të kishin dijeni për ngjarjen nuk ishin marrë ende në pyetje.

Edhe për dosje të tjera me interes të madh publik, përgjigjja mbetet shpesh e njëjtë: hetimet vazhdojnë. Koncesionet e “check-up”-it dhe dializës raportoheshin ende nën hetim nga SPAK në mars të këtij viti, ndërkohë që kontratat e tyre po shkonin drejt përfundimit. Rast flagrant është dosja IPARD, e cila fle prej mbi 3 vite. SPAK ka treguar ndër vite se është në gjendje të zhvillojë hetime komplekse, të godasë grupe kriminale, të sekuestrojë miliona euro pasuri dhe të bashkëpunojë me struktura ndërkombëtare. Vetëm në një operacion të majit 2026, Prokuroria e Posaçme raportoi se bashkëpunimi shumëvjeçar me autoritetet italiane kishte prodhuar 170 masa sigurie dhe sekuestrime të konsiderueshme. Pra, çështja nuk është nëse SPAK mundet të hetojë. Ka prova të mjaftueshme se mundet.

Çështja është ritmi.

Sepse pikërisht dosja e pagave tregon se, kur ekziston vullneti dhe urgjenca institucionale, brenda pak ditësh mund të merren dokumente, të kontrollohen gjurmë elektronike, të rindërtohet zinxhiri i vendimmarrjes dhe të thirren personat që kanë dijeni.

Atëherë ky duhet të jetë standardi që qytetari pret edhe kur çështja nuk prek xhepin e gjyqtarëve dhe prokurorëve.

Askush nuk mund t'i kërkojë SPAK-ut të mbyllë një hetim kompleks brenda një jave. “21 Janari”, koncesionet apo dosjet e krimit të organizuar nuk kanë të njëjtën natyrë dhe kompleksitet me verifikimin e një zinxhiri administrativ për listëpagesat. Krahasimi mekanik i afateve do të ishte i padrejtë.

Por diferenca në ritëm është legjitimisht objekt diskutimi publik.

Në rastin e pagave, vetëm pak ditë mjaftuan që kallëzimi të prodhonte veprime konkrete hetimore. Në raste të tjera, publiku dëgjon për muaj e vite se çështja vazhdon të jetë “në hetim”.

SPAK duhet përgëzuar për shpejtësinë me të cilën po verifikon bllokimin e pagave. Pikërisht këtë shpejtësi duhet ta kthejë në standard dhe jo në përjashtim.

Sepse qytetari që pret zbardhjen e një vrasjeje, familjari që kërkon drejtësi prej vitesh apo publiku që kërkon të dijë nëse janë shpërdoruar miliona euro nga buxheti kanë të njëjtën të drejtë për një drejtësi aktive.

Kur iu prekën pagat magjistratëve, SPAK tregoi se mund të bëhet “rrufe”. Tani mbetet që të njëjtin vullnet dhe ritëm ta tregojë edhe kur halli nuk është i drejtësisë, por i qytetarëve që presin drejtësi. /Pamfletispak braho Lini një Përgjigje Anuloje përgjigjen Aktualitet 10 mijë euro pagë, mijëra ditë për një vendim: Drejtësia që kërkon shumë dhe vonon gjatë 18 Shtator 2026, 17:0017:00Aktualitet Nuk mbyllet konflikti për pagat e magjistratëve, ligji sërish drejt Kushtetueses 18 Shtator 2026, 15:3115:31Aktualitet Gjykata e Lartë la Veliajn në qeli, avokatët ndërkombëtarë: A ka kuptim kontrolli kushtetues në Shqipëri? 18 Shtator 2026, 14:1114:11Aktualitet Deputeti socialist humb bashkëshorten: Dashuria ime që 18 vjeç sot më la! 18 Shtator 2026, 14:1314:13Aktualitet Reforma Territoriale, Bashkia e Krujës kundërshton kalimin e Rinasit nën administrimin e Tiranës 18 Shtator 2026, 13:3613:36Aktualitet Largohet Altin Jani, emërohet drejtori i ri i Autoritetit të Informacionit të Klasifikuar! 18 Shtator 2026, 13:2613:26Aktualitet