Danimarka, Austria, Gjermania, Holanda dhe Greqia kanë rënë dakord për një model të përbashkët të qendrave të kthimit në vende jashtë Bashkimit Evropian. Pesë shtetet po negociojnë me vende partnere dhe synojnë të transferojnë migrantët e parë në këto qendra gjatë vitit 2027… Pesë vende të Bashkimit Evropian synojnë të jenë gati që në vitin 2027 të dërgojnë migrantë me qëndrim të parregullt në qendra kthimi të ngritura jashtë territorit të BE-së.
Sipas Euronews, ministrat e Brendshëm dhe të Migracionit të Danimarkës, Austrisë, Gjermanisë, Holandës dhe Greqisë ranë dakord për modelin e përbashkët gjatë një takimi të zhvilluar të premten në Kopenhagë.
Qendrat, të njohura si “return hubs”, parashikohen të strehojnë persona, kërkesat e të cilëve për azil janë refuzuar nga pesë vendet dhe që nuk mund të kthehen në vendet e tyre të origjinës.
Grupi po negocion ngritjen e qendrave në territorin e një ose më shumë vendeve partnere jashtë BE-së. Emrat e këtyre vendeve nuk janë bërë publikë. Euronews raporton se Uganda dhe Ruanda përmenden në raportime mediatike si dy prej mundësive.
Ministri danez i Migracionit, Morten Bødskov, deklaroi se parimet e miratuara krijojnë bazën për vazhdimin e procesit, me synimin që transferimet e para drejt një vendi partner jashtë BE-së të nisin në vitin 2027.
Bødskov tha se qendrat nuk konceptohen si burgje apo kampe ndalimi, por si struktura ku vendet partnere do t'u ofrojnë migrantëve me qëndrim të parregullt mundësinë për të nisur një jetë të re.
Pesë shtetet pritet të financojnë plotësisht funksionimin e qendrave. Marrëveshjet mund të përfshijnë gjithashtu financime shtesë, partneritete tregtare ose forma të tjera bashkëpunimi me vendet pritëse. Dokumenti me parimet udhëzuese parashikon krijimin e skemës përmes partneriteteve që palët i konsiderojnë të barabarta dhe me përfitim të ndërsjellë.
Ministri i Brendshëm austriak, Gerhard Karner, tha se vendet pjesëmarrëse synojnë ta reduktojnë ndjeshëm migracionin e parregullt drejt BE-së. Sipas tij, objektivi i përbashkët është afrimi i migracionit të paligjshëm drejt zeros.
Ndërkohë, negociatat me vendet e mundshme partnere vazhdojnë. Ministri grek Thanos Plevris tha se bisedimet po bëhen më të thelluara dhe më produktive dhe shprehu shpresën për arritjen e një marrëveshjeje së shpejti. Pesë ministrat pritet të takohen sërish në Mynih në fund të shtatorit.
Marrëveshjet me vendet jashtë BE-së do të përcaktojnë procedurat që do të zbatohen ndaj migrantëve, kushtet e qëndrimit në qendra dhe përgjegjësitë e shteteve evropiane të përfshira. Ministrat thanë se projekti do të zbatohet në bashkëpunim me organizata ndërkombëtare, përfshirë Agjencinë e OKB-së për Refugjatët dhe Organizatën Ndërkombëtare për Migracionin, si dhe në përputhje me legjislacionin e BE-së dhe detyrimet ndërkombëtare.
Në qershor, Parlamenti Evropian miratoi një legjislacion më të rreptë për migracionin, i cili u jep shteteve anëtare mundësinë të krijojnë qendra kthimi përmes marrëveshjeve me vende jashtë Unionit. Sipas një zyrtari të BE-së të cituar nga Euronews, rregullorja për kthimet pritet të marrë miratimin përfundimtar të vendeve anëtare gjatë vjeshtës.
Shumica e vendeve të BE-së kanë shfaqur interes për këtë model. Nëntëmbëdhjetë qeveri evropiane e kanë cilësuar atë si një zgjidhje novatore për menaxhimin e migracionit.
Modeli Itali-Shqipëri
Euronews sjell si shembull edhe marrëveshjen mes Italisë dhe Shqipërisë. Italia ka ngritur në Shqipëri struktura që tashmë përdoren si qendra për personat në procedura kthimi.
Sipas medias, Roma kishte parashikuar fillimisht strehimin e rreth 3 mijë migrantëve në muaj në qendrat shqiptare. Megjithatë, që prej shndërrimit të tyre në qendra kthimi në mars 2025, numri i përgjithshëm i personave të dërguar atje raportohet se ka qenë rreth 500.
Euronews raporton se kostoja e përgjithshme e projektit i kalon 670 milionë euro. Media citon gjithashtu një studim të një universiteti italian, sipas të cilit mbajtja e migrantëve në këto qendra i ka kushtuar Italisë më shumë sesa strehimi i tyre në territorin italian.
Kritikat dhe përvojat e mëparshme
Qendrat e kthimit kanë ngritur pikëpyetje në Evropë lidhur me përputhshmërinë e tyre me legjislacionin e BE-së dhe mbrojtjen e të drejtave të njeriut. Organizata të shoqërisë civile dhe OJQ evropiane e kanë kundërshtuar modelin.
Michele LeVoy, drejtuese e PICUM, organizatë me seli në Bruksel që mbron të drejtat e migrantëve pa dokumente, argumentoi se transferimi i njerëzve në qendra jashtë BE-së mund të shkëpusë familjet nga jeta e krijuar në Evropë dhe t'i ekspozojë ndaj periudhave të gjata të ndalimit në vende të panjohura për ta.
Përpjekje të ngjashme në Evropë kanë hasur më parë vështirësi. Mbretëria e Bashkuar hoqi dorë nga plani për dërgimin e azilkërkuesve në Ruandë, ndërsa Danimarka braktisi në vitin 2023 një projekt të ngjashëm kombëtar dhe e orientoi politikën e saj drejt një zgjidhjeje të përbashkët evropiane. /Përshtati Pamfleti/ emigrantet qendra shqiperia Lini një Përgjigje Anuloje përgjigjen Aktualitet Flakët në Levan, Kreu i Emergjencave Civile: Situata problematike, tre persona të asfiksuar 5 Shtator 2026, 08:1008:10Aktualitet "Orët e ferrit" në Himarë, prefektja Alushi: Janë djegur banesa, dëmet do vlerësohen pas shuarjes së zjarrit 5 Shtator 2026, 08:0708:07Aktualitet Durrësi në itinerarin e “flotës hije”, shërbimet sekrete ukrainase zbulojnë lidhjet pas cisternës “Hanuman” 5 Shtator 2026, 08:0408:04Aktualitet 5 Shtatori, Dita e Shenjtërimit të Nënë Terezës 5 Shtator 2026, 07:5507:55Aktualitet “Berisha në SHBA për arsye shëndetësore”, Mahmutaj: Vendimi ‘non grata’ mbetet në fuqi 5 Shtator 2026, 07:4807:48Aktualitet Zjarret apokaliptike në Himarë, 7 banesa të djegura; kundër flakëve edhe helikopterët 5 Shtator 2026, 07:3907:39Aktualitet