Një seri publikimesh pa autor nga një portal online shënjestroi disa gazetarë të News24 gjatë protestave qytetare në Shqipëri. Ndërsa një prej artikujve etiketoi kolektivisht një grup më të gjerë, gazetarët Klodiana Lala dhe Osman Stafa u përballën me sulme më të vazhdueshme dhe të personalizuara, të drejtuara ndaj besueshmërisë së tyre profesionale. SafeJournalists Network ka dokumentuar disa artikuj të publikuar nga një portal online anonim gjatë qershorit dhe korrikut 2026, të cilët shënjestronin gazetarë të lidhur me News24 dhe mobilizimin qytetar në Tiranë, të njohur gjerësisht si Revolucioni i Flamingove. Artikujt e shqyrtuar nuk mbajnë emrin e një autori, ndërsa faqja nuk publikon një impresum transparent që të identifikojë kryeredaktorin, ekipin redaksional apo personin përgjegjës për përmbajtjen. Fushata fillimisht përfshiu një grup më të gjerë. Një artikull i publikuar më 5 korrik përmendte me emër Klevin Mukën, Osman Stafën, Renaldo Salianjin, Anduena Llabanin, Shpend Gashin dhe Marsel Rupin dhe i referohej në mënyrë tallëse Klodiana Lalës. Artikulli i etiketonte kolektivisht si “Gazetarët e Fanes” dhe sugjeronte, pa paraqitur prova, se ata po merrnin pjesë në protesta nën udhëzimet e pronarit të News24, Irfan Hysenbelliu, dhe në mbështetje të interesave të tij tregtare. I njëjti tekst u ripublikua më 16 korrik.
Megjithatë, gazetarët nuk u shënjestruan me të njëjtin intensitet. Fushata u përqendrua gjithnjë e më shumë te Klodiana Lala dhe Osman Stafa, dy gazetarë puna e të cilëve në interes të publikut ka marrë vlerësim profesional dhe që janë përballur më parë me kërcënime dhe intimidim serioz të lidhur me punën e tyre. Shënjestrimi i besueshmërisë së konsoliduar profesionale
Artikulli i 26 korrikut deklaronte shprehimisht se po veçonte Lalën dhe Stafën për shkak se kishin profile publike të konsoliduara dhe aftësi profesionale që do t’u mundësonin të punonin edhe në media të tjera.
Artikulli më pas e përdorte këtë profil profesional kundër tyre. Ai pretendonte se integriteti i tyre përcaktohej nga “xhepi i pronarit”, e përshkruante kapitalin e tyre profesional si “make-up” të televizionit dhe sugjeronte se investigimet e tyre humbnin vlerë për shkak se ata vazhdonin të punonin në News24. Artikulli nuk identifikonte ndonjë raportim konkret të pasaktë dhe nuk paraqiste prova se gazetarët kishin marrë udhëzime apo përfitime personale nga pronari. Në vend të kësaj, i bënte ata individualisht përgjegjës për sjelljen e pretenduar tregtare dhe editoriale të punëdhënësit të tyre.
Shqyrtimi kritik i pronësisë së medias dhe i pavarësisë editoriale është legjitim dhe i nevojshëm. Gazetarët mund të pyeten gjithashtu se si e dallojnë rolin e tyre profesional nga pjesëmarrja qytetare. Megjithatë, një analizë e tillë duhet të lidhet me evidenca. Atribuimi i motiveve të fshehta financiare kryesisht mbi bazën e vendit ku punon gazetari e zhvendos diskutimin nga llogaridhënia te delegjitimimi personal.
Klodiana Lala: shënjestrim kumulativ dhe me dimension gjinor
Klodiana Lala është një gazetare investigative e njohur për raportimin mbi krimin e organizuar, korrupsionin, zgjedhjet dhe sistemin e drejtësisë. Investigimet e saj mbi lidhjet ndërmjet krimit të organizuar, aktorëve politikë dhe blerjes së votës janë vlerësuar me Çmimin për Lirinë e Shprehjes të Koalicionit të Europës Juglindore për Mbrojtjen e Sinjalizuesve dhe me çmime të BE-së për gazetari investigative.
Konteksti i sigurisë që lidhet me punën e saj është veçanërisht serioz. Në gusht 2018, banesa e prindërve të saj, ku ndodheshin edhe pjesëtarë të familjes, u qëllua me armë automatike. Autori nuk u identifikua, ndërsa Lala deklaroi se besonte se sulmi lidhej me raportimin e saj mbi krimin e organizuar dhe lidhjet e tij politike.
Në shkurt 2026, SafeJournalists dokumentoi gjithashtu një fushatë denigruese online ndaj Lalës dhe gazetares Anila Hoxha, e cila përfshinte komente degraduese, sulme me bazë gjinore, insinuata të seksualizuara dhe sulme reputacionale të lidhura me raportimin e tyre mbi SPAK-un, korrupsionin dhe krimin e organizuar.
Për këtë arsye, fushata aktuale nuk mund të shihet krejtësisht e shkëputur nga rastet e mëparshme. Para publikimit kolektiv të korrikut, një artikull i 4 qershorit i referohej vazhdimisht Lalës si “Zonja Pretenca” dhe tallte lëvizjet e saj fizike gjatë një proteste, në vend që të trajtonte raportimin apo deklaratat e saj publike.
Dimensioni gjinor qëndron në përqendrimin e personalizuar dhe përçmues ndaj lëvizjeve fizike, sjelljes dhe pranisë publike të një gazetareje grua. Artikulli kolektiv përsëriste të njëjtën nofkë dhe i përshkruante lëvizjet e saj si “akrobatike”. Edhe Anduena Llabani përmendej përmes deformimit tallës “Babani”.
Osman Stafa: raportim në interes të publikut i pasuar nga presion i përsëritur
Osman Stafa është i njohur për raportimin e vazhdueshëm mbi shëndetësinë, korrupsionin dhe sigurinë publike, veçanërisht mbi kushtet në Spitalin Onkologjik në Tiranë. Puna e tij ka dokumentuar mungesën e barnave, pajisjet jofunksionale, dështimet administrative dhe përvojat e pacientëve dhe familjeve të tyre. Raportimi i tij mbi mungesën e barnave për fëmijët me tumore mori çmimin e dytë në Çmimin e BE-së për Gazetari Investigative 2023.
Stafa është përballur në mënyrë të përsëritur me presion të drejtpërdrejtë të lidhur me raportimin e tij. Në dhjetor 2025, ai mori një mesazh anonim që e paralajmëronte të ndalonte raportimin nga Spitali Onkologjik. Ai bëri kallëzim në Policinë e Shtetit.
Më 21 qershor 2026, pas një proteste qytetare në Tiranë, ai raportoi se ishte fyer rëndë për shkak të punës së tij gazetareske, ishte intimiduar fizikisht dhe kishte pësuar dëmtime të lehta nga persona të panjohur. Për incidentin u bë kallëzim në polici dhe rasti u regjistrua nga SafeJournalists si sulm aktual.
Më 17 korrik, ndërsa dokumentonte nxjerrjen e inerteve nga lumi Shkumbin, Stafa raportoi se dy persona e kishin ndjekur me automjet, i kishin bllokuar rrugën dhe e kishin kërcënuar. Policia nisi procedim ndaj dy personave të dyshuar, ndërsa SafeJournalists e regjistroi incidentin si një tjetër kërcënim të lidhur me punën e tij.
Publikimet e korrikut i shtuan këtij presioni një dimension reputacional. Përveç paraqitjes së Stafës si instrument i pronarit të News24, një artikull i Prapaskenës i 14 korrikut e lidhte atë me një kandidim të mundshëm të ardhshëm nga Partia Demokratike. Pretendimi mbështetej në burime të paidentifikuara dhe artikulli nuk përmbante konfirmim nga Stafa apo prova se një ofertë e tillë ishte bërë.
Shënjestrimi më i gjerë dhe amplifikimi
Materiali u amplifikua edhe jashtë faqes fillestare. Portali e promovoi artikullin kolektiv në Facebook duke përdorur shprehjen “ushtria e gazetarëve” dhe përmes kanaleve të saj në rrjetet sociale. Variante të narrativës kolektive qarkulluan edhe në llogari në Instagram dhe në faqe të tjera online.
Postimet në rrjetet sociale tërhoqën gjithashtu komente që e intensifikonin etiketimin fillestar. Komente të dukshme nën shpërndarjet e portalit i përshkruanin personat e shënjestruar si “gazetarë kamikazë” dhe përsërisnin pretendimin se ata vepronin në emër të pronarit dhe jo në mënyrë të pavarur. Këto komente nuk janë shkruar nga portali, por ilustrojnë se si narrativat fillestare u morën dhe u përforcuan më tej nga përdoruesit.
Raste të mëparshme relevante
Ky nuk është rasti i parë i dokumentuar në të cilin ky portal është identifikuar si publikuese e materialeve të personalizuara dhe delegjitimuese ndaj gazetarëve apo aktorëve të lirisë së medias.
Në mars 2024, SafeJournalists dhe organizata ndërkombëtare të lirisë së medias dokumentuan një fushatë denigruese ndaj gazetares investigative Ola Xama, që përfshinte artikuj të publikuar nga Prapaskena dhe gazeta DITA. Publikimet përmbanin sulme personale dhe me bazë gjinore, shënjestrimin e anëtarëve të familjes dhe ekspozimin e të dhënave private.
Është e rëndësishme të theksohet se DITA më vonë mori përgjegjësi publike për materialet e publikuara. Më 6 mars 2026, kryeredaktori Adrian Thano i kërkoi publikisht ndjesë Ola Xamës, konfirmoi se artikujt ishin hequr nga arkiva e gazetës, pranoi përgjegjësinë editoriale të DITA-s dhe bëri një përgënjeshtrim të plotë të sulmeve të publikuara nën logon e saj. SafeJournalists e mirëpriti ndjesën dhe heqjen e artikujve si një hap të rëndësishëm drejt llogaridhënies, duke vënë në dukje njëkohësisht se ndjesa erdhi rreth dy vjet pas publikimeve fillestare.
Në tetor 2024, SafeJournalists dhe Media Freedom Rapid Response dokumentuan gjithashtu artikuj pa autor të publikuar nga Prapaskena kundër studiueses së lirisë së medias Blerjana Bino, SCiDEV, OBCT dhe Këshillit Shqiptar të Medias. Artikujt u atribuonin individëve dhe organizatave të shënjestruara motive financiare dhe politike pa i mbështetur pretendimet me prova. Rasti u dënua gjithashtu në një deklaratë të përbashkët të EFJ-së dhe MFRR-së.
Rëndësia e rastit aktual qëndron në përdorimin e besueshmërisë së njohur të dy gazetarëve që punojnë në interes të publikut si objekt qendror i sulmit, në atribuimin e motiveve të paprovuara financiare dhe politike dhe në shmangien e përballjes me përmbajtjen konkrete të raportimit të tyre.
Në kontekstin e ekspozimit të mëparshëm të Lalës dhe Stafës ndaj kërcënimeve, intimidimit fizik dhe ngacmimit online, sulmet e përsëritura reputacionale mund të intensifikojnë armiqësinë publike dhe të cenojnë më tej kushtet në të cilat ata ushtrojnë punën.
SafeJournalists thekson se shqyrtimi kritik i pronësisë së medias, pavarësisë së redaksive dhe sjelljes së gazetarëve është legjitim dhe i nevojshëm. Megjithatë, një kritikë e tillë duhet të mbështetet në fakte të verifikueshme, raportime konkrete dhe sjellje profesionale të identifikueshme. Ajo nuk duhet të mbështetet në etiketime kolektive, fajësim përmes lidhjes, poshtërim personal apo pretendime të pambështetura se gazetarët janë agjentë të paguar ose të kontrolluar politikisht. © BalkanWeb Për t’u bërë pjesë e grupit "Balkanweb" mjafton të klikoni: Join Group dhe kërkesa do t’ju aprovohet menjëherë. Grupi Balkanweb