Xi Jinping Kina po e shndërron Marokun në një nga nyjet e saj kryesore ekonomike dhe strategjike në Afrikë, duke investuar miliarda dollarë në automjete elektrike, bateri, energji dhe infrastrukturë. Pozicioni pranë Europës, marrëveshjet e tregtisë së lirë dhe rezervat e mëdha të fosfatit e bëjnë Rabatin një platformë ideale për hyrjen e kompanive kineze në tregjet europiane dhe afrikane... Maroku është shndërruar në një nga qendrat kryesore strategjike, ekonomike dhe tregtare të Kinës në të gjithë Afrikën. Pak rëndësi ka që Rabati ka krijuar një aleancë të fortë me Izraelin dhe Shtetet e Bashkuara dhe se ndoshta, në njëfarë mënyre, ka favorizuar krizën e emigrantëve në Ceuta për të dëmtuar interesat e Spanjës, portës kineze për hyrjen në tregjet europiane.
Me pak fjalë, preferencat e Marokut në politikën e jashtme kanë pak rëndësi, sepse pragmatizmi që Pekini zbaton në marrëdhëniet ndërkombëtare i mundëson Dragoit të kultivojë marrëdhënie me të gjithë në emër të interesit të vet kombëtar. Nga ky këndvështrim, Maroku është një pikëmbështetje ideale që i mundëson gjigantit aziatik si të depërtojë në kontinentin afrikan, ashtu edhe të zgjerojë praninë e tij në Mesdhe.
Gjatë pesë viteve të fundit, të dy vendet kanë arritur marrëveshje për projekte të rëndësishme infrastrukturore dhe kanë nënshkruar disa pakte tregtare. Në sektorin e prodhimit, për shembull, dhjetëra kompani kineze kanë kryer investime me vlerë miliarda dollarë për ngritjen e fabrikave në territorin maroken, për komponentë të automjeteve elektrike, bateri dhe materiale strategjike.
Përse? Duhet të merren parasysh disa faktorë që lidhen me Rabatin: stabiliteti politik, marrëveshjet e tregtisë së lirë me Bashkimin Europian dhe Shtetet e Bashkuara, rezervat e mëdha të fosfatit, thelbësore për prodhimin e baterive, dhe një pozicion i privilegjuar, vetëm 14 kilometra larg Europës.
Bizneset e Kinës në Marok
Nga këndvështrimi i Pekinit, siç ka kujtuar gazeta spanjolle El M, Maroku mund të luajë një rol të ngjashëm me atë që Vietnami ka marrë në Azi: të shërbejë si një platformë industriale përmes së cilës tregjet perëndimore mund të furnizohen me mallra kineze, duke anashkaluar disa prej barrierave tregtare në rritje që prekin eksportet që vijnë drejtpërdrejt nga Kina.
Vëmendje duhet t'i kushtohet gjithashtu çështjes së infrastrukturës. Kompanitë shtetërore kineze marrin pjesë në projekte hekurudhore, energjetike dhe portuale.
Një shembull? Porti Tanger Med, më i madhi në Mesdhe dhe një nga qendrat kryesore të trafikut të kontejnerëve në botë, është shndërruar në një nyje logjistike me vlerë të jashtëzakonshme për zinxhirët kinezë të furnizimit. Prej këtu, mallrat mund të shpërndahen me shpejtësi në Europë dhe në Afrikën Perëndimore, duke forcuar rolin e Marokut si një platformë logjistike me shtrirje kontinentale.
Dhe duke i mundësuar Kinës të realizojë fitime të konsiderueshme.
Ndërkohë, Yu Jinsong, ambasadorja kineze në Rabat, ka deklaruar se marrëdhëniet dypalëshe po kalojnë një moment të favorshëm dhe se gjatë pesë viteve të ardhshme do të ketë një bashkëpunim të ngushtë kino-maroken, të përqendruar në ndërtimin e një kuadri të përbashkët ekonomik.
Kjo përpjekje duhet të përqendrohet te heqja e tarifave, transferimi i teknologjisë nga Kina dhe nënshkrimi i marrëveshjeve për energjinë e qëndrueshme.
Forcimi i marrëdhënieve dypalëshe mori hov me vizitën e mbretit Mohamed VI në Pekin në maj 2016, ku u nënshkruan marrëveshjet që vendosën partneritetin strategjik mes Kinës dhe Marokut. Që prej asaj kohe, tregtia mes dy vendeve është rritur ndjeshëm, e nxitur nga bashkëpunimi në projekte për zhvillimin e Jugut Global dhe në kuadër të nismës Belt and Road.
Dragoi në Rabat
Kina është aktualisht partneri i tretë më i madh tregtar ndërkombëtar i Marokut dhe i dyti për investimet në sektorin e energjisë së qëndrueshme në vend.
Në vitin 2025, tregtia dypalëshe mes dy vendeve arriti në 10,96 miliardë dollarë, nga 9,04 miliardë dollarë në vitin 2024. Gjatë të njëjtit vit, eksportet kineze drejt Marokut arritën në 9,88 miliardë dollarë, ndërsa importet nga Maroku u ndalën në 1,08 miliardë dollarë.
Investimet kineze në vend pritet të kalojnë 10 miliardë dollarë në të ardhmen e afërt.
Marrëdhëniet ekonomike mes dy vendeve përqendrohen kryesisht në dy fusha: transferimin e teknologjisë dhe investimet në hidrogjenin e gjelbër dhe energjitë e rinovueshme. Maroku eksporton kryesisht lëndë të para, përfshirë gjysmëpërçues dhe derivate të fosfatit, ndërsa Kina furnizon komponentë për automjetet elektrike, produkte telefonie dhe mallra të tjera me vlerë të shtuar më të lartë.
Në sektorin energjetik, Kina synon të përfshihet në procesin e tranzicionit të Marokut, duke kontribuar në arritjen e objektivit kombëtar që 52% e konsumit të energjisë të mbulohet nga burimet e rinovueshme deri në vitin 2030.
Në këtë kontekst, Maroku përfaqëson një partner strategjik edhe për shkak të disponueshmërisë së jashtëzakonshme të burimeve natyrore. Vendi zotëron pothuajse 70% të rezervave botërore të fosfatit, një lëndë e parë thelbësore për bujqësinë.
Rëndësia e këtij burimi rritet më tej nga pesha e sigurisë ushqimore në nivel global, veçanërisht për Kinën, vendin e dytë më të populluar në botë, me rreth 1,4 miliardë banorë.
Një shembull konkret i bashkëpunimit industrial në rritje është BTR New Material Group, prodhuesi kinez i materialeve për bateritë me litium, i cili po realizon në vend projekte për prodhimin e materialeve për katoda dhe anoda dhe pritet të krijojë më shumë se 1.100 vende pune të kualifikuara.
Maroku, eksportuesi më i madh në botë i fosfatit dhe një vend me burime të konsiderueshme kobalti dhe litiumi, po shfrytëzon kështu bazën e tij minerare për të zhvilluar një zinxhir të ri industrial në sektorin energjetik, të aftë për të lidhur burimet marokene, kapacitetet kineze të përpunimit dhe tregjet europiane.
Gjatë dy viteve të fundit, siç ka theksuar The New York Times, investimet në Rabat dhe zonat përreth nga prodhuesit kinezë të energjisë, automjeteve elektrike dhe baterive janë rritur në mënyrë marramendëse, duke iu afruar vlerës prej 10 miliardë dollarësh.
Dhjetëra kompani kineze po hapin ose kanë hapur tashmë seli në Marok, duke konfirmuar rëndësinë gjithnjë e më të madhe që Pekini po i kushton këtij vendi. /Përshtatur nga "Inside Over"xi jinping Lini një Përgjigje Anuloje përgjigjen Rajoni dhe Bota Video/ Publikohen pamjet e aksidentit tragjik në Greqi, momenti kur helikopteri bie në tokë 17 Gusht 2026, 21:1821:18Rajoni dhe Bota Nga Erdogan te Mamdani, Netanyahu liston kundërshtarët: Mos i lini të fitojnë 17 Gusht 2026, 20:3520:35Rajoni dhe Bota Izraeli dhe Bordi i Paqes krijojnë grupe pune, por sfidat mbeten 17 Gusht 2026, 19:4819:48Rajoni dhe Bota "Ishte zgjedhja ime”, biznesmeni italian merr përsipër atentatin ndaj Sigfrido Ranuccit 17 Gusht 2026, 19:3819:38Rajoni dhe Bota Detaje nga rrëzimi i helikopterit në Greqi, çifti britanik po shkonte për muajin e mjaltit! 17 Gusht 2026, 18:5518:55Rajoni dhe Bota Sulm me armë brenda një familje në Spanjë, tre të vrarë; mes tyre një grua shtatzënë 17 Gusht 2026, 18:4618:46Rajoni dhe Bota