Fillimi i trajtimit me statina menjëherë pas diagnostikimit me diabet të tipit 2 u shoqërua me një rrezik më të ulët për zhvillimin e demencës, sipas një kërkimi të prezantuar në Kongresin e ESC 2026 dhe të botuar në The Lancet Regional Health - Europe. Ndërsa popullatat plaken, numri i njerëzve që jetojnë me demencë pritet të rritet ndjeshëm. Meqenëse aktualisht nuk ka trajtime efektive të afta për të parandaluar ose për të kthyer pas shumicën e formave të demencës, studiuesit po përqendrohen gjithnjë e më shumë në identifikimin e faktorëve që mund të ulin gjasat e zhvillimit të kësaj gjendjeje.Lexo edhe:Tim Spector: Pse nuk do të heq dorë kurrë nga alkooli Sipas Komisionit Lancet, pothuajse gjysma e rasteve të demencës teorikisht mund të parandaloheshin duke trajtuar 14 faktorë rreziku të modifikueshëm. Njëri prej këtyre faktorëve lidhet me menaxhimin e kolesterolit duke filluar nga mosha e mesme. “Zbulimi dhe trajtimi i niveleve të larta të kolesterolit të lipoproteinave me densitet të ulët (LDL-C) që nga mosha e mesme është një nga faktorët e tillë të theksuar të rrezikut”, shpjegoi prezantuesi, doktor Tummas Ternhamar nga Spitali Universitar i Kopenhagës, Danimarkë. Kjo çështje mund të jetë veçanërisht e rëndësishme për njerëzit me diabet të tipit 2. Nivelet e larta të LDL-C janë të zakonshme te këta pacientë, ndërsa vetë diabeti njihet si një faktor rreziku për rënien e funksioneve njohëse dhe demencën. “Ne ngritëm hipotezën se fillimi i hershëm i trajtimit me statina që ulin LDL-C pas diagnostikimit me diabet të tipit 2 mund të shoqërohej me një rrezik më të ulët për demencë”, tha doktor Ternhamar. “Dhe këtë e testuam në një studim të madh mbarëkombëtar, duke përdorur metoda analize për të imituar një provë të randomizuar dhe për të reduktuar disa nga paragjykimet që lidhen me studimet vëzhguese”, theksoi ai. Ndjekja e më shumë se 132,000 personave Duke përdorur regjistrat kombëtarë danezë, studiuesit identifikuan 132,585 persona që nuk kishin përdorur më parë statina dhe që u diagnostikuan me diabet të tipit 2 gjatë periudhës 2006–2019. Pjesëmarrësit u ndoqën deri në fund të vitit 2021 dhe të dhënat mjekësore u shqyrtuan për diagnozat e demencës të çdo lloji. Studiuesit përdorën një metodë të quajtur “clone-censor-weight” për të krahasuar shkallët e demencës sipas kohës kur filloi trajtimi me statina. Një grup nuk filloi statina brenda pesë viteve nga marrja e diagnozës së diabetit. Një grup i dytë filloi statinat herët, brenda një viti nga diagnoza, ndërsa një grup i tretë e filloi trajtimin më vonë, nga një deri në pesë vjet pas diagnozës. Gjatë një periudhe mediane ndjekjeje prej 7,1 vitesh, 2,7% e pjesëmarrësve zhvilluan demencë. Përdorimi më i hershëm i statinave lidhet me rrezik më të ulët Krahasuar me njerëzit që nuk filluan trajtimin me statina, ata që i filluan statinat brenda vitit të parë pas diagnostikimit me diabet të tipit 2 kishin një rrezik relativ 15% më të ulët për demencë gjatë 10 viteve. Fillimi i trajtimit më vonë u shoqërua gjithashtu me një përfitim, megjithëse lidhja ishte më e dobët. Njerëzit që filluan statinat nga një deri në pesë vjet pas diagnozës kishin një rrezik relativ 10% më të ulët për demencë gjatë 10 viteve. Rezultate të ngjashme u vunë re te gratë dhe burrat. Doktor Ternhamar përfi: “Te individët që zhvillojnë diabet të tipit 2, statinat u shoqëruan me një rrezik më të ulët për demencë, më i theksuar te ata që e nisën trajtimin herët. Statinat duket se përdoren më pak seç duhet te pacientët me diabet të tipit 2, pavarësisht efekteve të tyre mbrojtëse kundër sëmundjeve kardiovaskulare. Gjetjet tona sugjerojnë një tjetër arsye potencialisht të rëndësishme për të siguruar që pacientët me diabet të tipit 2 dhe nivele të larta të LDL-C të marrin në kohë trajtimin me statina.” Gjetjet nuk mund të provojnë se statinat parandalojnë demencën Rezultatet sugjerojnë se fillimi i trajtimit me statina më shpejt pas diagnostikimit me diabet të tipit 2 mund të ketë përfitime të mundshme përtej rolit të përcaktuar të këtyre barnave në mbrojtjen e shëndetit kardiovaskular. Megjithatë, për shkak se kërkimi ishte vëzhgues, ai nuk mund të përcaktojë se marrja e statinave parandalon drejtpërdrejt demencën. Duke komentuar gjetjet, profesorja Isabel Goncalves, anëtare e Komitetit të Komunikimit të ESC, tha: “Njerëzit me diabet të tipit 2 tashmë kanë një rrezik më të lartë për demencë dhe këshillohen të ulin kolesterolin për të zvogëluar rrezikun e infarktit dhe goditjes në tru. Ky studim sugjeron se fillimi i statinave menjëherë pas diagnostikimit me diabet të tipit 2 mund të lidhet gjithashtu me një ulje të moderuar të rrezikut për demencë, me një përfitim më të madh sesa vonimi i trajtimit. Duke qenë se statinat janë gjerësisht të disponueshme dhe të lira, gjetjet janë potencialisht të rëndësishme. Megjithatë, ky ishte një studim vëzhgues, ndaj nuk mund të provojë se statinat parandalojnë demencën. Prandaj, rezultatet duhet të mbështesin kërkime të mëtejshme dhe të ndihmojnë në informimin e diskutimeve mes pacientëve dhe mjekëve.”/ScienceDaily
