Kuvendi i Kosovës Për vlefshmërinë e procesit nevojitet prania e së paku 80 deputetëve, edhe pse në raundin e tretë kandidati mund të zgjidhet me 61 vota. Kjo e bën kompromisin politik jo thjesht të dëshirueshëm, por praktikisht të domosdoshëm... Kosova po i afrohet 9 shtatorit me të njëjtën pyetje që e ka shoqëruar prej muajsh ngërçin institucional: jo vetëm se si do të konstituohet Kuvendi, por se çfarë ndodh një ditë më pas.
Vazhdimi i seancës konstituive mund ta zgjidhë njërën pjesë të problemit. Zgjedhja e kryetarit dhe e pesë nënkryetarëve do t'i hapte rrugë funksionalizimit të legjislaturës së dalë nga zgjedhjet e 7 qershorit. Por pikërisht aty fillon sfida më e madhe politike, zgjedhja e presidentit. Dhe në këtë betejë numrat janë më të komplikuar sesa për konstituimin e Kuvendit apo formimin e Qeverisë.
Vetëvendosja, së bashku me një pjesë të deputetëve të komuniteteve, mund të sigurojë shumicën e nevojshme për drejtimin e Kuvendit dhe për Qeverinë. Por presidenti kërkon një shkallë shumë më të gjerë bashkëpunimi parlamentar. Për vlefshmërinë e procesit nevojitet prania e së paku 80 deputetëve, edhe pse në raundin e tretë kandidati mund të zgjidhet me 61 vota. Kjo e bën kompromisin politik jo thjesht të dëshirueshëm, por praktikisht të domosdoshëm.
-Marrëveshja që nuk i zgjidhi numrat
Në këtë rrethanë, marrëveshja ndërmjet Vetëvendosjes dhe LDK-së për propozimin e Bekim Sejdiut si kandidat konsensual dukej si hapi i parë serioz drejt zgjidhjes së nyjës presidenciale. Por gjetja e një emri nuk rezultoi e barabartë me gjetjen e votave.
Kundërshtimet e shfaqura nga një pjesë e deputetëve të LDK-së e kanë vënë në pikëpyetje aftësinë e kësaj partie për ta zbatuar marrëveshjen e arritur nga udhëheqja e saj. Kështu, një problem që fillimisht dukej si përplasje ndërmjet pushtetit dhe opozitës është shndërruar edhe në provë të kohezionit të brendshëm të LDK-së.
Pikërisht këtu qëndron një prej paradokseve të situatës së krijuar. LDK-ja mund të jetë një nga aktorët kryesorë të kompromisit që do ta nxirrte vendin nga kriza, por njëkohësisht rrezikon të paraqitet si hallka ku ai kompromis mund të dështojë.
Kjo e vendos partinë në një pozitë veçanërisht të ndjeshme. Përplasjet e vazhdueshme të brendshme dhe sfidat ndaj udhëheqjes së Lumir Abdixhikut tashmë nuk janë vetëm çështje partiake. Në momentin kur votat e deputetëve të LDK-së mund të jenë përcaktuese për presidentin, përçarja brenda saj merr peshë institucionale.
-Opozita pa një përgjigje të përbashkët
Problemi, megjithatë, është më i gjerë se LDK-ja. PDK-ja ka paralajmëruar një fazë tjetër të veprimit politik, por pa e bërë ende të qartë se çfarë nënkupton ajo në raport me procesin e konstituimit dhe zgjedhjen e presidentit. Kundërshtimi i kandidatit të propozuar nga LVV-ja dhe LDK-ja është politikisht i qartë, por mbetet e paqartë se cili është skenari alternativ.
Edhe Aleanca e ka kushtëzuar mbështetjen e saj me kërkesa të tjera politike. Kështu, partitë që kundërshtojnë Vetëvendosjen nuk po hyjnë në 9 shtator me një platformë të përbashkët. Ato mund të bashkohen në kundërshtimin ndaj Albin Kurtit, por kjo nuk do të thotë domosdoshmërisht se janë të bashkuara rreth mënyrës se si duhet të dalë vendi nga kriza.
Ky është dallim thelbësor. Një opozitë mund ta kundërshtojë pushtetin dhe njëkohësisht të kontribuojë në funksionimin e institucioneve. Por për këtë duhet ta bëjë të qartë kufirin ndërmjet dy gjërave: cilat kompromise i konsideron të pranueshme për të shmangur një krizë të re dhe cilat nuk është e gatshme t'i bëjë. Pa këtë qartësi, secila parti rrezikon të hyjë në proces duke llogaritur më shumë se kujt do t'i mbetet përgjegjësia politike për dështimin sesa se si mund të parandalohet vetë dështimi.
-Beteja për fajtorin
Në fakt, përplasja e ardhshme mund të zhvillohet po aq për perceptimin publik sa për votat në Kuvend. Nëse marrëveshja me LDK-në dështon për shkak të votave brenda kësaj partie, Vetëvendosja fiton mundësinë politike të argumentojë se ka bërë kompromis, ka pranuar një kandidat konsensual, por marrëveshja nuk është zbatuar nga partneri tjetër.
Në anën tjetër, kundërshtarët e saj mund të argumentojnë se përgjegjësia kryesore për krizën i takon forcës së parë politike dhe mënyrës se si është menaxhuar procesi institucional deri këtu. Pikërisht për këtë arsye, mungesa e pozicioneve të qarta para votimeve i leverdis betejës së fajësimit, por jo domosdoshmërisht zgjidhjes së krizës.
Nëse partitë e opozitës synojnë ta kundërshtojnë Vetëvendosjen politikisht, ato kanë çdo të drejtë ta bëjnë këtë. Por nëse synojnë njëkohësisht të shmangin zgjedhjet e reja, atëherë duhet të tregojnë se cili është kompromisi që janë të gatshme ta pranojnë. Nuk mjafton të thuhet se cili kandidat nuk votohet. Duhet të bëhet e qartë se cili skenar mund të votohet.
-Ora kushtetuese fillon pas konstituimit
Rëndësia e 9 shtatorit qëndron edhe te afatet që pasojnë. Me konstituimin e Kuvendit nis periudha kushtetuese për zgjedhjen e presidentit. Nëse kreu i shtetit nuk zgjidhet brenda afatit 60-ditor, pasojat çojnë drejt zgjedhjeve të reja. Prandaj, 9 shtatori nuk është fundi i krizës. Mund të jetë vetëm fillimi i numërimit mbrapsht.
Në këtë kuptim, kompromisi LVV-LDK ka treguar se marrëveshja politike është e mundshme, por kundërshtimet që e pasuan kanë treguar se marrëveshjet ndërmjet kryetarëve nuk mjaftojnë kur votat e deputetëve nuk janë të sigurta. Kosovës i duhet një president, por para kësaj partitë duhet të vendosin nëse duan kompromis apo zgjedhje.
Deri tani, Vetëvendosja ka interes ta paraqesë veten si palën që ka ofruar kompromisin, LDK-ja duhet të dëshmojë nëse mund ta zbatojë marrëveshjen që ka negociuar, ndërsa PDK-ja dhe Aleanca duhet të tregojnë nëse kundërshtimi i tyre përmban edhe një alternativë institucionale.
Sepse më 9 shtator nuk do të testohet vetëm aftësia e Kuvendit për t'u konstituuar. Do të fillojë të testohet aftësia e gjithë klasës politike për të prodhuar një shumicë që e mbyll krizën. Dhe nëse kjo shumicë nuk gjendet, beteja e ardhshme nuk do të jetë më vetëm për presidentin. Do të jetë për përcaktimin e përgjegjësit që e çoi Kosovën përsëri drejt kutive të votimit./Pamfletikosova presidenti Lini një Përgjigje Anuloje përgjigjen Kosova A e lexoi Serbia Uashingtonin më mirë se Kosova? 6 Shtator 2026, 16:1216:12Kosova Kriza politike në Kosovë, Pandeli Majko mesazh Prishtinës: Zgjedhja e presidentit po kthehet në lodër 'vetëvrasëse' 6 Shtator 2026, 11:0511:05Kosova Kriza institucionale në Kosovë, PDK paralajmëron ndryshim kursi: Do të shqyrtojmë veprime politike, institucionale dhe juridike 5 Shtator 2026, 14:4414:44Kosova Masakra ndaj Jasharëve, Kosova ngre aktakuzën e parë për vrasjen e civilëve në Prekaz! 4 Shtator 2026, 18:0618:06Kosova Kosovës i duhet një zgjidhje, jo një tjetër palë zgjedhjesh 4 Shtator 2026, 14:0514:05Kosova A mund të fajësohen gjashtë deputetë për dështimin e zgjedhjes së presidentit në Kosovë? 4 Shtator 2026, 12:1712:17Kosova