Mbledhja e SNS Prej kohësh në Serbi pyetja nuk ishte nëse Aleksandar Vuçiç do të largohej nga Presidenca, sepse Kushtetuta nuk i lejon një mandat të tretë radhazi. Pyetja ishte se në cilën karrige do të ulej më pas. Tani skenari i diskutuar prej muajsh ka marrë formë zyrtare: SNS kërkon rikthimin e tij në postin e kryeministrit. Aleksandar Vuçiç nuk po përgatitet të largohet nga pushteti. Po përgatitet të ndryshojë postin nga i cili e ushtron atë.
Skenari është diskutuar prej kohësh në Beograd. Mandati i dytë presidencial po i afrohet fundit dhe Kushtetuta serbe nuk i lejon Vuçiçit të kërkojë një mandat të tretë radhazi. Por kufiri kushtetues për Presidencën nuk do të thotë domosdoshmërisht fund i sundimit politik të njeriut që dominon Serbinë prej më shumë se një dekade.
Tani kjo nuk është më vetëm një hipotezë e analistëve dhe kundërshtarëve të tij. Partia Progresiste Serbe, SNS, e ka hedhur zyrtarisht në tavolinë rikthimin e Vuçiçit si kryeministër pas zgjedhjeve të ardhshme parlamentare.
Dhe pikërisht këtu qëndron lajmi.
Jo te fakti se Vuçiç nuk mund të kandidojë sërish për president. Kjo dihej. As te mundësia që ai të synonte Kryeministrinë. Edhe për këtë është folur prej kohësh. Zhvillimi i ri është se skenari për vazhdimin e pushtetit të tij përmes një posti tjetër tashmë po artikulohet hapur nga vetë kampi qeverisës.
Nëse realizohet, Vuçiç do të kthehet aty ku ishte përpara se të merrte Presidencën në vitin 2017. Ai drejtoi qeverinë serbe nga viti 2014 deri në vitin 2017 dhe më pas kaloi në Presidencë. Por ndryshimi i postit nuk solli një ndryshim real të qendrës së pushtetit në Serbi. Edhe me kryeministra të tjerë në detyrë, Vuçiç mbeti figura politike që përcaktonte drejtimin e qeverisë, politikës së jashtme dhe partisë në pushtet.
Tani rruga mund të përshkohet në drejtim të kundërt: nga Kryeministria në Presidencë dhe nga Presidenca përsëri në Kryeministri.
Në aspektin kushtetues, kjo është e mundur. Në aspektin politik, ajo ngre një pyetje shumë më të rëndësishme për demokracinë serbe: çfarë vlere ka kufizimi i mandateve presidenciale nëse pushteti i të njëjtit lider mund të vazhdojë duke ndryshuar thjesht zyrën?
Ky është edhe thelbi i kritikave që Vuçiç ka marrë prej vitesh jashtë Serbisë. Problemi që evidentojnë organizatat ndërkombëtare dhe një pjesë e mediave të huaja nuk është vetëm jetëgjatësia e tij politike. Është përqendrimi i pushtetit rreth një individi dhe dobësimi gradual i institucioneve që duhet ta kontrollojnë atë.
Freedom House e klasifikon Serbinë si “Pjesërisht të Lirë” dhe prej vitesh dokumenton përkeqësimin e standardeve demokratike, presionin ndaj medias, dobësimin e opozitës dhe përqendrimin e pushtetit. Organizata ka vënë në dukje se edhe pasi Vuçiç kaloi nga Kryeministria në Presidencë, ai vazhdoi të ushtronte një ndikim që shkonte përtej kompetencave formale të presidentit.
Edhe Reuters Institute for the Study of Journalism ka evidentuar përqendrimin e kontrollit politik dhe shtetëror mbi një pjesë të rëndësishme të medias serbe, ndërsa organizata të tjera ndërkombëtare kanë ngritur vazhdimisht shqetësime për kushtet në të cilat zhvillohet konkurrenca politike.
Për këtë arsye, në analizat e huaja Vuçiç është vendosur shpesh në të njëjtin diskutim me liderët e Ballkanit që kanë ndërtuar modele gjithnjë e më të personalizuara të qeverisjes dhe që kritikët i përshkruajnë si autoritarë ose autokratë. Institucionet vazhdojnë të ekzistojnë, zgjedhjet zhvillohen dhe opozita merr pjesë, por qendra e vendimmarrjes mbetet e përqendruar dhe avantazhi politik i pushtetit është i madh.
Protestat e gjera studentore dhe qytetare në Serbi e kanë bërë këtë debat edhe më të mprehtë. Ato nuk kanë qenë vetëm reagim ndaj një ngjarjeje apo një vendimi të vetëm të qeverisë. Për një pjesë të protestuesve, beteja është drejtpërdrejt kundër mënyrës se si është ndërtuar dhe funksionon sistemi politik nën Vuçiçin.
Në këtë kontekst, kandidatura e mundshme për kryeministër merr një kuptim tjetër. Ajo nuk është rikthimi politik i një lideri që kishte dalë nga skena. Vuçiç nuk ka dalë asnjëherë prej saj.
Ai thjesht po përgatitet për fazën tjetër.
Dhe nëse SNS fiton zgjedhjet dhe e vendos atë në krye të qeverisë, Serbia mund të ketë një president të ri, por jo domosdoshmërisht një qendër të re pushteti.
Pikërisht kjo e bën zhvillimin të rëndësishëm përtej kufijve të Serbisë. Vuçiç është një aktor kyç në raportet e Beogradit me Bashkimin Evropian, Shtetet e Bashkuara, Rusinë dhe Kinën, ndërsa për Shqipërinë dhe Kosovën rëndësi të drejtpërdrejtë ka roli i tij në politikën serbe ndaj Prishtinës dhe në dialogun e ndërmjetësuar nga BE-ja.
Prandaj fundi i mandatit të tij presidencial nuk duhet lexuar automatikisht si fundi i epokës Vuçiç. Përkundrazi, propozimi i SNS-së tregon se makineria politike që e ka mbajtur atë në qendër të Serbisë prej më shumë se një dekade po përgatitet ta vazhdojë të njëjtën epokë me një titull tjetër.
Në Beograd mund të ndryshojë tabela në derën e zyrës. Njeriu që mban pushtetin synon të mbetet i njëjti. /Pamfletivucic sns Lini një Përgjigje Anuloje përgjigjen Rajoni dhe Bota Putin urdhëron armëpushim 3-ditor në Kiev, Witkoff dhe Kushner në Moskë 5 Shtator 2026, 15:2815:28Rajoni dhe Bota Video/ Avion luftarak F-4 Phantom rrëzohet gjatë shfaqjes ajrore në Greqi 5 Shtator 2026, 15:1115:11Rajoni dhe Bota 20 vjet luftë kundër terrorit, çfarë fitoi dhe humbi Amerika? 5 Shtator 2026, 14:4014:40Rajoni dhe Bota Fundi i magjepsjes: Një Ukrainë e sfilitur nga lufta po nis t’i kthejë shpinën Zelensky-t 5 Shtator 2026, 14:0614:06Rajoni dhe Bota Lufta me Iranin: Pse zgjedhjet e mesmandatit në SHBA mund të jenë vendimtare 5 Shtator 2026, 13:3213:32Rajoni dhe Bota Pse Trump po e provokon Britaninë me këtë luftë gati të harruar? 5 Shtator 2026, 13:2913:29Rajoni dhe Bota