Foto Pamfleti / Mosbesimi ndaj politikanëve nuk është aq i pajustifikuar sa duan të na bëjnë të besojmë. Megjithatë, të mendosh se të gjithë janë njësoj do të thotë të mos dallosh më mes atyre që mund të ndryshojnë diçka dhe atyre që thjesht përpiqen të ruajnë pushtetin… Cinizmi ndaj politikanëve, është bërë thuajse një refleks. Mjafton të hapësh televizorin, të lexosh lajmet apo të dëgjosh një premtim elektoral për të kuptuar se sa pak besim kanë njerëzit te ata që i qeverisin.
Politikanët akuzohen se gënjejnë, se kujdesen vetëm për interesat e tyre dhe se, sapo marrin pushtetin, harrojnë gjithçka u kanë premtuar zgjedhësve. Në shumë raste, këto akuza nuk janë aspak të pabaza.
Megjithatë, ekziston një dallim i rëndësishëm mes mosbesimit të arsyeshëm dhe bindjes se të gjithë politikanët janë njësoj. E para mund të jetë shenjë e një shoqërie që nuk pranon më të mashtrohet lehtë. E dyta, rrezikon ta bëjë çdo alternativë të duket e pavlefshme, duke i lënë fushë të lirë pikërisht atyre që kanë më pak interes të ndryshojnë diçka.
Problemi nuk qëndron vetëm te karakteri i politikanëve. Sigurisht, ka nga ata që janë të korruptuar, të pandershëm ose të etur për pushtet. Por edhe politikanët që hyjnë në jetën publike me synime të mira, përballen me kufizime që shpesh nuk i kontrollojnë dot.
Në një botë ku kapitali lëviz përtej kufijve, ku tregjet financiare mund të ndëshkojnë qeveritë dhe ku interesat ekonomike kanë ndikim të jashtëzakonshëm mbi vendimmarrjen, hapësira për të bërë politikë në kuptimin e vërtetë të fjalës është ngushtuar ndjeshëm.
Kështu, qytetarëve u kërkohet të votojnë, të zgjedhin mes alternativave dhe të besojnë se vota e tyre do të sjellë ndryshim. Por, kur qeveritë vijnë e shkojnë dhe politikat themelore mbeten pothuajse të njëjta, zhgënjimi është i pashmangshëm.
Njerëzit fillojnë të pyesin veten se çfarë kuptimi ka të ndërrojnë një qeveri me një tjetër, nëse vendimet më të rëndësishme duket se merren diku tjetër. Kjo është një nga arsyet pse cinizmi politik, nuk mund të shpjegohet thjesht me padijen e votuesve apo me prirjen e tyre për të besuar premtime të parealizueshme.
Shpesh, ai lind nga përvoja. Njerëzit kanë parë premtime të pambajtura, skandale që harrohen shpejt dhe politikanë që pavarësisht dallimeve në retorikë, përfjnë duke mbrojtur interesa të ngjashme.
T’u kërkosh atyre të kenë më shumë besim, pa u dhënë arsye për ta bërë këtë, është pak a shumë si t’u thuash që të mbyllin sytë. Por cinizmi ka edhe anën e vet të errët. Kur bindja se politika është e korruptuar bëhet absolute, atëherë nuk ka më rëndësi se kush qeveris, çfarë propozon apo cilat janë pasojat e vendimeve të tij.
Të gjithë futen në të njëjtin thes. Zhduken dallimet mes programeve, ideve dhe qëndrimeve, ndërsa përgjegjësia politike e humbet kuptimin e saj. Në fund, qytetarët mund të përfjnë duke hequr dorë nga përpjekja për të ndryshuar diçka, pikërisht në çastin kur ndryshimi është më i nevojshëm.
Këtu hyjnë në lojë populistët. Ata e kuptojnë mirë zemërimin e njerëzve dhe dinë si ta kthejnë atë në kapital politik. Flasin në emër të qytetarëve të zakonshëm, premtojnë të pastrojnë sistemin dhe paraqiten si të vetmit që guxojnë të përballen me elitën.
Mesazhi i tyre është i thjeshtë: politikanët e zakonshëm ju kanë tradhtuar; unë jam
ndryshe. Por kjo është shpesh vetëm një pjesë e historisë. Populistët mund të sulmojnë establishmentin me fjalë, ndërsa në praktikë të ruajnë ose të forcojnë të njëjtat marrëdhënie pushteti që kanë prodhuar pakënaqësinë.
Kështu, zemërimi ndaj elitave shndërrohet në një mjet për të fituar pushtetin dhe jo domosdoshmërisht për të ndryshuar mënyrën se si ai ushtrohet. Kundërshtimi i sistemit bëhet një spektakël politik, ndërsa vetë sistemi mbetet kryesisht i paprekur.
Kjo nuk do të thotë se çdo politikan është i njëjtë apo se të gjitha alternativat janë njësoj të këqija. Por se ne duhet të shohim përtej fjalëve dhe të gjykojmë çfarë bëjnë politikanët, interesat që përfaqësojnë dhe kufijtë që janë të gatshëm të sfidojnë.
Një politikë që matet vetëm me premtime dhe slogane, është e lehtë për t’u manipuluar.
Ajo që ka rëndësi është nëse vendimet e saj ndryshojnë realisht kushtet në të cilat jetojnë njerëzit. Në këtë kuptim, problemi nuk është se qytetarët janë bërë tepër cinikë.
Ndoshta, në disa raste, ata kanë arsye të mjaftueshme për të mos u besuar atyre që kërkojnë votën e tyre. Problemi nis kur mosbesimi kthehet në dorëzim, kur bindja se asgjë nuk mund të ndryshojë i bën njerëzit të pranojnë si të pashmangshme gjëra që janë rezultat i zgjedhjeve politike.
Politika nuk mund të jetë kurrë krejtësisht e ndarë nga interesat ekonomike dhe marrëdhëniet e pushtetit. Por kjo s’do të thotë se ajo është e pafuqishme. Përkundrazi, pikërisht për këtë arsye nevojiten institucione që funksionojnë, qytetarë që kërkojnë llogari dhe alternativa që nuk mjaftohen me retorikën e ndryshimit.
Demokracia nuk kërkon besim të verbër te politikanët. Ajo kërkon që ata të mos lejohen të veprojnë pa u mbajtur përgjegjës për atë që bëjnë. Prandaj, ndoshta nuk kemi nevojë të heqim dorë nga cinizmi ynë, por të mësojmë ta përdorim më mirë.
Të mos i besojmë askujt vetëm sepse premton se do të na shpëtojë, por as të mos i shpallim të gjithë të padenjë përpara se të shohim çfarë bëjnë. Mosbesimi mund të jetë një mbrojtje e dobishme kundër mashtrimit politik. Por kur shndërrohet në bindjen se asgjë nuk ka kuptim, ai bëhet dhurata më e madhe që mund t’u bëjmë atyre që nuk duan të ndryshojë asgjë./Përgatiti: Pamfletipolitikanët e meritojnë cinizmin tonë Lini një Përgjigje Anuloje përgjigjen Forum Absurdi i KLGJ-së: 38 gjyqtarë të rinj pa emërim e pa pagë, ndërsa gjykatat janë në krizë të thellë! 10 Tetor 2026, 22:2922:29Forum Pas 46 bashkive, 7 rajone? 10 Tetor 2026, 19:3819:38Forum Të gjithë shpresat te Erioni 10 Tetor 2026, 16:3116:31Forum 85 vota dhe një zhgënjim i madh për oborrin opozitar! 9 Tetor 2026, 19:5419:54Forum Babo flet me Zotin, Braçe zë kokën me grushte dhe Vullnet Sinës i humbet rrugës vullneti 9 Tetor 2026, 19:1919:19Forum Për një politikë që përfaqëson qytetarin 9 Tetor 2026, 17:1517:15Forum