Dikur ishin pjesë e pandashme e jetës së nxënësve. Sot, disa prej tyre janë kthyer në objekte të rralla koleksionimi dhe mund të vlejnë mijëra dollarë. Për breza të tërë fëmijësh, kutia e drekës nuk ishte thjesht një enë ku mbahej sanduiçi apo një frut. Ajo ishte një mënyrë për të treguar personazhin e preferuar, filmin që ndiqnin apo grupin muzikor që adhuronin. Nga Mickey Mouse dhe Superman te The Beatles, The Jetsons dhe Rambo, këto kuti u shndërruan në një pasqyrë të kulturës pop të kohës.Lexo edhe:Procesi i bujshëm/ Shkoi 13 vjeç në Francë, shqiptari fiton të drejtën e qëndrimit falë shkollimit të shkëlqyer Epoka e artë e kutive metalike nisi në mesin e shekullit të kaluar, kur kompanitë zbuluan fuqinë e licencimit të personazheve të famshëm. Fëmijët nisën të shkonin në shkollë me fytyrat e heronjve të tyre në kutitë e drekës, ndërsa prodhuesit shfrytëzuan këtë prirje për të krijuar një treg të jashtëzakonshëm. Sipas koleksionistëve, më shumë se 120 milionë kuti metalike dreke, në mbi 450 modele të ndryshme, u shitën vetëm gjatë viteve 1950–1970. Sot, nostalgjia ka krijuar një treg të fuqishëm koleksionistësh. Disa prej këtyre kutive shiten për qindra apo mijëra dollarë, ndërsa modelet më të rralla mund të kushtojnë edhe 10 mijë herë më shumë se çmimi që kishin kur dolën në treg. Në Columbus të Xhorxhias ndodhet një nga koleksionet më të mëdha të këtyre objekteve. Allen Woodall ka grumbulluar më shumë se 1,300 kuti metalike. “Shumica e njerëzve kërkojnë kutinë që mund të kenë pasur në shkollë. Shpesh nuk e mbajnë mend derisa ta shohin dhe gjithçka u rikthehet në kujtesë”, thotë Woodall. Për të, këto objekte janë “kapsula të mrekullueshme të kohës”. Por cilat janë kutitë më të rralla dhe më të vlefshme? 1. Mickey Mouse – 1935 Ky model konsiderohet pika e nisjes së historisë së kutive të drekës me personazhe të licencuara. E prodhuar nga Geuder, Paeschke & Frey, kutia metalike paraqiste Mickey Mouse dhe personazhet e “Steamboat Willie” në anët e saj shumëngjyrëshe. Në atë kohë shitej për vetëm 10 ose 20 cent, por çmimi i ulët nuk e bëri të zakonshme. Përkundrazi, sot është jashtëzakonisht e rrallë. Koleksionisti Allen Woodall e konsideron “Graalin e Shenjtë” të kutive të drekës. Një ekzemplar mund të shitet sot për deri në 2,000 dollarë. 2. Hopalong Cassidy – 1950 Në vitin 1950, Aladdin Industries kuptoi potencialin e kombinimit të personazheve të famshëm me kutitë e drekës. Kompania prodhoi një kuti me imazhin e Hopalong Cassidy-t, personazhit të luajtur nga aktori William Boyd, një prej yjeve më të mëdhenj të kohës. Kutia kishte edhe një risi: një termos që përshtatej brenda saj. Aladdin shiti më shumë se 600,000 ekzemplarë vetëm në vitin e parë. Një kuti në gjendje shumë të mirë mund të shitet sot për rreth 500 dollarë. 3. Superman – 1954 Superman është një nga personazhet më të kërkuar në historinë e kutive të drekës. Modeli i prodhuar nga Universal paraqet Njeriun e Çeliktë duke luftuar robotë dhe duke shpëtuar një vajzë në rrezik. Sipas ekspertit Mark Bellomo, kjo është kutia e drekës më e vlefshme e të gjitha kohërave. Një ekzemplar në gjendje të shkëlqyer mund të arrijë një vlerë prej 13,000 dollarësh. 4. Toppie – 1957 Vetëm rreth 12 ekzemplarë të kësaj kutie të verdhë mendohet se kanë mbijetuar deri në ditët e sotme. Kutia nuk shitej drejtpërdrejt, por mund të merrej përmes sistemit Top Value Stamps, ku klientët mblidhnin pulla tregtare pas blerjeve në dyqane. Sa më shumë blije, aq më shumë pulla merrje dhe më pas mund t'i shkëmbeje me produkte të ndryshme, mes tyre edhe kutinë Toppie. Bellomo e vlerëson një ekzemplar në gjendje të mirë në rreth 6,000 dollarë. Në një ankand në vitin 2003, një koleksionist pagoi 2,717 dollarë edhe për një ekzemplar që nuk ishte në gjendje perfekte. 5. The Beatles – 1963 Beatlemania nuk la pas vetëm muzikë dhe kujtime. Ajo krijoi edhe një treg të madh për mallrat me imazhin e katërshes britanike. Kutia e prodhuar nga Aladdin paraqet John Lennon, Paul McCartney, George Harrison dhe Ringo Starr. Një ekzemplar blu ruhet edhe në koleksionin e Smithsonian dhe është ndër modelet më të kërkuara nga koleksionistët. Në vitin 2015, një ekzemplar u shit në ankand për 750 dollarë, ndërsa vlera e tij aktuale vlerësohet rreth 1,820 dollarë, në varësi të gjendjes. 6. The Jetsons – 1963 Kutitë e drekës u bënë një mënyrë për ta çuar televizionin jashtë shtëpisë dhe në jetën e përditshme të fëmijëve. Kutia e “The Jetsons”, e prodhuar nga Aladdin, paraqiste familjen futuriste të serialit në një model me formë kupole, të shoqëruar me termos. Temat televizive dominuan tregun e kutive metalike gjatë epokës së tyre të artë. Versionet në ngjyrë ari mund të shiten për deri në 1,700 dollarë. 7. Orbit – 1963 Gara hapësinore dhe magjepsja me Hënën e astronautët u shndërruan në një tjetër temë të preferuar. Por kutia “Orbit” e prodhuar nga Thermos pati një histori të pazakontë. Imazhet e astronautit John Glenn brenda anijes kozmike Mercury rezultuan se ishin marrë nga revista “National Geographic”. Pas kësaj, kompania mori urdhër të ndalonte prodhimin. Kjo e bëri modelin shumë të rrallë. Një ekzemplar në gjendje të shkëlqyer mund të arrijë 3,200 dollarë. 8. Campus Queen – 1967 Jo të gjitha kutitë e drekës ishin të dizajnuara për djemtë. Gjatë viteve 1950 dhe 1960 u shfaqën modele të tilla si “Debutante”, “Junior Miss”, “Miss America” dhe “Campus Queen”, të krijuara posaçërisht për vajzat. Ato pasqyrojnë edhe mënyrën se si reklamat dhe industria e kohës përforconin stereotipet gjinore. Një ekzemplar i “Campus Queen”, i cili ruhet edhe në koleksionin e Smithsonian, mund të vlejë rreth 330 dollarë në gjendje perfekte. 9. Rambo – 1985 Në vitet 1980, epoka e artë e kutive metalike po merrte fund. Kutitë prej vinili dhe plastike po bëheshin më të lira për t’u prodhuar dhe gradualisht zëvendësuan modelet metalike. Në vitin 1985, Thermos prodhoi atë që besohet të ketë qenë kutia e fundit metalike e drekës me një personazh të licencuar. Në të shfaqej Sylvester Stallone në rolin e Rambo-s, i armatosur. Sot një ekzemplar në gjendje të shkëlqyer mund të shitet për rreth 380 dollarë. Nga një aksesor i zakonshëm shkollor te një objekt koleksionimi me vlerë mijëra dollarë, historia e këtyre kutive tregon se sa shumë mund të ndryshojë vlera e një objekti të zakonshëm me kalimin e kohës. Për koleksionistët, ato nuk janë thjesht kuti të vjetra. Janë copa të vogla të historisë së kulturës pop – dhe për disa prej tyre, kujtimet e fëmijërisë kanë një çmim shumë të lartë.
