Studiuesit në Universitetin e Kembrixhit kanë gjetur se kanabisi, kokaina dhe amfetaminat lidhen me një rrezik ndjeshëm më të lartë për goditje në tru, përfshirë edhe te njerëzit më të rinj. Gjetjet vijnë nga një analizë që u bazua në të dhëna që përfshinin më shumë se 100 milionë njerëz. Goditja në tru mbetet një nga problemet më të mëdha shëndetësore në botë dhe renditet si shkaku i tretë kryesor i vdekjeve dhe paaftësisë të marra së bashku. Megjithatë, shumë prej faktorëve kryesorë të rrezikut mund të ndryshohen përmes zgjedhjeve të stilit të jetesës, përfshirë ushqyerjen, aktivitetin fizik dhe sjellje të tjera.Lexo edhe:Flet disa gjuhë? Studimi zbulon se truri mund të plaket më ngadalë Përdorimi i drogave rekreative është gjithashtu i përhapur. Në vitin 2024, 8.8% e të rriturve të moshës 16 deri në 59 vjeç në Angli dhe Uells, që përfaqëson rreth 2.9 milionë njerëz, raportuan se kishin përdorur një drogë rekreative të ligjshme ose të paligjshme gjatë vitit të mëparshëm. Të dhënat e fundit nga SHBA-ja tregojnë se më shumë se gjysma e njerëzve mbi moshën 12 vjeç kanë përdorur të paktën një herë substanca të tilla si kokaina, kanabisi dhe opiatet. Hetimi i lidhjes midis drogave dhe goditjes në tru Hulumtimet e mëparshme kanë sugjeruar gjithnjë e më shumë se drogat rekreative mund të kontribuojnë në rrezikun për goditje në tru. Megjithatë, një pjesë e madhe e këtyre të dhënave ka ndryshuar për nga cilësia dhe ka qenë vëzhguese. Kjo e bën të vështirë përcaktimin nëse vetë drogat e rrisin rrezikun për goditje në tru apo nëse lidhja e dukshme pasqyron karakteristika ose sjellje të tjera të zakonshme te njerëzit që i përdorin ato. Për të krijuar një pamje më të qartë, studiuesit nga Departamenti i Shkencave Klinike të Neuroshkencës në Universitetin e Kembrixhit kryen një meta-analizë që përfshinte studime me më shumë se 100 milionë pjesëmarrës. Meta-analiza u lejon shkencëtarëve të bashkojnë dhe të analizojnë të dhëna nga studime të shumta të publikuara të grupeve të njerëzve. Duke bashkuar rezultatet, studiuesit mund të nxjerrin përfundime më të forta sesa do të mundnin nga studime individuale më të vogla, veçanërisht kur gjetjet e mëparshme kanë qenë të paqëndrueshme. Rezultatet e tyre, të publikuara në International Journal of Stroke, treguan ndryshime të konsiderueshme në rrezikun për goditje në tru të lidhura me disa droga. Përdorimi i kokainës dhe i amfetaminave lidhej secili me afërsisht dyfishim të rrezikut për goditje në tru (kokaina e rriti rrezikun me 96%, ndërsa amfetaminat me 122%), ndërsa përdorimi i kanabisit u shoqërua me një rritje prej rreth 37%. Në të kundërt, përdorimi i opioideve nuk tregoi ndonjë lidhje statistikisht të rëndësishme me rrezikun për goditje në tru. Rreziku për goditje në tru ishte veçanërisht i lartë te përdoruesit më të rinj Studiuesit shqyrtuan veçmas edhe personat nën moshën 55 vjeç. Brenda këtij grupi më të ri, përdorimi i amfetaminave u shoqërua me pothuajse trefishim të rrezikut për goditje në tru (një rritje prej 174%). Kanabisi u lidh me një rritje më të vogël, prej 14%, të rrezikut për goditje në tru, ndërsa përdorimi i kokainës u shoqërua me një rritje prej 97%. Më pas, ekipi shqyrtoi nëse këto marrëdhënie mund të shkonin përtej lidhjeve të thjeshta. Ata përdorën randomizimin Mendelian, një metodë statistikore që shqyrton variantet gjenetike që shfaqen natyrshëm dhe që lidhen me faktorët e rrezikut dhe goditjen në tru. Studiuesit mund t'i përdorin këto dallime gjenetike për të vlerësuar nëse provat mbështesin një marrëdhënie shkakësore midis një faktori të caktuar rreziku dhe një rezultati shëndetësor. Analiza gjenetike zbuloi se çrregullimet nga përdorimi i kokainës lidheshin veçanërisht me hemorragjinë në tru dhe goditjen kardioembolike (ku një mpiksje gjaku formohet në zemër dhe udhëton drejt trurit, duke bllokuar rrjedhjen e gjakut dhe duke shkaktuar dëmtim të indit të trurit). Çrregullimet nga përdorimi i kanabisit u shoqëruan me goditjen në tru në përgjithësi dhe veçanërisht me goditjen nga arteriet e mëdha. Sipas studiuesve, këto gjetje gjenetike mbështesin mundësinë e një marrëdhënieje shkakësore dhe jo vetëm të një lidhjeje. Përdorimi problematik i alkoolit u shoqërua gjithashtu me një rritje të rrezikut për goditje kardioembolike dhe goditje nga arteriet e mëdha. Ndërkohë, varësia nga alkooli u lidh me një rrezik më të madh të përgjithshëm për goditje në tru. Studiuesit nuk mundën të kryenin të njëjtën analizë të randomizimit Mendelian për përdorimin e amfetaminave, sepse aktualisht nuk janë të disponueshme të dhëna gjenetike mjaftueshëm të mëdha që përmbajnë informacion mbi përdorimin e amfetaminave. Si mund ta rrisin drogat rekreative rrezikun për goditje në tru Disa mekanizma biologjikë mund të ndihmojnë në shpjegimin e arsyes pse këto substanca lidhen me goditjen në tru. Studiuesit përmendin rritjet e menjëhershme të presionit të gjakut, spazmat dhe ngushtimin e enëve të gjakut, ritmet jonormale të zemrës, rritjen e mpiksjes së gjakut (veçanërisht nga kanabisi), si dhe inflamacionin ose vaskulitin (veçanërisht nga amfetaminat). Të gjitha këto procese dihet se kontribuojnë në shfaqjen e goditjes në tru. Ato mund të luajnë rol si në goditjet ishemike, të cilat ndodhin kur mpiksjet e gjakut ndërpresin rrjedhjen e gjakut, ashtu edhe në goditjet hemorragjike. Dr. Megan Ritson nga Grupi i Kërkimit për Goditjet në Tru në Universitetin e Kembrixhit tha: "Kjo është analiza më gjithëpërfshirëse e kryer ndonjëherë mbi përdorimin e drogave rekreative dhe rrezikun për goditje në tru dhe ofron prova bindëse se droga si kokaina, amfetaminat dhe kanabisi janë faktorë shkakësorë të rrezikut për goditje në tru. Këto gjetje na japin prova më të forta për të orientuar kërkimet e ardhshme dhe strategjitë e shëndetit publik." Dr. Eric Harshfield, studiues i financuar nga Alzheimer's Society në Departamentin e Shkencave Klinike të Neuroshkencës, tha: "Analiza jonë sugjeron se janë vetë këto droga që rrisin rrezikun për goditje në tru, dhe jo vetëm faktorë të tjerë të stilit të jetesës te përdoruesit. Të marra së bashku, gjetjet tona theksojnë rëndësinë e masave të shëndetit publik për të reduktuar abuzimin me substancat, si një mënyrë për të ndihmuar gjithashtu në uljen e rrezikut për goditje në tru."/ScienceDaily
