Rezervat e gazit në të gjithë BE-në ndodhen në rreth 58 për qind të kapacitetit, 16 pikë përqindjeje nën mesataren historike pesëvjeçare dhe në nivelin më të ulët që nga viti 2011... Rezervat e gazit natyror në Europë po pakësohen në mënyrë shqetësuese, duke rritur rrezikun e problemeve të reja energjetike nëse lufta me Iranin vazhdon dhe moti i ftohtë shton kërkesën për ngrohje gjatë dimrit.
Megjithatë, konsumatorja më e madhe e energjisë në kontinent nuk duket shumë e shqetësuar. Gjermania përbën një nga pikat më të ndjeshme të BE-së, pasi përmasat e ekonomisë së saj nënkuptojnë se mungesat e gazit atje mund të prekin edhe vendet fqinje dhe të rrisin çmimet në të gjithë bllokun, nëse Berlini nuk arrin të plotësojë rezervat.
Kjo ka shtuar thirrjet që Berlini të ndërmarrë një hap që deri vonë konsiderohej i paimagjinueshëm: të ndërhyjë menjëherë dhe t’i udhëzojë kompanitë e mëdha energjetike nën kontrollin e shtetit që të blejnë gaz pavarësisht çmimit, duke u larguar nga politika shumëvjeçare e mbështetjes te tregu i lirë në sektorin e energjisë.
Deri tani, qeveria ka refuzuar të ndryshojë qëndrim, edhe pse Gjermania nuk po arrin objektivat e BE-së dhe mund të përballet me mungesa fizike të furnizimit që në nëntor. Berlini po mbështetet te ideja se tregu do ta zgjidhë situatën, ndonëse lufta dhe temperaturat e larta po shtrembërojnë stimujt tradicionalë dhe po trazojnë zinxhirët globalë të furnizimit.
“Nivelet e magazinimit jo vetëm që janë jashtëzakonisht të ulëta për këtë periudhë të vitit, por janë edhe në nivele historikisht të ulëta”, tha Sebastian Heinermann, drejtor menaxhues i INES, shoqatës kryesore të operatorëve të magazinimit të gazit në Gjermani.
Ai paralajmëroi se Gjermania vazhdon të mbështetet në një qasje të vjetëruar, të orientuar nga tregu, për rimbushjen e rezervave, edhe në një kohë kur “pothuajse nuk ka mbetur asnjë stimul ekonomik nga tregu”.
Që nga pushtimi rus i Ukrainës në vitin 2022, vendet e BE-së janë detyruar të synojnë mbushjen e rezervave të gazit në 90 për qind të kapacitetit kombëtar para dimrit, me qëllim shmangien e mungesave serioze të furnizimit. Pas shpërthimit të luftës me Iranin, BE-ja e uli objektivin në 80 për qind, për të shmangur blerjet në panik.
Në kushte normale, rimbushja e rezervave është përgjegjësi e tregtarëve dhe kompanive energjetike, të cilat blejnë gaz më të lirë gjatë verës, e magazinojnë dhe më pas e shesin me fitim gjatë dimrit. Por blerësit thonë se rritja e çmimeve gjatë verës, si pasojë e luftës në Iran dhe ndryshimeve klimatike, e ka përmbysur këtë dinamikë.
Për pasojë, rezervat e gazit në të gjithë BE-në ndodhen në rreth 58 për qind të kapacitetit, 16 pikë përqindjeje nën mesataren historike pesëvjeçare dhe në nivelin më të ulët që nga viti 2011.
Rezervat e pakta kanë shtuar presionin mbi çmimet e gazit, të cilat janë rritur edhe për shkak të tensioneve të reja rreth Ngushticës së Hormuzit. Çmimi referencë i gazit natyror në Evropë tashmë qëndron vazhdimisht mbi nivelet e regjistruara gjatë katër muajve të parë të luftës me Iranin.
Komisioni Europian, krahu ekzekutiv i BE-së, ka deklaruar se blloku nuk përballet me rreziqe për furnizimin gjatë dimrit. Megjithatë, një raport i kompanisë së analizave energjetike Rapidan parashikon se deri në nëntor rezervat do të arrijnë vetëm 65 për qind të kapacitetit të përgjithshëm të magazinimit. Sipas raportit, arritja e objektivit të BE-së para dimrit nuk do të jetë e mundur pa “çmime dukshëm më të larta”.
Sipas analistëve, rreziku është shtuar edhe nga vendimi i BE-së gjatë viteve të fundit për të zëvendësuar marrëveshjet afatgjata të furnizimit me Rusinë me blerje afatshkurtra të gazit natyror të lëngshëm (LNG) në tregjet globale.
Ngarkesat e LNG-së, të transportuara në rrugë detare, mund të ridrejtohen lehtësisht dhe zakonisht shkojnë te blerësi që ofron çmimin më të lartë. Kjo i ekspozon konsumatorët evropianë më shumë ndaj luhatjeve të tregjeve ndërkombëtare, veçanërisht pas humbjes së furnizimeve të rëndësishme nga Katari dhe rritjes së kërkesës në Azi.
Gjermania, konsumatorja më e madhe e gazit në BE, i ka rimbushur rezervat edhe më ngadalë se vendet e tjera. Kjo lidhet pjesërisht me qasjen e saj më pak ndërhyrëse dhe më të orientuar nga tregu.
Sipas të dhënave më të fundit, në gusht rezervat gjermane ishin vetëm në 47 për qind të kapacitetit, niveli më i ulët i mbushjes që nga fillimi i regjistrimeve. Situata ka rëndësi për të gjithë BE-në, pasi Gjermania zotëron mbi 20 për qind të kapacitetit të përgjithshëm të magazinimit të gazit në bllok.
Megjithatë, Berlini vazhdon t’i përmbahet qëndrimit të tij. Edhe pse Ministria gjermane e Energjisë ka pranuar se rezervat ndodhen në nivele historikisht të ulëta, ajo ka refuzuar të ndërhyjë duke udhëzuar kompanitë kryesore të gazit nën kontrollin shtetëror, SEFE dhe Uniper, që të blejnë gaz me çmimet aktuale për të garantuar përmbushjen e objektivave, në vend që të presin përmirësimin e kushteve të tregut.
“Është përgjegjësi e kompanive dhe tregtarëve që të mbushin objektet e magazinimit për dimrin. Mbushja e objekteve të magazinimit e drejtuar nga qeveria do ta kufizonte më tej tregun e gazit dhe do t’i rriste edhe më shumë çmimet. Në fakt, situata e furnizimit gjatë muajve të ardhshëm do të përkeqësohej”, tha një zëdhënës i Ministrisë gjermane të Energjisë për POLITICO.
Sipas Laurent Ruseckas, analist i lartë i gazit në S&P Global, nëse kjo është qasja e duhur do të bëhet më e qartë me afrimin e dimrit.
Nëse temperaturat bien në nivele jashtëzakonisht të ulëta për stinën, tregtarët mund të detyrohen të blejnë furnizime shtesë në momentet e fundit, duke rritur çmimet, veçanërisht nëse Ngushtica e Hormuzit mbetet e mbyllur. Nga ana tjetër, ndërhyrja e menjëhershme mund t’i rrisë çmimet para kohe, nëse dimri rezulton i butë.
“Nëse filloni të blini tani për ta çuar nivelin e rezervave në një objektiv të paracaktuar politikisht, po i rrisni çmimet sot për t’u siguruar që të mos përballeni me çmime më të larta gjatë dimrit, kur bën ftohtë”, tha Ruseckas.
Ngurrimi i Gjermanisë për të vepruar shpejt nxjerr në pah edhe vështirësitë e sektorit të fragmentuar energjetik të BE-së për të konkurruar me ekonomitë më të centralizuara aziatike. Këto të fundit kanë vepruar më shpejt për të siguruar furnizimet dhe vazhdimisht kanë ofruar çmime më të larta se blerësit evropianë, edhe pse rezervat e Evropës mbeten të pakta.
Ekspertë të tjerë paralajmërojnë se mund të shfaqen edhe probleme fizike me furnizimin. Heinermann, nga INES, tha se edhe mbushja e rezervave gjermane në 76 për qind të kapacitetit, nivel që SEFE e konsideron të arritshëm, mund të mos mjaftojë për të përmbushur nevojat nëse dimri është “jashtëzakonisht i ftohtë”.
Një situatë e tillë mund të ndikojë edhe te vendet fqinje, ndaj të cilave Gjermania ka detyrime për ofrimin e ndihmës emergjente me gaz, përfshirë Austrinë, Zvicrën, Italinë dhe Danimarkën. Heinermann i bëri thirrje qeverisë gjermane që të nxisë rimbushjen më të shpejtë të rezervave, duke ulur tarifat e rrjetit për objektet e magazinimit ose duke hequr tarifën e konvertimit të gazit në rrjetet kombëtare.
Berlini ka bërë tashmë të ditura planet për krijimin e një rezerve të re emergjente gazi. Megjithatë, ajo do të mbulojë vetëm 10 për qind të kapacitetit të gazit të vendit dhe do të nisë zyrtarisht verën e ardhshme. Ndërkohë, konsumatorë të tjerë të mëdhenj të gazit kanë ndërhyrë tashmë në treg. Holanda, një tjetër vend tradicionalisht mbështetës i tregut të lirë dhe që po përballet me rezerva të ulëta gazi, ndau në fillim të kësaj vere 1,2 miliardë euro për kompaninë shtetërore të energjisë EBN, me qëllim përshpejtimin e rimbushjes së rezervave. Por kompanitë e mëdha energjetike në Berlin po i përmbahen qëndrimit të tyre, të paktën për momentin.
Një zëdhënës i SEFE-së i tha POLITICO-s se, megjithëse “konfliktet ndërkombëtare” mund të ndikojnë në nivelet e magazinimit në Evropë, objektivi prej 70 për qind “mbetet i arritshëm” pa ndërhyrje.
Ai theksoi se 78 për qind e kapacitetit gjerman të magazinimit është rezervuar tashmë, megjithëse pranoi se kjo nuk përkthehet domosdoshmërisht në vëllime reale gazi të depozituar. Sipas tij, masat rregullatore mund të jenë të dobishme nëse janë “të nevojshme”, por ato mund të shtrembërojnë tregun dhe të rrisin kostot. Ai nuk dha hollësi se për çfarë masash mund të bëhej fjalë.
Një zëdhënëse e Uniper u tregua më e rezervuar, duke paralajmëruar se, me ritmin aktual të rimbushjes, do të bëhet “gjithnjë e më e vështirë të arrihen nivelet e synuara të magazinimit para fillimit të sezonit dimëror”.
Megjithatë, as Uniper nuk bëri thirrje për ndërhyrje të drejtpërdrejtë. Kompania kërkoi në vend të kësaj stimuj më të favorshëm për rimbushjen e rezervave, duke iu bashkuar thirrjeve në rritje të përfaqësuesve të industrisë së gazit në Bruksel për lehtësimin e rregullave./Përshtati "Pamfleti" nga "Politico"gazi gjermani Lini një Përgjigje Anuloje përgjigjen Rajoni dhe Bota Tërmeti i fuqishëm 7.4 ballë godet Kolumbinë, shkatërrohen ndërtesat; raportohet për të plagosur 10 Gusht 2026, 15:3215:32Rajoni dhe Bota OKB-ja paralajmëron për rrezikun e rikthimit të konfliktit të gjerë në Jemen 10 Gusht 2026, 14:3514:35Rajoni dhe Bota Nga “kërcënim” për SHBA-në te aleat i privilegjuar: Si Emiratet “ e blenë” ndikimin e Trump për miliarda dollarë 10 Gusht 2026, 13:5213:52Rajoni dhe Bota Dy gratë më të fuqishme të Europës mesazh Brukselit: Emigracioni po rrit kriminalitetin, nuk i pranojmë 10 Gusht 2026, 13:3513:35Rajoni dhe Bota Evropa 'përvëlohet' nga i nxehti, qershori dhe korriku thyejnë rekordet historike të temperaturave 10 Gusht 2026, 13:1213:12Rajoni dhe Bota Si korrupsioni mund të rrëzojë Zelensky-n 10 Gusht 2026, 12:4612:46Rajoni dhe Bota