Përplasjet në Milano e rikthyen vëmendjen te të rinjtë, por jo te problemet e tyre. Në vend të pagave të ulëta, qirave të papërballueshme dhe pasigurisë për të ardhmen, debati publik u përqendrua te dhuna dhe shkatërrimi. Një mundësi e humbur për një brez që ka shumë arsye për të ngritur zërin, por që ende përpiqet të gjejë hapësirën e tij në diskutimin publik... Fundjava e kaluar ishte një mundësi e humbur. Ndoshta një tjetër në një varg mundësish të tilla. Në një vend ku flitet shumë më tepër për pensionet sesa për të rinjtë, vëmendja u kthye më në fund tek ata. Por këtë herë, përmes pamjeve që vështirë se meritojnë të jenë pjesë e një debati serioz.
Tri ditë pas atyre skenave të shkatërrimit kolektiv, çfarë ka mbetur? Mbi të gjitha, pamjet. Imazhet e atyre të rinjve dhe shikimet e tyre, që të krijojnë përshtypjen se shumë prej tyre ndodheshin aty pa e ditur mirë as vetë përse. Ata që morën pjesë në përleshjet e dhunshme në qendër të Milanos, para së gjithash, tradhtuan brezin tonë.
Nuk kishte slogane, nuk kishte udhëheqës dhe as ndonjë mesazh të qartë. Ata nuk ishin aktivistët e lëvizjes Fridays for Future, ndoshta të fundit ndër bashkëmoshatarët tanë që arritën të përcillnin mesazhe konkrete në vendin tonë, duke u bërë pjesë e një lëvizjeje globale. Nuk ishin as studentët që ngritën tendat përpara universiteteve. A ju kujtohen?
Ishin të rinj për të cilët thyerja e vitrinave dukej se kishte një shpërblim të menjëhershëm: një skenë virtuale që rrjetet sociale ua ofronin për t’u shfaqur përpara të tjerëve. Edhe një herë, përpiqemi të krahasojmë të tashmen me të kaluarën. Por edhe paralelet me vitin 1968 duken të dobëta. Sepse sot ekziston një dallim thelbësor, që lidhet, para së gjithash, me mënyrën e veprimit.
Ka ndryshuar publiku të cilit i drejtohet protesta. Sot, të bësh diçka të ndaluar, të caktosh një ditë për të shpërthyer në një çmenduri kolektive, nuk të siguron vetëm popullaritet brenda grupit tënd. Të vendos edhe mbi një piedestal virtual, përpara një publiku që nuk e njeh dhe që të ndjek përmes ekranit.
Por ekziston edhe një dallim tjetër, që lidhet me vetë përmbajtjen e protestës.
Ndërsa shkruaja këto radhë, pata një debat me disa kolegë. Sipas tyre, nuk ka asgjë veçanërisht të habitshme në atë që ndodhi. Revolucionet, në fund të fundit, gjithmonë kanë bërë zhurmë. Dhe për t’u dëgjuar sot, ndoshta duhet të heqim dorë nga sjellja e përmbajtur, të ngremë zërin, të shpërthejmë, ashtu siç po zien nga brenda brezi ynë.
Një brez i mbërthyer mes parashikimeve pesimiste për të ardhmen dhe gjykimeve të përsëritura që e përshkruajnë vazhdimisht si një brez në vështirësi. Dhe, në të vërtetë, arsyet për të ngritur zërin nuk mungojnë.
Janë pagat, kontratat e punës, kostot e strehimit që po i bëjnë qytetet gjithnjë e më të papërballueshme, politikanët që kujtohen për ne vetëm gjatë dy muajve përpara zgjedhjeve. Por protestuesit që pamë në rrugët e Milanos nuk dukej se shqetësoheshin për asnjërën prej këtyre çështjeve.
Në pamjet që bënë xhiron e botës nuk kishte asnjë ide të dallueshme, asnjë propozim, asnjë gjurmë të atyre kauzave për të cilat vërtet do t’ia vlente të luftonim. Pikërisht për këtë arsye, ajo që ndodhi fundjavën e kaluar përbën një tradhti ndaj brezit tonë. Sepse, përmes atyre skenave, humbëm mundësinë për t’i paraqitur opinionit publik, i cili për një çast e kishte kthyer vëmendjen nga ne, një problem konkret që kërkon zgjidhje.
Mund të kishim folur, për shembull, për të rinjtë që protestojnë sepse nuk përballojnë dot qiranë. Mund t’i kishim detyruar politikanët të përgjigjeshin për thelbin e problemeve, të përballeshin me pyetje konkrete dhe të kërkonin zgjidhje për pakënaqësinë që po grumbullohet. Por ata që protestuan në atë mënyrë përcollën mesazhin e kundërt.
Ata krijuan përshtypjen se ekziston një brez që thyen vitrinat e dyqaneve dhe sulmon supermarketet; një brez që shkakton shqetësim, në vend që të tregojë se është vetë i shqetësuar për të ardhmen e tij. Një brez që kërkon të krijojë kaos, sepse nuk ka asgjë për të thënë.
Nëse duam të dalim përtej gjithçkaje që është thënë dhe dëgjuar gjatë këtyre ditëve, atëherë duhet ta drejtojmë vëmendjen nga të rinjtë e tjerë. Nga ata që kanë probleme reale për të nxjerrë në pah dhe që jo gjithmonë gjejnë përfaqësim në debatin publik.
A i keni ndjekur emisionet televizive të debatit gjatë këtyre ditëve?
Përse, sa herë flitet për protestat e të rinjve, në studio shfaqet i njëjti grup komentatorësh të njohur e të privilegjuar, me një moshë mesatare rreth 60 vjeç? Çfarë dinë ata, me gjithë respektin e duhur, për përparësitë e të rinjve të sotëm, përtej akteve të dhunës që shfaqen në ekran?
Në fund, ajo që duhet të kërkojmë është një mundësi tjetër. Një mundësi që vëmendja të kthehet sërish te ne, te problemet dhe kërkesat tona. Dhe që ata që do të pranojnë të na dëgjojnë herën tjetër, pasi ta kenë lënë përkohësisht mënjanë debatin për pensionet, të gjejnë përballë diçka më shumë sesa atë zbrazëti të thellë që po përdoret këto ditë për të na etiketuar si një brez i humbur./Përshtati "Pamfleti" nga "Corriere della Sera" Lini një Përgjigje Anuloje përgjigjen Forum Zbulohet manuali i Antifa-s që dogji Tiranën 23 Tetor 2026, 18:3518:35Forum Evropa në prag të rënies: Borxhet, socializmi dhe kriza që kërcënon Perëndimin 23 Tetor 2026, 16:4716:47Forum Si çmontohet një shtet mafioz? 23 Tetor 2026, 16:4816:48Forum Propaganda që barazonte Gradishtën me Parisin 23 Tetor 2026, 16:1016:10Forum Ditmir Bushati godet Ramën: Shqipëria nuk vuan nga protestat, por nga korrupsioni dhe pushteti i pakontrolluar 23 Tetor 2026, 12:2512:25Forum Prapaskena e shpalljes së Berishës si kryegjeneral i ferrit të Tiranës! 22 Tetor 2026, 20:1420:14Forum