Donald Trump / Trump kërkon të kursejë aleatët nga luftërat që Amerika nuk dëshiron t’i bëjë, por u kërkon të paguajnë për ato që zgjedh vetë Uashingtoni. Vendimi për të shkurtuar stërvitjet me Korenë e Jugut zbulon forcën, kontradiktat dhe rrezikun e një politike të jashtme ku miqësia me Kim Jong Un peshon pothuajse po aq sa një aleancë 73-vjeçare... Ka diçka prej western-i në diplomacinë e Donald Trump. Aleatët duhet të paguajnë për mbrojtjen, kundërshtarët mund të bëhen partnerë nëse negociojnë drejtpërdrejt me të dhe marrëveshjet vlejnë për aq kohë sa prodhojnë një rezultat që presidenti amerikan e konsideron të favorshëm.
Në këtë botë ka gjithmonë një të mirë, një të keq dhe një të shëmtuar. Problemi është se rolet ndryshojnë shumë shpejt.
Të dielën, Trump urdhëroi Pentagonin të shkurtojë ndjeshëm stërvitjet e përbashkëta ushtarake me Korenë e Jugut. Arsyetimi ishte tipikisht trumpian: kushtojnë shumë, Seuli nuk iu bashkua përpjekjeve amerikane kundër Iranit dhe, mbi të gjitha, presidenti ka një marrëdhënie të mirë me Kim Jong Un. Stërvitjet, sipas tij, i dërgojnë Phenianit mesazhin e gabuar.
Këtu nis historia e vërtetë.
Sepse vendimi nuk flet vetëm për Korenë. Ai tregon se çfarë po bëhet diplomacia amerikane nën Trumpin: më pak doktrinë, më pak sentimentalizëm ndaj aleancave historike, shumë më tepër pazar.
I miri
Trump ka një argument që nuk duhet hedhur poshtë vetëm sepse vjen nga Trump.
Për dekada, Shtetet e Bashkuara kanë ndërtuar një sistem aleancash ku garancia amerikane e sigurisë shpesh merrej si diçka e përhershme. Europa u mësua me NATO-n, Japonia me ombrellën amerikane, Koreja e Jugut me praninë e dhjetëra mijëra ushtarëve amerikanë.
Trump e ka goditur pikërisht këtë rehati strategjike.
Pyetja e tij është brutale, ndonjëherë edhe fyese, por jo krejt e padrejtë: pse duhet ta paguajë gjithmonë Amerika faturën?
Në rastin e Koresë së Jugut, argumenti është më i ndërlikuar, sepse Seuli nuk është një aleat që rri duarkryq. Koreja e Jugut ka një ushtri të fuqishme, industri moderne armatimi dhe po përgatitet për luftën e së ardhmes, deri te trajnimi masiv i forcave për përdorimin e dronëve. Vetë strategjia amerikane e mbrojtjes ka kërkuar që Seuli të marrë më shumë përgjegjësi për frenimin e Veriut.
Trump shton një pyetje tjetër, shumë më politike: nëse Amerika ju mbron nga armiku juaj, çfarë bëni ju kur Amerika përballet me armikun e saj?
Pikërisht këtu hyn Irani.
Trump e ka lidhur publikisht shkurtimin e stërvitjeve edhe me refuzimin e Seulit për t'u përfshirë në përpjekjet amerikane kundër Teheranit.
Nga këndvështrimi i tij, aleanca nuk është abonim sigurie. Është marrëdhënie me detyrime të dyanshme.
Ky është “i miri” i diplomacisë së Trumpit: i detyron aleatët të bëjnë pyetje që për vite me radhë janë shmangur. Sa vlen mbrojtja amerikane? Kush duhet ta paguajë? Deri ku shkon solidariteti? A mund t'i kërkosh Uashingtonit të të mbrojë në Azi dhe pastaj t'i thuash se lufta e tij në Lindjen e Mesme nuk të përket?
Janë pyetje të pakëndshme.
Pikërisht për këtë arsye duhen bërë.
I keqi
Problemi nis kur aleanca trajtohet si faturë restoranti.
Koreja e Jugut nuk është klient i Pentagonit. Është një aleat formal i Shteteve të Bashkuara që prej vitit 1953 dhe një prej shtyllave të pranisë amerikane në Azinë Lindore.
Përballë saj ndodhet një shtet me armë bërthamore.
Vetëm pak ditë përpara vendimit të Trumpit, Koreja e Veriut kishte lëshuar raketa balistike. Pheniani i kishte dënuar stërvitjet amerikano-koreanojugore dhe kishte kërcënuar me kundërpërgjigje.
Megjithatë, Trump u kthye te argumenti i tij i preferuar: ai ka marrëdhënie shumë të mirë me Kim Jong Un.
Marrëdhëniet personale kanë vlerë në diplomaci. Mund të hapin dyer që burokracitë i mbajnë të mbyllura. Trump e provoi këtë në mandatin e parë, kur takimet me Kim thyen një tabu diplomatike që dukej e pakalueshme.
Rezultati, megjithatë, mbeti shumë më modest se spektakli.
Programi bërthamor i Koresë së Veriut nuk u ndal. Bisedimet u shembën në vitin 2019 dhe Pheniani vazhdoi zgjerimin e arsenalit.
Sot Kim është edhe më pak i izoluar. Ka Rusinë.
Mijëra ushtarë koreano-veriorë kanë marrë përvojë të drejtpërdrejtë nga lufta në Ukrainë, ndërsa bashkëpunimi ushtarak mes Moskës dhe Phenianit është thelluar ndjeshëm. Analistët paralajmërojnë se kjo përvojë po i jep ushtrisë së Kim njohuri mbi luftën me dronë dhe taktikat moderne që më parë nuk i kishte.
Në këtë moment, të dobësosh stërvitjet me aleatin tënd sepse ke marrëdhënie të mirë personale me udhëheqësin e shtetit përballë është një bast i madh.
Diplomacia mund ta ulë tensionin.
Gatishmëria ushtarake siguron që çmimi i dështimit të diplomacisë të mos jetë katastrofik.
Një superfuqi duhet të jetë në gjendje t'i bëjë të dyja.
I shëmtuari
Pjesa më problematike nuk është as Kim Jong Un. Është mesazhi që marrin aleatët.
Seuli sheh një Amerikë që i kërkon ndihmë kundër Iranit dhe, pasi nuk e merr, prek një element të bashkëpunimit ushtarak në Gadishullin Korean. Europa dëgjon prej vitesh kërcënime për barrën financiare të NATO-s. Japonia sheh të njëjtin debat duke mbërritur gjithnjë e më pranë saj.
Atëherë lind pyetja që asnjë president amerikan nuk duhet ta lejojë të bëhet rutinë në kryeqytetet aleate:
Po sikur Amerika të mos vijë?
Fuqia e Shteteve të Bashkuara nuk qëndron vetëm te aeroplanmbajtëset, raketat, dollarët apo armët bërthamore.
Ajo që e ka dalluar Amerikën nga fuqitë e tjera të mëdha është rrjeti i aleancave.
Kina ka partnerë. Rusia ka partnerë. Amerika ka ndërtuar një sistem aleancash që shtrihet nga Atlantiku në Paqësor. Pikërisht ky rrjet i jep Uashingtonit një epërsi që Pekini dhe Moska e kanë pasur të vështirë ta kopjojnë.
Nëse aleancat shndërrohen në marrëdhënie ku çdo krizë hap një negociatë të re për çmimin e mbrojtjes, Amerika mund të fitojë para dhe të humbasë diçka shumë më të shtrenjtë: besueshmërinë.
Dhe besueshmëria në politikën ndërkombëtare ka një veçori mizore.
Ndërtohet për dekada.
Mund të humbasë brenda një nate.
Trump mund ta takojë përsëri Kimin. Pyetja është çfarë ndodh më pas
Nuk është e vështirë të kuptohet se çfarë kërkon Trump.
Ai dëshiron të rikthejë diplomacinë personale me Kim Jong Un. Shkurtimi i stërvitjeve mund të jetë karota që i tregon Phenianit se Uashingtoni është gati të negociojë. Reuters vëren se vendimi ringjall pikërisht qasjen e mandatit të parë, kur Trump pezulloi stërvitje pas samitit të vitit 2018 me Kimin.
Nëse kjo sjell negociata serioze dhe ul rrezikun e konfliktit bërthamor në Gadishullin Korean, Trump do të ketë të drejtë të kërkojë meritën.
Nëse Kim merr koncesionin, vazhdon programin bërthamor dhe ruan partneritetin ushtarak me Moskën, atëherë ekuacioni ndryshon krejtësisht.
Do të kemi një aleat amerikan që ndihet më pak i sigurt, një kundërshtar bërthamor që ndihet më i fortë dhe një Rusi që sheh se partneri i saj në Azi po fiton hapësirë pa dhënë pothuajse asgjë.
Kjo është vija e hollë mbi të cilën ecën diplomacia e Trumpit.
Ajo ka një cilësi që establishmenti amerikan shpesh e ka humbur: guxon të prekë dogma të vjetra dhe të pyesë nëse politika e djeshme ka ende kuptim sot.
Ka edhe një dobësi po aq të madhe: beson se marrëdhënia personale mes dy udhëheqësve mund të zëvendësojë arkitekturën e interesave që mban shtetet të lidhura mes tyre.
Në western, kjo funksionon. Dy burra takohen, matin njëri-tjetrin me sy dhe marrëveshja vendoset mes tyre.
Gjeopolitika nuk është aq bujare.
Presidentët ikin. Kimët, Trumpët dhe liderët e tjerë hyjnë e dalin nga skena. Interesat mbeten./Pamfletii miri i keqi i shëmtuari diplomacia amerikane Lini një Përgjigje Anuloje përgjigjen Rajoni dhe Bota Skandal sigurie në Britani: Kryeministri Burnham mashtrohet nga “shefja e stafit” të Trump, alarmohet Shtëpia e Bardhë 17 Gusht 2026, 11:4011:40Rajoni dhe Bota Alarmohet NATO, Inteligjenca zbulon dhjetëra baza sekrete të dronëve kamikazë të Putinit; Polonia objektivi i parë 17 Gusht 2026, 10:3410:34Rajoni dhe Bota Trump redukon stërvitjet ushtarake me Korenë e Jugut, shkak bëhet Kim Jong Un 17 Gusht 2026, 09:1109:11Rajoni dhe Bota Heshtja pas armëpushimit 60 ditor, Inteligjenca zbulon planin sekret të Iranit kundër Trump 17 Gusht 2026, 08:5508:55Rajoni dhe Bota Irani kërcënon Trump: Do t'jua thyejmë këmbët, 30 mijë dollarë shpërblim kush kap rob ose vret ushtarët amerikanë 17 Gusht 2026, 08:3808:38Rajoni dhe Bota Ukraina sulmon me qindra dronë Rusinë , viktima dhe zjarre pranë Moskës 17 Gusht 2026, 08:0708:07Rajoni dhe Bota