Ministrat e Mbrojtjes të Shqipërisë dhe Malit të Zi kërkojnë që NATO të dërgojë ekipe ekspertësh për të përballuar fushatat e dezinformimit dhe kërcënimet hibride që ia atribuojnë Rusisë. Ndërsa Aleanca shprehet e gatshme të shqyrtojë kërkesat, tre diplomatë të NATO-s paralajmërojnë se Shqipëria nuk duhet ta përdorë një ndërhyrje të tillë për qëllime të politikës së brendshme. Ekspertët vënë në dyshim pretendimet e kryeministrit Edi Rama për përfshirjen e Moskës dhe Teheranit në protestat kundër korrupsionit… Ministrat e Mbrojtjes të Shqipërisë dhe Malit të Zi i kanë kërkuar NATO-s të shtojë mbështetjen për dy vendet e Ballkanit Perëndimor, përmes dërgimit të ekspertëve të specializuar në identifikimin dhe kundërshtimin e fushatave të dezinformimit rus. Kërkesa vjen në një kohë kur, sipas zyrtarëve të Aleancës, Moska po intensifikon aktivitetet hibride në Evropë, duke përdorur operacione informacioni dhe forma të tjera ndërhyrjeje për të ndikuar në zhvillimet politike dhe shoqërore.
Në intervista të veçanta për Politico, ministri malazez i Mbrojtjes, Dragan Krapoviç, dhe homologu i tij shqiptar, Ermal Nufi, deklaruan se NATO duhet të angazhohet më shumë për të ndihmuar vendet anëtare që përballen me fushata në rrjetet sociale, të cilat, sipas tyre, synojnë destabilizimin e shoqërive të rajonit.
“Rusia po zhvillon vazhdimisht fushata informacioni që synojnë të shfrytëzojnë dobësitë e shoqërisë malazeze dhe të shoqërive të tjera në Ballkanin Perëndimor”, deklaroi Krapoviç.
Kërkesat e dy ministrave vijnë në një periudhë të rëndësishme për perspektivën evropiane të vendeve të tyre. Mali i Zi synon anëtarësimin në Bashkimin Evropian deri në vitin 2028, ndërsa Shqipëria synon ta përmbyllë procesin e integrimit deri në fund të dekadës.
Në të njëjtën kohë, të dy vendet po i afrohen proceseve zgjedhore. Mali i Zi pritet të zhvillojë zgjedhje parlamentare gjatë verës së vitit 2027, ndërsa Shqipëria do të mbajë zgjedhjet vendore në muajin maj. Ministrat e Mbrojtjes vlerësojnë se këto zhvillime e bëjnë edhe më të nevojshme forcimin e kapaciteteve për të identifikuar dhe kundërshtuar operacionet e ndikimit në internet.
NATO vendosi për herë të parë në vitin 2018 krijimin e ekipeve të reagimit ndaj kërcënimeve hibride, me qëllim mbështetjen e vendeve anëtare që përballen me aktivitete destabilizuese.
Antonio Missiroli, ish-ndihmëssekretar i përgjithshëm i NATO-s për sfidat e reja të sigurisë, shpjegoi se një ekip i tillë përbëhet zakonisht nga rreth 12 ekspertë, të cilët qeveritë e vendeve anëtare i vënë në dispozicion të Aleancës. Këta specialistë ndihmojnë në koordinimin e reagimit institucional, monitorimin e kërcënimeve dhe forcimin e kapaciteteve kombëtare. Prania e tyre shërben gjithashtu si një sinjal mbështetjeje politike nga NATO.
Ministri malazez pranoi se vendi i tij përballet me kufizime të konsiderueshme në këtë drejtim.
“Është e qartë se kapacitetet tona në modernizimin e pajisjeve, burimet njerëzore, kapacitetet administrative dhe komunikimin strategjik nuk janë të zhvilluara sa duhet”, tha Krapoviç.
Nga ana e tij, ministri shqiptar Ermal Nufi kërkoi që Aleanca të ndërmarrë një rol më aktiv në identifikimin e aktorëve që zhvillojnë veprimtari keqdashëse në hapësirën digjitale.
Sipas tij, NATO duhet të angazhohet më shumë në përcaktimin e mënyrave për të kundërshtuar këta aktorë, në vendosjen e protokolleve të përbashkëta ndërmjet vendeve anëtare dhe në krijimin e ekipeve të reagimit që mund të ndihmojnë çdo shtet që përballet me kërcënime të tilla.
Megjithatë, siç vëren Politico, debati mbi dezinformimin dhe ndërhyrjet e huaja ka marrë një dimension të ndjeshëm politik në Shqipëri.
Kryeministri Edi Rama ka akuzuar Rusinë dhe Iranin se po nxisin protestat kundër korrupsionit që kanë përfshirë vendin që prej muajit maj. Këto pretendime kanë ngritur pikëpyetje mbi dallimin ndërmjet kërcënimeve reale të ndërhyrjeve të huaja dhe mënyrës se si qeveria shqiptare i interpreton zhvillimet e brendshme politike.
Ministri Nufi deklaroi për Politico se gjatë vitit të fundit autoritetet shqiptare kanë konstatuar një shtim të fushatave në rrjetet sociale, të cilat, sipas tij, nxisin urrejtje dhe zemërim. “Ka organizata që lidhen në mënyrë të tërthortë me Rusinë. Ne kemi vërejtur ndërveprimet e tyre në internet”, tha ai, duke shtuar “NATO duhet ta shqyrtojë më nga afër këtë çështje”.
Por pretendimet e qeverisë për përfshirjen e aktorëve të huaj në protestat kundër korrupsionit nuk mbështeten nga prova të dokumentuara, sipas Blerjana Binos, eksperte e komunikimit dhe bashkëthemeluese e qendrës kërkimore SCiDEV, me seli në Tiranë.
Bino shpjegoi se në Shqipëri janë dokumentuar më parë fushata dezinformimi në rrjetet sociale të lidhura me Rusinë, të cilat kanë trajtuar çështje të ndryshme politike dhe shoqërore. Megjithatë, sipas saj, nuk ekzistojnë prova që mbështesin pretendimin e kryeministrit Rama për ndërhyrje ruse në protestat aktuale.
“Ne e shohim këtë përpjekje të qeverisë si një mënyrë për të delegjitimuar pakënaqësitë e ligjshme të qytetarëve”, deklaroi Bino.
Si Rusia, ashtu edhe Irani i kanë mohuar akuzat për përfshirje në lëvizjen protestuese në Shqipëri.
Ekspertja theksoi se fushatat e dezinformimit të lidhura me Rusinë në Shqipëri kanë synuar ndër të tjera procesin e anëtarësimit në Bashkimin Evropian, NATO-n dhe çështje që shkaktojnë ndarje shoqërore, përfshirë debatet mbi të drejtat e komunitetit LGBTQ.
Sipas saj, disa media vendase kanë kontribuar në përhapjen e këtyre narrativave, duke ua zgjeruar audiencën dhe ndikimin në debatin publik.
Situata paraqitet ndryshe në Mal të Zi, ku ndikimi rus lidhet edhe me ndarjet historike, politike dhe identitare të vendit.
Ljubomir Filipoviç, politolog dhe ekspert i ndikimit të huaj në Universitetin Shtetëror të Arizonës, deklaroi se Moska përdor fushata informacioni për të mobilizuar mbështetjen ndaj partive opozitare proserbe dhe proruse.
Sipas tij, Rusia shfrytëzon gjithashtu rrjetet e saj të ndikimit përmes Kishës Ortodokse Serbe në Mal të Zi, një institucion që ka ndikim të konsiderueshëm në një pjesë të shoqërisë malazeze.
Politico raporton se muajin e kaluar policia malazeze ndaloi blogerin ushtarak pro-Kremlinit, Mikhail Zvinchuk, nën dyshimin për përhapjen e ndikimit rus.
Ministri Krapoviç paralajmëroi se zgjedhjet parlamentare të vitit 2027 mund t'i shtojnë këto sfida, duke e bërë edhe më të rëndësishëm bashkëpunimin me NATO-n.
Ai kërkoi gjithashtu që zyrtarë të lartë të Aleancës të zhvillojnë më shumë vizita në Mal të Zi, duke argumentuar se një prani e tillë do të dëshmonte rëndësinë që vendi ka për sigurinë kolektive.
“NATO dhe Bashkimi Evropian duhet të ruajnë një prani të fortë, si në aspektin praktik, ashtu edhe në atë politik”, deklaroi ministri malazez.
Një tjetër element që dallon Shqipërinë nga Mali i Zi është niveli i mbështetjes së opinionit publik për anëtarësimin në NATO.
Sipas një sondazhi të Aleancës, të realizuar gjatë pranverës dhe të siguruar nga Politico, 95 % e të anketuarve në Shqipëri mbështesin vazhdimin e anëtarësimit në NATO.
Në Mal të Zi, kjo përqindje arrin në vetëm 52 për qind, niveli më i ulët i mbështetjes ndër të gjitha vendet anëtare të Aleancës.
Kjo diferencë tregon se dy vendet përballen me rrethana të ndryshme të opinionit publik, megjithëse të dyja kërkojnë mbështetje shtesë për përballimin e kërcënimeve hibride.
NATO ka përvojë të mëparshme në dërgimin e ekipeve të specializuara në vendet anëtare.
Në vitin 2019, Aleanca dërgoi një ekip të reagimit ndaj kërcënimeve hibride në Mal të Zi, ndërsa në vitin 2021 ndërmori një mision të ngjashëm në Lituani.
Edhe Shqipëria ka përfituar më parë nga kjo formë mbështetjeje. Në vitin 2022, NATO dërgoi një ekip ekspertësh pas sulmit kibernetik iranian që goditi sistemet digjitale të institucioneve shtetërore dhe ndërpreu funksionimin e disa shërbimeve elektronike për qytetarët.
Kërkesat e fundit të ministrave shqiptarë dhe malazezë pasqyrojnë shqetësimin më të gjerë të vendeve evropiane për operacionet hibride dhe aktivitetet e sabotimit që i atribuohen Rusisë.
Sipas zyrtarëve të NATO-s, këto operacione synojnë të dobësojnë unitetin e Aleancës dhe të pengojnë mbështetjen ushtarake që vendet partnere i ofrojnë Ukrainës.
Megjithatë, vendimi për dërgimin e një ekipi të ri ekspertësh kërkon zakonisht konsensusin e vendeve anëtare.
Tre diplomatë të NATO-s, të cilët folën për Politico në kushte anonimiteti, deklaruan se aleatët do të ishin të hapur për ta shqyrtuar një mundësi të tillë.
Por diplomatët shprehën një rezervë të veçantë lidhur me Shqipërinë, duke paralajmëruar se autoritetet shqiptare nuk duhet ta përdorin reagimin e NATO-s për qëllime të politikës së brendshme.
Ky qëndrim merr rëndësi në kontekstin e akuzave të kryeministrit Rama për përfshirjen e Rusisë dhe Iranit në protestat kundër korrupsionit, pretendime për të cilat ekspertët e cituar nga Politico thonë se nuk janë paraqitur prova mbështetëse.
Nga ana tjetër, një zyrtar i NATO-s, i cili foli në emër të organizatës, konfirmoi se Aleanca mund t'u ofrojë vendeve anëtare mbështetje shtesë kur ato e kërkojnë. /Përshtati Pamfleti/
“NATO mund të ofrojë mbështetje të mëtejshme, kur kjo kërkohet”, deklaroi zyrtari.
Ai shtoi se vendet aleate kanë intensifikuar përgatitjet për të parandaluar dhe përballuar veprimet destabilizuese, duke përfshirë përmirësimin e sistemeve të mbrojtjes kibernetike.
Kështu, ndërsa Shqipëria dhe Mali i Zi kërkojnë një angazhim më të madh të NATO-s kundër dezinformimit dhe ndërhyrjeve hibride, diskutimi për një mision të mundshëm ekspertësh përfshin edhe çështjen e përdorimit të kësaj mbështetjeje në përputhje me objektivat e sigurisë së Aleancës.
Për Shqipërinë, kjo nënkupton edhe nevojën për të dalluar kërcënimet e dokumentuara të ndërhyrjeve të huaja nga pretendimet politike që lidhen me protestat dhe pakënaqësitë e brendshme. /Përshtati Pamfleti nga Politico/ nato rama protestat Lini një Përgjigje Anuloje përgjigjen Politike Pse fitorja e demokratëve në SHBA paralajmëron telashe për Edi Ramën? 4 Nëntor 2026, 12:2512:25Politike Amerika i kujtoi Trumpit se kush është sovrani! 4 Nëntor 2026, 08:5108:51Politike Rama mbush Kryeministrinë me letra “Dialog”, studentët presin dorëheqjen (Video) 4 Nëntor 2026, 08:3808:38Politike “Duhet një aksion i fortë politik”, Koçeku: Spiropali dhe figurat e PS të dalin përtej fjalëve 3 Nëntor 2026, 22:3822:38Politike "Gjithçka në duart e Ramës", Koçeku: SPAK të mos kursejë as kryeministrin 3 Nëntor 2026, 21:5821:58Politike Shqipëria është kthyer në oligarki! 3 Nëntor 2026, 20:2520:25Politike