Lajme Zone
A mund të qëndrojë i bashkuar blloku opozitar izraelit kundër Netanyahut?
BotëPamfleti

A mund të qëndrojë i bashkuar blloku opozitar izraelit kundër Netanyahut?

Të mërkurën, Netanyahu zhvilloi një takim të paparalajmëruar me një nga figurat kryesore të kësaj aleance, ish-kryeministrin Naftali Bennett. Ky veprim ka nxitur akuza se Netanyahu po përpiqet ta përçajë bllokun opozitar nga brenda.

Lideri i opozitës Gadi Eisenkot, kreu i partisë Yashar, valëvit një flamur izraelit në selinë e partisë së tij, në mbrëmjen e zgjedhjeve kombëtare të Izraelit, në Tel Aviv, Izrael, 28 tetor 2026 Aleanca e brishtë e udhëhequr nga Gadi Eisenkot duhet të kapërcejë ndarjet e thella ideologjike për ta shndërruar opozitën në një forcë qeverisëse. Ndërsa negociatat për formimin e qeverisë së ardhshme të Izraelit po i afrohen afatit të parë, më 6 dhjetor, kryeministri në detyrë Benjamin Netanyahu duket se po përpiqet të shfrytëzojë përçarjet brenda aleancës opozitare për “ndryshim”, e cila synon ta largojë atë nga pushteti.

Të mërkurën, Netanyahu zhvilloi një takim të paparalajmëruar me një nga figurat kryesore të kësaj aleance, ish-kryeministrin Naftali Bennett. Ky veprim ka nxitur akuza se Netanyahu po përpiqet ta përçajë bllokun opozitar nga brenda.

Zyra e Netanyahut e cilësoi takimin, i cili zgjati dy orë e gjysmë, si një “informim mbi çështjet e sigurisë”. Megjithatë, burime brenda aleancës opozitare të udhëhequr nga Gadi Eisenkot e përshkruan atë si një “katastrofë strategjike”, sipas mediave izraelite.

Burime të cituara nga portali izraelit Ynet thanë se Bennett nuk e kishte informuar paraprakisht Eisenkotin për takimin. Sipas televizionit Channel 12, gjatë një mbledhjeje të mëvonshme të drejtuesve të opozitës, Bennett kishte argumentuar se ata duhet të shqyrtonin mundësinë e krijimit të një qeverie uniteti me Netanyahun.

Bennett, një politikan i krahut të djathtë, është një nga disa figurat e rëndësishme të aleancës opozitare që kanë shërbyer më parë në qeveritë e drejtuara nga Netanyahu.

Edhe vetë Eisenkot iu bashkua qeverisë së unitetit kombëtar që Netanyahu formoi pas sulmit të udhëhequr nga Hamasi kundër Izraelit, më 7 tetor 2023. Ai shërbeu si ministër pa portofol dhe anëtar i kabinetit të luftës.

Ndërkohë, Avigdor Lieberman, një tjetër përfaqësues i së djathtës brenda bllokut opozitar, ka mbajtur më parë postet e ministrit të Jashtëm dhe të Mbrojtjes në qeveritë e Netanyahut.

“Netanyahu po përpiqet ta përçajë bllokun [opozitar] për ndryshim përmes Bennettit”, deklaroi për Ynet një figurë e lartë e aleancës së udhëhequr nga Eisenkot.

Deklarata vjen në një kohë kur drejtues të shumtë të opozitës, përfshirë Bennettin, kanë premtuar vazhdimisht se nuk do të bëhen më pjesë e një koalicioni qeverisës të drejtuar nga Netanyahu.

Megjithatë, përbërja e larmishme ideologjike e aleancës ngre pikëpyetje për qëndrueshmërinë e saj. Brenda bllokut bashkëjetojnë qëndrimet e djathta të Liebermanit dhe platforma relativisht e majtë e Yair Golanit, kreut të partisë Demokratët. Për më tepër, shumë prej drejtuesve të opozitës kanë bashkëpunuar më parë me Netanyahun.

Bennett dikur ishte një nga aleatët më të afërt politikë të Netanyahut dhe shërbeu në disa prej qeverive të tij. Marrëdhënia mes tyre u ndërpre në vitin 2021, kur Bennettit iu krijua mundësia të formonte një qeveri alternative së bashku me politikanin e qendrës, Yair Lapid.

Bennett dhe Lapid arritën të krijonin një koalicion shumëpartiak, i cili i dha fund periudhës 12-vjeçare të pandërprerë të Netanyahut në pushtet. Bennett mori postin e kryeministrit për gjysmën e parë të mandatit të parashikuar të qeverisë.

Megjithatë, ai vazhdon të ndajë me Netanyahun shumë qëndrime politike.

Kjo ngre pyetjen se sa e bashkuar është realisht aleanca opozitare dhe cilat mund të jenë çështjet që rrezikojnë ta përçajnë atë.

A është i bashkuar ideologjikisht blloku për ndryshim?

Të gjithë anëtarët e bllokut mbështetën luftën e Izraelit në Gaza, të cilën Al Jazeera e cilëson gjenocidale, të paktën në fazat e saj fillestare, si dhe sulmet izraelite kundër disa vendeve të rajonit, përfshirë Iranin dhe Libanin.

Megjithatë, në politikën e brendshme, dallimet mes anëtarëve të aleancës janë të theksuara.

Si udhëheqësi i bllokut, Gadi Eisenkot, ish-shef i Shtabit të Përgjithshëm të ushtrisë izraelite, ashtu edhe Yair Lapid, partneri elektoral i Bennettit, konsiderohen figura relativisht të qendrës.

Në të kundërt, Bennett dhe Lieberman përfaqësojnë qartësisht të djathtën politike. Dallimi kryesor mes tyre lidhet me qëndrimin ndaj fesë.

Bennett është nacionalist fetar, ndërsa Lieberman është një politikan i vendosur laik, me mbështetje historike në komunitetin rusishtfolës të Izraelit. Qëndrimet e tij bien gjithnjë e më shumë ndesh me ndikimin e fortë të forcave politike fetare në vend.

Në një pozicion të veçantë qëndron Yair Golan, përfaqësues i së majtës, i cili mbështet zgjidhjen me dy shtete për konfliktin izraelito-palestinez.

Golan ka kritikuar hapur edhe sulmet e dhunshme të kolonëve izraelitë kundër palestinezëve në Bregun Perëndimor të pushtuar, duke akuzuar qeverinë se i ka nxitur ose toleruar këto veprime.

A po përballet aleanca me tensione të brendshme?

Po.

Përveç përpjekjeve të vazhdueshme të Netanyahut, kryeministrit më jetëgjatë në historinë e Izraelit, për të dobësuar opozitën, Eisenkot përballet edhe me sfidën e sigurimit të 13 mandateve shtesë që i nevojiten për të krijuar një shumicë parlamentare.

Pas zgjedhjeve të 27 tetorit, blloku i tij kontrollon vetëm 48 nga 120 vendet në parlamentin izraelit.

Kjo e detyron Eisenkotin të kapërcejë dallimet e thella politike mes aleatëve, nëse synon të formojë një qeveri që mund të sigurojë shumicën dhe të qeverisë vendin.

Yair Golan ka zhvilluar tashmë takime me drejtuesit e partive që përfaqësojnë qytetarët palestinezë të Izraelit dhe është shprehur entuziast për mundësinë e formimit të një qeverie me mbështetjen e tyre.

Megjithatë, pjesa tjetër e bllokut e ka kundërshtuar këtë propozim. Ideja ka shkaktuar reagime të forta edhe jashtë aleancës, ndërsa protestues të së djathtës kanë shkuar deri në kërcënime për luftë civile nëse krijohet një qeveri e tillë.

Lieberman, partia e të cilit, Yisrael Beytenu, zotëron shtatë mandate parlamentare, ka qenë veçanërisht i prerë në kundërshtimin e një qeverie që do të varej nga mbështetja e partive palestineze.

Megjithatë, qëndrimi i tij i kahershëm kundër përjashtimit faktik të burrave hebrenj ultraortodoksë nga shërbimi i detyrueshëm ushtarak duket se po zbutet përballë një mundësie tjetër politike.

Bëhet fjalë për sigurimin e mbështetjes së dy partive ultraortodokse, Shas dhe United Torah Judaism, të cilat së bashku zotërojnë 13 mandate në parlament.

Gatishmëria e Liebermanit për të bërë kompromis mbi çështjen e rekrutimit ushtarak rrezikon të minojë një nga premtimet e tij kryesore elektorale, si dhe zotimet e drejtuesve të tjerë të opozitës.

Një ndryshim i tillë qëndrimi mund të shkaktojë pakënaqësi mes mbështetësve të tyre.

A kanë dalë tashmë në pah përçarjet brenda bllokut?

Në gusht, Bennett e hodhi poshtë propozimin e Eisenkotit për të lejuar përjashtime të kufizuara nga shërbimi i detyrueshëm ushtarak, të cilat do të përfshinin edhe hebrenjtë ultraortodoksë.

Ai e cilësoi propozimin si një “gabim të çmendur”, duke paralajmëruar se politikanët ultraortodoksë Aryeh Deri dhe Moshe Gafni do ta sillnin Eisenkotin rrotull gishtit.

Eisenkot reagoi duke akuzuar Bennettin dhe Liebermanin se po praktikonin “politikën e vjetër” dhe po dëmtonin perspektivën elektorale të opozitës.

Sipas tij, refuzimi i tyre për të pranuar parimin që partia më e madhe e aleancës duhet të drejtojë qeverinë e ardhshme po dobësonte mundësinë e një fitoreje të përbashkët.

Vetëm pak javë përpara zgjedhjeve, Lieberman e quajti Eisenkotin “Gantz 2.0”, duke iu referuar ish-ministrit të Mbrojtjes Benny Gantz.

Gantz iu bashkua qeverisë së Netanyahut në vitin 2020, pavarësisht se gjatë fushatës elektorale kishte premtuar se do ta kundërshtonte atë.

Lieberman e akuzoi Eisenkotin se po zhvillonte fshehurazi negociata për një marrëveshje me Netanyahun dhe se po vepronte i nxitur nga ambiciet personale.

Ndërkohë, disa ditë pas zgjedhjeve, Golan iu drejtua Liebermanit duke i thënë se, nëse vazhdonte të këmbëngulte për një qeveri që nuk do të rekrutonte burrat ultraortodoksë në ushtri, ishte “i mirëpritur ta formonte një qeveri të tillë me Netanyahun”.

Çfarë kanë thënë më parë drejtuesit e opozitës për Netanyahun?

Vlerësimet e tyre të mëparshme për Netanyahun nuk kanë qenë gjithmonë aq kritike sa qëndrimet që mbajnë sot.

Në vitin 2020, Bennett u tha gazetarëve se, pavarësisht mosmarrëveshjeve personale, ai e respektonte Netanyahun “shumë”.

Ai shtoi se Izraeli kishte “arritur një fitore” duke e pasur Netanyahun në pushtet për një periudhë kaq të gjatë dhe se ai kishte “bërë gjëra të mëdha” për vendin.

Edhe Lieberman ka mbajtur më parë një qëndrim më pajtues ndaj Netanyahut.

Në një intervistë për gazetën The Jerusalem Post në vitin 2019, ai deklaroi se i uronte Netanyahut “vetëm rezultate vërtet të mira” dhe shpresonte që ai të shpallej i pafajshëm për akuzat e korrupsionit.

Që atëherë, Lieberman i ka përdorur vazhdimisht pikërisht këto akuza si argument për të mbështetur qëndrimin se Netanyahu nuk është i përshtatshëm për të mbajtur postin e kryeministrit./Përshtati "Pamfleti", nga "Al Jazeera" Lini një Përgjigje Anuloje përgjigjen Rajoni dhe Bota Tërmet i fuqishëm 6.7 ballë godet Perunë, banorët largohen nga shtëpitë (Video) 21 Nëntor 2026, 08:5808:58Rajoni dhe Bota Skandal miliardash me çipat e Nvidia-s, zbulohet rrjeti kinez me lidhje ushtarake që po hetohet nga SHBA 21 Nëntor 2026, 08:3708:37Rajoni dhe Bota Trump përballë orës politike: Pse kërkon marrëveshje për Ukrainën para janarit dhe si po i bën presion Moskës 21 Nëntor 2026, 08:3408:34Rajoni dhe Bota FBI sërish në shënjestër të hakerëve, sulmi synoi bazën kombëtare të të dhënave kriminale 21 Nëntor 2026, 08:0908:09Rajoni dhe Bota Trump e quajti Putinin mik, shpërthen Zelensky: Ai është vetëm një vrasës 21 Nëntor 2026, 07:2707:27Rajoni dhe Bota Gjashtë anije cisternë sulmohen brenda një jave në Ngushticën e Hormuzit, transporti detar bie me 65 për qind 20 Nëntor 2026, 22:5922:59Rajoni dhe Bota