Rama e Berisha PS dhe PD po përdorin kërkesat për ekspertizë ndërkombëtare për të fituar kohë në Komisionin e Reformës Zgjedhore. Pas ultimatumeve të socialistëve për miratimin e Kodit brenda nëntorit, Rama dhe Berisha duket se po përgatisin terrenin për një marrëveshje të re. Dhe si në pazaret e mëparshme, faturën mund ta paguajnë partitë e reja... Kryeministri Edi Rama dhe kreu demokrat Sali Berisha duket se kanë gjetur një tjetër formulë për të zgjatur negociatat mbi Reformën Zgjedhore. Këtë herë nuk po përdorin përplasjet politike, por Komisionin e Venecias dhe OSBE/ODIHR-in, të cilëve u kanë kërkuar ekspertizë pikërisht në prag të përfundimit të mandatit të komisionit.
Është një lëvizje që ngre dyshime për një pazar të ri mes PS-së dhe PD-së, të cilat, pavarësisht retorikës së përditshme kundër njëra-tjetrës, kanë interesa të përbashkëta kur bëhet fjalë për kontrollin e sistemit zgjedhor.
Vetëm pak ditë më parë, socialistët kërcënonin se do t'i miratonin ndryshimet në Kodin Zgjedhor brenda nëntorit, me ose pa demokratët. Por tani Damian Gjiknuri dhe Oerd Bylykbashi kanë firmosur së bashku kërkesën drejtuar OSBE/ODIHR-it për caktimin e ekspertëve që do të ndihmojnë në hartimin e ndryshimeve.
Ndërkohë, kryetari i Kuvendit, Niko Peleshi, ka ftuar përfaqësuesit e Komisionit të Venecias për një vizitë pune, ndërsa dy bashkëkryetarët kanë kërkuar edhe një opinion përfundimtar mbi projektligjin për financimin e partive politike.
Në fakt, komisioni e ka dërguar më parë këtë projekt në Venecia dhe ODIHR, ka marrë komentet dhe ka hartuar një draft të ri. Tani kërkon një tjetër vlerësim, ndërkohë që mandati i komisionit përfn më 30 nëntor.
Pra, Rama dhe Berisha, nëpërmjet përfaqësuesve të tyre, po hapin procedura të reja ndërkombëtare në momentin kur duhet të mbyllnin reformën. Kjo nuk duket thjesht një çështje afatesh. Është një mënyrë për të fituar kohë, pa marrë përsipër përgjegjësinë politike për shtyrjen e procesit.
Sepse nëse PS kishte vendosur ta miratonte Kodin brenda nëntorit, përse pranoi tani të presë ekspertët e ODIHR-it? Dhe nëse PD kishte një alternativë konkrete, përse ende nuk e ka depozituar zyrtarisht draftin e saj?
Në këtë pikë, ekspertiza ndërkombëtare mund të shërbejë si mbulesë për atë që dy partitë nuk duan ta thonë publikisht: se ende po negociojnë rregullat e zgjedhjeve.
Kryeministri Edi Rama ka votat për ta miratuar reformën pa Berishën, por ka interes që ndryshimet të marrin edhe firmën e PD-së. Kështu shmang përgjegjësinë ekskluzive për një Kod që mund të kundërshtohet nga partitë e tjera.
Berisha, nga ana tjetër, nuk ka votat për të imponuar ndryshime, por ka mundësinë të negociojë me Ramën formulën që i intereson PD-së. Dhe kjo formulë nuk është domosdoshmërisht ajo që i intereson opozitës në tërësi.
Pikërisht këtu qëndron dyshimi për pazarin e radhës. PS dhe PD mund të kenë interesa të kundërta për ndarjen e pushtetit, por kanë një interes të përbashkët për të kufizuar hapësirën e forcave që kërkojnë të konkurrojnë jashtë kontrollit të tyre.
Çështja nuk lidhet vetëm me listat e hapura apo me financimin e partive. Kodi Zgjedhor përcakton mënyrën e ndarjes së mandateve, kushtet e konkurrimit dhe mundësitë që kanë partitë e reja për ta kthyer votën në përfaqësim parlamentar.
Një marrëveshje mes Ramës dhe Berishës mbi këto mekanizma mund të ruajë avantazhet e PS-së dhe PD-së, duke ua vështirësuar konkurrencën subjekteve të tjera.
Dhe precedentët politikë nuk mungojnë. Më 21 prill 2008, PS dhe PD miratuan ndryshimet kushtetuese që ndryshuan sistemin zgjedhor, ndërsa më 26 korrik 2024, dy partitë bashkuan votat për ndryshimet në Kodin Zgjedhor. Këto marrëveshje tregojnë se Rama dhe Berisha, kur vjen puna te rregullat e konkurrencës, dinë ta gjejnë gjuhën e përbashkët.
Natyrisht, kërkesat për ekspertizë nga Venecia dhe ODIHR-i nuk provojnë se ekziston tashmë një marrëveshje e fshehtë. Por ato krijojnë kushtet për një shtyrje të re, gjatë së cilës dy partitë mund të negociojnë formulën që do t'u shërbejë në zgjedhjet e ardhshme.
Madje, në tryezë pritet të hyjë edhe formula për zgjedhjen e këshilltarëve bashkiakë, në kuadër të propozimit për hartën e re territoriale me 46 bashki. PD ka kërkuar lista plotësisht të hapura, por mbetet për t'u parë se çfarë do të pranojë përfundimisht në negociatat me socialistët.
Në këtë situatë, Venecia dhe ODIHR-i mund të kthehen në justifikimin më të përshtatshëm për të dyja palët. Nëse komisioni nuk e përfn punën më 30 nëntor, Rama dhe Berisha mund t'ia atribuojnë shtyrjen pritjes së ekspertëve, edhe pse ishin vetë përfaqësuesit e tyre që i kërkuan në fund të mandatit.
Por institucionet ndërkombëtare nuk vendosin formulën politike të Kodit Zgjedhor. Ato japin rekomandime. Vendimet i marrin partitë që kontrollojnë votat në Kuvend.
Ndaj pyetja nuk është përse po kërkohet ekspertiza e Venecias dhe ODIHR-it. Pyetja është përse Rama dhe Berisha u kujtuan ta kërkojnë pikërisht tani, kur socialistët kishin shpallur ultimatumin e nëntorit dhe komisionit po i mbaron afati.
Nëse kjo shtyrje përfn me një marrëveshje që ruan privilegjet zgjedhore të PS-së dhe PD-së, atëherë ekspertiza ndërkombëtare do të ketë shërbyer vetëm si alibi procedurale për një pazar politik.
Rama dhe Berisha mund të vazhdojnë të akuzojnë njëri-tjetrin në publik. Por për Reformën Zgjedhore po ulen në të njëjtën tryezë, po firmosin të njëjtat kërkesa dhe po fitojnë të njëjtën kohë.
Mbetet të shihet nëse Rama e Berisha do ta përdorin këtë kohë për të hapur konkurrencën apo për të ndarë mes tyre avantazhet e Kodit të ardhshëm Zgjedhor. /Pamfleti/ reforma zgjedhore berisha rama Lini një Përgjigje Anuloje përgjigjen Politike "CNN": Demokratët hapin 9 dosje për Trumpin, në krye Kushner dhe Guilfoyle 21 Nëntor 2026, 22:5822:58Politike Veliaj sfidon Ramën, nis “fshesën” në Bashkinë e Tiranës; ikin kreu i IMT-së dhe drejtoresha e Kopshteve 21 Nëntor 2026, 22:2822:28Politike Përplasja Rama-Veliaj merr përmasa të reja, Bashkia sulmon kryeministrin: Nuk varemi prej teje, boll me presione 21 Nëntor 2026, 16:3016:30Politike Deputetja e gafave Briseida Çakërri merr përsipër ligjin për blerjet e AKSHI-t pa tendera, hapet rruga për kontrata miliona euro pa garë 21 Nëntor 2026, 14:1514:15Politike Edi Rama përmbys PS-në e Tiranës: Pushteti zhvendoset në periferi 21 Nëntor 2026, 14:1314:13Politike Presidenti Begaj takon të rinjtë e nismës 'Fol Shqip': Pa gjuhë shqipe nuk ka atdhe, nuk ka Shqipëri! 21 Nëntor 2026, 13:5513:55Politike

