Lajme Zone
Si i tradhtojnë fjalët psikopatët? Studimi zbulon shenjat e fshehta në mënyrën si flasin
PolitikëSyri

Si i tradhtojnë fjalët psikopatët? Studimi zbulon shenjat e fshehta në mënyrën si flasin

Një studim i ri dhe befasues zbulon se tiparet psikopatike mund të lënë gjurmë të fshehta në gjuhën e përditshme, duke sfiduar stereotipin e psikopatit të ftohtë dhe pa emocione.

Një studim i ri dhe befasues zbulon se tiparet psikopatike mund të lënë gjurmë të fshehta në gjuhën e përditshme, duke sfiduar stereotipin e psikopatit të ftohtë dhe pa emocione. Mënyra se si njerëzit përshkruajnë jetën e tyre mund të ofrojë të dhëna befasuese për personalitetin e tyre, përfshirë edhe tiparet që lidhen me psikopatinë. Një studim i ri nga Universiteti i Misisipit sfidon imazhin e njohur të psikopatëve si njerëz të ftohtë dhe pa emocione, duke zbuluar se modelet e tyre gjuhësore mund të jenë shumë më komplekse nga sa pritej.Lexo edhe:Pse ndihemi fajtorë edhe kur nuk kemi faj: Modeli psikologjik që mund të na ndjekë gjithë jetën Studiuesit shqyrtuan qindra rrëfime personale për jetën dhe zbuluan se tri tipare kryesore që lidhen me psikopatinë guximi, pamëshirshmëria dhe mungesa e frenimit ishin të lidhura me mënyra dukshëm të ndryshme të përdorimit të fjalëve. Disa nga gjetjet ishin veçanërisht të papritura. Për shembull, personat që shënonin rezultate më të larta në tiparin e pamëshirshmërisë kishin prirjen të përdornin më shumë gjuhë pozitive, ndërsa ata me një nivel më të lartë guximi përdornin më pak fjalë që lidhen me ankthin. Gjetjet, të publikuara në revistën shkencore Personality and Individual Differences, sugjerojnë se tiparet psikopatike mund të ndikojnë në komunikimin e përditshëm në mënyra të holla, të cilat stereotipet tradicionale shpesh nuk i marrin parasysh. “Qëllimi këtu nuk është të diagnostikojmë psikopatinë bazuar në gjuhën që përdor një person”, tha Ky Bray, doktorant në psikologji në Universitetin e Misisipit. “Qëllimi është të tregojmë se psikopatia shfaqet në sjelljet e përditshme, madje edhe në sjellje të holla, siç është përdorimi i gjuhës. “Nëse duam të kuptojmë psikopatinë dhe tiparet e ndryshme që e përbëjnë atë, duhet të mendojmë në mënyrë krijuese se si këto tipare ndikojnë në ndërveprimin shoqëror.” Çfarë zbuluan 450 rrëfime jetësore rreth psikopatisë Studiuesit përdorën një kuadër psikologjik të njohur si Modeli Triarkik i Psikopatisë, i cili shqyrton tri dimensione të dallueshme të personalitetit. Guximi përgjithësisht përfshin vetëbesimin dhe mungesën e frikës, pamëshirshmëria pasqyron prirjen drejt pandjeshmërisë dhe empatisë së reduktuar, ndërsa mungesa e frenimit përfshin vështirësitë në kontrollin e impulseve. Sipas Laura Drislane, profesoreshë asistente e psikologjisë në Universitetin e Misisipit, këto karakteristika mund të ndikojnë në sjelljet e zakonshme, përfshirë mënyrën se si njerëzit përshkruajnë përvojat e tyre. Për të hetuar këto lidhje, Drislane dhe Bray rekrutuan 450 pjesëmarrës, përfshirë studentë universiteti dhe individë që deklaruan se kishin qenë të burgosur. Secili prej tyre iu përgjigj pyetjeve të hapura rreth momenteve të rëndësishme të jetës së vet, duke përfshirë momentet më të lumtura, periudhat më të vështira dhe ngjarjet që kishin shënuar kthesa të rëndësishme në jetën e tyre. Pas shkrimit të rrëfimeve personale, pjesëmarrësit plotësuan një pyetësor të hartuar për të matur nivelin e tipareve psikopatike që shfaqnin. Më pas, studiuesit analizuan përgjigjet e shkruara duke përdorur programe të specializuara që identifikojnë modelet në përzgjedhjen e fjalëve. Analiza u përqendrua në shpeshtësinë me të cilën pjesëmarrësit përdornin fjalë që lidhen me kategori të ndryshme psikologjike, përfshirë emocionet pozitive dhe negative, arritjet, ndikimin ose autoritetin shoqëror dhe rrezikun. Duke krahasuar këto modele gjuhësore me rezultatet e vlerësimit të personalitetit, ekipi identifikoi disa lidhje interesante. Dallimet befasuese në përdorimin e gjuhës pozitive dhe negative Pjesëmarrësit me rezultate më të larta në mungesën e frenimit, në përgjithësi, përdornin më shumë fjalë negative në rrëfimet e tyre personale. Ata gjithashtu kishin më pak gjasa të përmendnin miqtë ose të përdornin gjuhë të lidhur me emocionet pozitive dhe arritjet personale. Pamëshirshmëria, megjithatë, shfaqi një model krejtësisht të ndryshëm. Personat që shënonin rezultate më të larta në këtë tipar kishin prirjen të përdornin më shumë gjuhë pozitive, si dhe më shumë fjalë që lidheshin me arritjet dhe shpërblimet. Ata përdornin gjithashtu më pak shprehje që lidhen me emocionet negative. Guximi u shoqërua me një tjetër model dallues. Pjesëmarrësit me rezultate më të larta përdornin më pak fjalë që lidhen me ankthin, përfshirë terma si frikë, i frikësuar dhe shqetësim. Rrëfimet e tyre personale përmbanin gjithashtu më pak referenca ndaj sëmundjeve mendore. Këto dallime sugjerojnë se tiparet psikopatike nuk prodhojnë një stil të vetëm dhe të dallueshëm komunikimi. Përkundrazi, karakteristika të ndryshme lidhen me mënyra të ndryshme të përshkrimit të emocioneve, qëllimeve, marrëdhënieve dhe përvojave personale. “Ky studim na tregon se rrëfimi që bëjmë për jetën tonë ka kuptim”, tha Drislane. “Ai i ndihmon njerëzit të kuptojnë përvojat e tyre, të zhvillojnë një botëkuptim dhe një ndjenjë koherente të identitetit të tyre. “Ajo që po fillojmë të shohim është se, te psikopatia, ekzistojnë tipare që lidhen me dallimet në mënyrën se si njerëzit u japin kuptim përvojave dhe mënyrën se si mendojnë për jetën e tyre.” Pse psikopatia është më komplekse nga sa paraqitet në stereotipe Studiuesit zbuluan gjithashtu se marrëdhënia midis tipareve të personalitetit dhe gjuhës ndryshonte në varësi të pyetjes së cilës po i përgjigjeshin pjesëmarrësit. Për shembull, dikush që përshkruan një përvojë të vështirë mund të përdorë një gjuhë të ndryshme nga ajo që përdor kur kujton një sukses personal. Ky ndryshim është i rëndësishëm, sepse sfidon supozimin se psikopatia karakterizohet nga një komunikim vazhdimisht i sheshtë ose emocionalisht bosh. Përkundrazi, gjetjet tregojnë se modelet gjuhësore varen si nga tipari i veçantë psikopatik, ashtu edhe nga konteksti në të cilin një person tregon historinë e tij. “Njerëzit kanë prirjen ta konsiderojnë psikopatinë si një fenomen të vetëm, por në të vërtetë ajo është shumëdimensionale”, tha Bray. “Ajo që duam të themi është se të gjithë njerëzit ndodhen diku në këtë spektër. Secili ka një shkallë të caktuar pamëshirshmërie, guximi dhe mungese të frenimit. “Ta shohësh psikopatinë nga një këndvështrim shumëdimensional na lejon të vëzhgojmë se si këto tipare mund të shfaqen edhe te njerëzit që nuk janë pjesë e popullatave kriminale, pra te persona që nuk kanë kryer krime. Kjo na mundëson të shohim se si këto tipare ndikojnë te studentët e universitetit, profesionistët e biznesit apo marrëdhëniet ndërpersonale.” Ashtu si shumë karakteristika të personalitetit, psikopatia kuptohet më mirë si një spektër, sesa si një dallim i thjeshtë midis njerëzve që e kanë dhe atyre që nuk e kanë. Në njërin skaj të këtij spektri qëndron imazhi i njohur kulturor i një “psikopati”, ndërsa në skajin e kundërt ndodhen personat që shënojnë rezultate të ulëta në të tria dimensionet. Kjo qasje u mundëson studiuesve të shqyrtojnë tiparet psikopatike në të gjithë popullatën, përfshirë edhe te njerëzit që nuk kanë kryer kurrë krime. Ajo ndihmon gjithashtu për të shpjeguar pse i njëjti emërtim i përgjithshëm mund të përfshijë individë me personalitete dhe sjellje shumë të ndryshme. Si mund të ndihmojë kuptimi i tipareve psikopatike në përmirësimin e trajtimit Njohja e këtyre dallimeve ka rëndësi përtej kuptimit të të folurit të përditshëm. Studiuesit kanë lidhur dimensionet e psikopatisë me pasoja serioze, përfshirë sjelljen kriminale, përsëritjen e veprave penale dhe dhunën ndaj partnerit intim. Shqyrtimi i secilit tipar veçmas mund të ofrojë një pamje më të qartë të mënyrës se si zhvillohen këto rreziqe. “Pikërisht kjo është një nga arsyet pse po largohemi nga përdorimi i termit ‘psikopat’ për të përshkruar njerëzit, sepse ne nuk e konsiderojmë psikopatinë si një kategori të vetme”, tha Drislane. “Megjithatë, dimensionet psikopatike mund të parashikojnë rezultate të rëndësishme, si krimet, përsëritja e veprave penale ose dhuna ndaj partnerit intim. “Ajo që sugjeron kërkimi ynë, përfshirë edhe këtë studim, është se është e rëndësishme të shohim përtej këtij emërtimi dhe të shqyrtojmë përbërësit ose dimensionet e ndryshme të psikopatisë, sepse secili prej këtyre dimensioneve ka një grup unik pasojash ose faktorësh që mund të parashikojë.” Studiuesit theksojnë gjithashtu se psikopatia mund të trajtohet, përmes ndërhyrjeve që synojnë reduktimin e simptomave dhe sjelljeve problematike. Kuptimi i proceseve psikologjike që qëndrojnë pas guximit, pamëshirshmërisë dhe mungesës së frenimit mund t'i ndihmojë shkencëtarët të zhvillojnë qasje më të synuara dhe, potencialisht, të identifikojnë mënyra për të parandaluar shfaqjen e problemeve të rënda. “Nëse duam të jemi në gjendje ta trajtojmë psikopatinë ose, idealisht, edhe ta parandalojmë zhvillimin e saj, duhet të kuptojmë mekanizmat që veprojnë në këtë proces”, tha ajo. “Kjo nënkupton të kuptojmë faktorët unikë që kontribuojnë në secilin prej këtyre tri dimensioneve.”/ScienceDaily