Lajme Zone
Shqipëria përmbytet në importe: Deficiti tregtar rritet, eksportet në tatëpjetë!
EkonomiPamfleti
Ky artikull është pjesë e një historie me 3 burime — Krahaso mbulimin →

Shqipëria përmbytet në importe: Deficiti tregtar rritet, eksportet në tatëpjetë!

Diferenca mes blerjeve dhe shitjeve jashtë vendit u zgjerua me 15,1% në krahasim me tetorin 2025 dhe me 18% kundrejt shtatorit 2026. Për çdo 100 lekë mallra që Shqipëria bleu nga jashtë, arriti të eksportonte mallra me vlerë vetëm 36,1 lekë. Një vit më parë, ky raport ishte 39,1 lekë.

Foto Pamfleti / Deficiti tregtar arrin në 55,9 miliardë lekë vetëm në tetor. Shqipëria blen nga jashtë gati tri herë më shumë sesa shet, ndërsa kriza energjetike ndërkombëtare kërcënon të shtrenjtojë më tej faturën e importeve. Ekonomia shqiptare e mbylli tetorin me një deficit tregtar prej 55,9 miliardë lekësh. Të dhënat që INSTAT publikoi sot, më 17 nëntor 2026, tregojnë se vendi importoi mallra me vlerë 87,5 miliardë lekë dhe eksportoi vetëm 31,6 miliardë. Krahasuar me të njëjtin muaj të vitit të kaluar, importet u rritën me 9,8%, ndërsa eksportet me vetëm 1,5%.

Diferenca mes blerjeve dhe shitjeve jashtë vendit u zgjerua me 15,1% në krahasim me tetorin 2025 dhe me 18% kundrejt shtatorit 2026. Për çdo 100 lekë mallra që Shqipëria bleu nga jashtë, arriti të eksportonte mallra me vlerë vetëm 36,1 lekë. Një vit më parë, ky raport ishte 39,1 lekë.

Shifrat e tetorit nxjerrin në pah një problem të njohur të ekonomisë shqiptare: varësinë e madhe nga tregjet e huaja për furnizimin me mallra dhe kapacitetin e kufizuar eksportues. Këtë herë, përkeqësimi lidhet edhe me ndryshimet në strukturën e importeve dhe eksporteve.

Sipas INSTAT-it, grupi i mineraleve, lëndëve djegëse dhe energjisë elektrike kontribuoi me 5,6 pikë përqindjeje në rritjen vjetore të importeve prej 9,8%. Makineritë, pajisjet dhe pjesët e këmbimit shtuan edhe 3 pikë përqindjeje. Këto dy grupe shpjegojnë pjesën më të madhe të rritjes së vlerës së mallrave që Shqipëria bleu nga jashtë.

Makineritë mund të shërbejnë për investime prodhuese dhe zgjerim kapacitetesh, ndërsa lëndët djegëse dhe energjia ndikojnë drejtpërdrejt në kostot e biznesit. Statistikat e tregtisë matin vlerën e mallrave dhe nuk lejojnë të përcaktohet, vetëm prej këtyre shifrave, sa nga rritja e importeve erdhi nga çmimet dhe sa nga sasitë.

Në anën e eksporteve, panorama është më shqetësuese për disa sektorë të prodhimit vendas. Grupi i tekstileve dhe këpucëve ndikoi negativisht me 2,4 pikë përqindjeje në ndryshimin vjetor të eksporteve, ndërsa materialet e ndërtimit dhe metalet me 2,7 pikë përqindjeje. Rritja e eksporteve të mineraleve, energjisë, makinerive dhe produkteve të tjera e kompensoi këtë rënie, duke e mbajtur rezultatin e përgjithshëm në territor pozitiv.

Këto të dhëna tregojnë vështirësi për segmente të rëndësishme të industrisë eksportuese. Ato nuk provojnë, megjithatë, një tkurrje të gjithë prodhimit industrial. Për të përcaktuar shkaqet duhen shqyrtuar porositë, kostot, produktiviteti dhe çmimet e shitjes në secilin sektor.

Një tjetër tregues që meriton vëmendje është ndryshimi i marrëdhënieve tregtare sipas vendeve partnere. Në tetor, importet shqiptare nga Kina u rritën me 36,6% krahasuar me të njëjtin muaj të vitit 2025, ndërsa importet nga Greqia u shtuan me 19,6%. Në të kundërt, importet nga Italia ranë me 14,8% dhe ato nga Gjermania me 15,6%.

Bashkimi Europian vazhdon të jetë tregu kryesor i eksporteve shqiptare. Sipas INSTAT-it, 71,2% e vlerës së mallrave të eksportuara gjatë tetorit shkoi drejt vendeve anëtare të BE-së, ndërsa 45,2% e importeve erdhi nga këto vende.

Kjo varësi e bën ekonominë shqiptare të ndjeshme ndaj ndryshimeve të kërkesës dhe të çmimeve në tregjet europiane.

Pikërisht sot, Komisioni Europian publikoi parashikimin e vjeshtës për ekonominë e Unionit. Brukseli pret që ekonomia e BE-së të rritet me 1,4% gjatë vitit 2026 dhe me të njëjtin ritëm gjatë vitit 2027. Për Eurozonën, parashikimi është 1,2% për të dy vitet.

Problemi kryesor mbetet inflacioni. Komisioni vlerëson se inflacioni mesatar në BE do të arrijë 3,3% në vitin 2026 dhe 3,2% në vitin 2027. Në Eurozonë, inflacioni i tetorit arriti në 4%, kryesisht për shkak të rritjes së çmimeve të energjisë.

Raporti europian evidenton se nafta Brent e kapërceu nivelin e 100 dollarëve për fuçi gjatë tetorit, ndërsa gazi natyror në tregun europian kushtonte mbi 95 euro për megavatorë në fund të muajit. Komisioni i lidh këto zhvillime me ndërprerjet e furnizimit energjetik nga Lindja e Mesme, dëmtimin e infrastrukturës dhe shtrenjtimin e transportit e të sigurimeve.

Për Shqipërinë, rritja e kostove ndërkombëtare të energjisë paraqet rrezik për importuesit, transportuesit dhe prodhuesit që përdorin karburante ose energji në aktivitetin e tyre. Ndikimi mbi çmimet e brendshme varet nga kontratat e furnizimit, kursi i këmbimit, taksat dhe konkurrenca mes operatorëve.

Statistikat e fundit të INSTAT-it tregojnë se inflacioni në Shqipëri arriti në 3,4% gjatë tetorit, nga 2,3% në të njëjtin muaj të vitit të kaluar. Krahasuar me shtatorin, çmimet e konsumit u rritën me 0,5%. Këto janë të dhëna të faktuara për ecurinë e çmimeve, ndërsa parashikimi europian për vitin 2027 mbetet një vlerësim për zhvillimet e ardhshme.

Situata merr rëndësi edhe në diskutimin e projektbuxhetit dhe paketës fiskale për vitin 2027. Ministria e Financave ka propozuar rritjen e normës standarde të TVSH-së nga 20% në 21%, krahas uljes së saj në 6% për 54 produkte të shportës bazë. Qeveria argumenton se këto ndryshime synojnë të rishpërndajnë barrën tatimore dhe të lehtësojnë koston e produkteve ushqimore bazë.

Efekti për konsumatorët do të varet nga çmimet që tregtarët do të vendosin pas hyrjes në fuqi të ndryshimeve, si edhe nga mënyra se si rritja e normës standarde do të ndikojë mbi mallrat dhe shërbimet e tjera. Deri tani bëhet fjalë për propozime fiskale, jo për rezultate të matura në treg.

Nga ky kombinim zhvillimesh dalin në pah interesa të ndryshme ekonomike. Importuesit kërkojnë furnizime me çmime konkurruese dhe qëndrueshmëri të kursit të këmbimit. Prodhuesit vendas kërkojnë tregje, kosto të përballueshme dhe mundësi për të konkurruar me mallrat e huaja. Qeveria synon rritje të aktivitetit dhe të të ardhurave buxhetore, ndërsa konsumatorët përballen me efektin e çmimeve mbi fuqinë blerëse.

Përkeqësimi i deficitit tregtar nuk provon vetvetiu dobësim të gjithë ekonomisë. Një pjesë e importeve mund të lidhet me investime që rrisin prodhimin në të ardhmen. Megjithatë, rritja e importeve shumë më shpejt se eksportet tregon se kërkesa për mallra të huaja po zgjerohet me ritëm dukshëm më të lartë sesa shitjet shqiptare jashtë vendit.

Në tetor, ky raport u përkeqësua pikërisht në muajin kur tregjet ndërkombëtare përballeshin me çmime të larta të energjisë dhe me pasiguri në furnizim.

Shqipëria po importon gjithnjë e më shumë, ndërsa disa nga sektorët tradicionalë eksportues po humbasin terren. Nëse ekonomia do të vazhdojë të mbështetet kryesisht te konsumi dhe mallrat e huaja, çdo shtrenjtim ndërkombëtar do të rëndojë më shumë mbi faturën e importeve dhe konkurrueshmërinë e prodhimit vendas./Pamfletishqipëria importet eksportet deficiti tregtar Lini një Përgjigje Anuloje përgjigjen Ekonomi Mbi 100 vjet për t’u barazuar, pensionet në Shqipëri sa 19% e nivelit të BE-së sipas fuqisë blerëse 17 Nëntor 2026, 07:1907:19Ekonomi Euro 'pa shpresë', mësoni si këmbehen sot monedhat e huaja 17 Nëntor 2026, 07:1907:19Ekonomi Nga pastrimi i parave te rreziku i humbjes së kursimeve, sa të sigurta janë bankat dixhitale? 16 Nëntor 2026, 18:4218:42Ekonomi Turizmi zgjerohet, por fitimet tkurren: Shqipëria numëron vizitorët, por sa para i mbeten ekonomisë? 16 Nëntor 2026, 13:2813:28Ekonomi Shqipëria ndan më pak të ardhura për më të varfrit se i gjithë rajoni 16 Nëntor 2026, 07:3607:36Ekonomi Euro në greminë, si këmbehen sot monedhat e huaja 16 Nëntor 2026, 07:1307:13Ekonomi