Një metodë skuqjeje e asistuar nga mikrovalët mund të prodhojë patate të skuqura që gatuhen më shpejt, përthithin më pak vaj dhe ruajnë një krokantësi të kënaqshme. Patatet e skuqura dhe ushqimet e tjera të skuqura janë të njohura kryesisht për shkak të strukturës së tyre krokante dhe shijes së pasur. Megjithatë, gjatë gatimit ato mund të përthithin sasi të mëdha vaji, duke rritur përmbajtjen e yndyrës dhe kalorive. Konsumimi i rregullt i ushqimeve me përmbajtje të lartë yndyre mund të kontribuojë në probleme shëndetësore si obeziteti dhe hipertensioni.Lexo edhe:Zorra mund t’i tregojë trurit çfarë të kujtojë: Studimi zbulon lidhjen e fshehtë mes ushqimit dhe kujtesës Studiuesit në Universitetin e Illinois Urbana-Champaign po hetojnë nëse energjia e mikrovalëve mund të ndihmojë në prodhimin e patateve të skuqura që përthithin më pak vaj, pa humbur cilësitë që konsumatorët presin. Gjetjet e tyre sugjerojnë se kombinimi i skuqjes me mikrovalë dhe skuqjes konvencionale mund të shkurtojë kohën e gatimit, të kufizojë përthithjen e vajit dhe njëkohësisht të krijojë sipërfaqen krokante dhe strukturën karakteristike të patateve tradicionale të skuqura. Krijimi i patateve më të shëndetshme pa sakrifikuar shijen "Konsumatorët duan ushqime të shëndetshme, por në momentin e blerjes shpesh mbizotërojnë dëshirat e tyre. Përmbajtja e lartë e vajit i shton shije ushqimit, por gjithashtu përmban shumë energji dhe kalori. Ekipi im kërkimor studion procesin e skuqjes me synimin për të arritur një përmbajtje më të ulët yndyre pa ndryshime të rëndësishme në shije dhe teksturë," tha hetuesi kryesor Pawan Singh Takhar, profesor i inxhinierisë ushqimore në Departamentin e Shkencës së Ushqimit dhe Ushqyerjes Njerëzore, pjesë e Kolegjit të Shkencave Bujqësore, të Konsumatorit dhe Mjedisit në Universitetin e Illinois. Takhar dhe Yash Shah, student doktorature në Departamentin e Shkencës së Ushqimit dhe Ushqyerjes Njerëzore, publikuan rezultatet e tyre në dy studime të reja që shqyrtojnë ndryshimet fizike që ndodhin kur patatet e skuqura gatuhen me energjinë e mikrovalëve. Për studimin e parë, studiuesit nga Illinois bashkëpunuan me shkencëtarë nga Universiteti Shtetëror i Washingtonit, të cilët kishin zhvilluar një pajisje të posaçme për skuqje me mikrovalë. Pajisja mund të funksiononte si në frekuencën 2.45 gigaherc (e ngjashme me një furrë të zakonshme me mikrovalë), ashtu edhe në 5.8 gigaherc. Gigaherci është një njësi që përdoret për të përshkruar frekuencën e valëve elektromagnetike. Frekuenca të ndryshme të mikrovalëve mund të ndikojnë në mënyrën se si energjia përhapet në ushqim dhe sa shpejt reagojnë molekulat e ujit gjatë gatimit. Ndjekja e asaj që ndodh brenda një patateje të skuqur Studiuesit i shpëlanë dhe i qëruan patatet përpara se t’i prisnin në shirita. Më pas, shiritat iu nënshtruan procesit të zbardhjes (blanching), u kriposën dhe u skuqën në vaj soje të ngrohur në 180 gradë Celsius. Zbardhja (blanching) konsiston në ekspozimin e shkurtër të ushqimit ndaj ujit të nxehtë ose avullit. Për patatet, ky hap fillon zbutjen e indeve dhe ndihmon në përgatitjen e sipërfaqes për skuqje. Gjatë dhe pas gatimit, ekipi mati temperaturën, presionin e brendshëm, vëllimin, teksturën, lagështinë dhe përmbajtjen e vajit. Këto matje ndihmuan në zbulimin e mënyrës se si uji largohej nga patatet dhe si vaji hynte në hapësirat që ai linte pas. Sipas Takhar, një nga sfidat kryesore të procesit të skuqjes është parandalimi i depërtimit të vajit në ushqim, si gjatë gatimit ashtu edhe menjëherë pas tij. Në fillim të skuqjes, poret e vogla brenda patates janë ende të mbushura me ujë, duke lënë shumë pak hapësirë për vajin. Megjithatë, ndërsa patatja nxehet, uji shndërrohet në avull dhe del jashtë. Fillojnë të krijohen hapësira boshe dhe presioni negativ mund të tërheqë vajin brenda patates. "Mendoni për një pipëz në një pije. Nëse shtyni ajër brenda pipëzës, krijohet presion pozitiv dhe çdo lëng shtyhet jashtë. Por nëse thithni përmes pipëzës, lëngu ngjitet lart. Tani imagjinoni që materialet ushqimore kanë shumë pipëza të vogla. Kur ka presion pozitiv, vaji qëndron jashtë. Por kur ka presion negativ, vaji fillon të depërtojë brenda," shpjegoi Takhar. Pse presioni përcakton përthithjen e vajit Studiuesit zbuluan se deri në 90% e procesit të skuqjes zhvillohet ndërkohë që ushqimi ndodhet nën presion negativ. Kjo krijon një efekt të zgjatur thithjeje, duke i lejuar vajit të depërtojë në poret e sapohapura. Një proces më efektiv skuqjeje do ta mbante presionin brenda patates pozitiv për një periudhë më të gjatë dhe do të zvogëlonte kohën gjatë së cilës ai është negativ. Kjo mund të kufizojë sasinë e vajit që përthithet nga ushqimi. Energjia e mikrovalëve mund të ndihmojë duke ngrohur ujin në të gjithë pataten, në vend që të mbështetet vetëm te nxehtësia që depërton nga sipërfaqja drejt brendësisë. Ndërsa molekulat e ujit thithin energjinë e mikrovalëve, ato lëvizin më shpejt dhe prodhojnë më shumë avull. Ky avull rrit presionin brenda ushqimit dhe e bën më të vështirë depërtimin e vajit. "Kur ngrohim diçka në një furrë konvencionale, nxehtësia kalon nga jashtë drejt brendësisë, ndërsa furra me mikrovalë e ngroh ushqimin nga brenda drejt jashtë, sepse mikrovalët depërtojnë në të gjithë materialin. Mikrovalët i vënë në lëvizje molekulat e ujit, duke shkaktuar formimin e më shumë avullit dhe duke e zhvendosur profilin e presionit drejt anës pozitive. Presioni më i lartë në mikrovalë ndihmon në uljen e depërtimit të vajit," tha Takhar. Skuqja me mikrovalë shkurton kohën e gatimit dhe ul përthithjen e vajit Krahas testeve laboratorike, studiuesit përdorën modelimin matematikor për të shqyrtuar më në detaje procesin e skuqjes. Modelet kompjuterike u mundësuan të analizonin mënyrën se si ndërvepronin variablat e ndryshëm dhe të parashikonin ndryshime që do të ishin të vështira për t’u matur drejtpërdrejt në çdo eksperiment. Ekipi krahasoi temperaturën, presionin, vëllimin, teksturën, lagështinë dhe përthithjen e vajit gjatë skuqjes në frekuencat 2.45 GHz, 5.8 GHz dhe në kushtet konvencionale. Në të gjitha eksperimentet dhe simulimet, skuqja me mikrovalë bëri që lagështia të largohej më shpejt nga patatet. Ajo gjithashtu uli kohën totale të gatimit dhe zvogëloi sasinë e vajit të përthithur nga patatet e skuqura. Megjithatë, vetëm skuqja me mikrovalë nuk prodhoi teksturën e dëshiruar. Patatet e gatuara vetëm me energjinë e mikrovalëve priren të mbeten të buta, në vend që të zhvillojnë sipërfaqen krokante që konsumatorët presin. "Megjithatë, nëse përdorni vetëm skuqjen me mikrovalë, përfni me ushqim të qullët. Për të arritur një teksturë dhe shije krokante, nevojitet ngrohja konvencionale. Prandaj, ne propozojmë kombinimin e të dyja metodave në të njëjtën pajisje. Ngrohja konvencionale ruan krokantësinë, ndërsa ngrohja me mikrovalë ul përthithjen e vajit," tha Takhar. Një pajisje hibride skuqjeje mund të ofrojë përfitimet më të mira të të dyja metodave Sistemi i propozuar do të përdorte skuqjen konvencionale për të marrë ngjyrën e artë dhe sipërfaqen krokante, ndërsa energjia e mikrovalëve do të përshpejtonte largimin e lagështisë dhe do të ndihmonte në parandalimin e depërtimit të tepërt të vajit në patate. Kjo qasje e kombinuar mund t’u mundësojë prodhuesve të prodhojnë patate të skuqura me më pak vaj, duke ruajtur shijen dhe teksturën që i bëjnë ushqimet e skuqura tërheqëse. Gatimi më i shpejtë mund të përmirësojë gjithashtu efikasitetin e prodhimit. Studiuesit vunë në dukje se pajisjet e vazhdueshme të skuqjes që përdoren në fabrikat e mëdha të përpunimit të ushqimit mund të modifikohen për të përfshirë gjeneratorë mikrovalësh. Meqenëse këta komponentë janë gjerësisht të disponueshëm dhe relativisht të lirë, sistemi mund të jetë ekonomikisht i zbatueshëm për prodhimin komercial./ScienceDaily
