Rama-Ivanka Trump-Kushner Projekti turistik i lidhur me Jared Kushner, dhëndrin e presidentit amerikan Donald Trump, po përshkruhet nga media gjermane “Augsburger Allgemeine” jo vetëm si një konflikt për mbrojtjen e lagunës së Nartës, por edhe si një çështje që ka vënë në qendër mënyrën se si qeveria e Edi Ramës trajton investimet e mëdha dhe zbatimin e ligjit. Planet për investime turistike të lidhura me Jared Kushner, dhëndrin e presidentit amerikan Donald Trump, kanë kthyer Nartën dhe Zvërnecin në një nga zonat ku përplasja mes zhvillimit turistik dhe mbrojtjes së territorit është më e fortë.
Në lagunën e Nartës, flamingot janë kthyer në simbolin e protestës. Aktivistët që kundërshtojnë projektet e mëdha turistike e kanë quajtur lëvizjen e tyre “Revolucioni i Flamingove”, por pretendimet e tyre shkojnë përtej mbrojtjes së shpendëve. Ata ngrenë pikëpyetje për ndryshimet ligjore, përdorimin e zonave të mbrojtura, pronësinë e tokave dhe marrëdhënien e qeverisë me investitorët e fuqishëm.
Një nga elementet më të rëndësishme të kësaj historie është një libër arkitekture i publikuar në korrik në Zvicër, me një parathënie të shkruar nga kryeministri Edi Rama. Botimi tregon se planet e qeverisë për një zhvillim të madh turistik në Zvërnec nuk janë të reja.
Që në vitin 2022, qeveria shqiptare kishte kërkuar nga arkitektë propozime për një kompleks të madh hotelerie në këtë zonë. Në atë kohë, rregullat në fuqi për zonat e mbrojtura vendosnin kufizime që nuk lejonin një projekt të tillë.
Ligji ndryshoi më vonë. Në fillim të vitit 2025, Parlamenti shqiptar miratoi ndryshime në legjislacionin për zonat e mbrojtura, duke hapur mundësinë për zhvillime ekonomike dhe turistike edhe në territore që gëzojnë status mbrojtjeje.
Kronologjia ka marrë rëndësi në debatin që ka shpërthyer rreth Zvërnecit: qeveria kishte kërkuar projekte për zhvillimin turistik të zonës që në vitin 2022, ndërsa ndryshimet ligjore që krijuan mundësi të reja për ndërtime në zonat e mbrojtura erdhën më pas.
Në të njëjtën zonë kanë hyrë më vonë edhe planet e lidhura me Kushner. Investimet e tij në Shqipëri kanë marrë vëmendje të madhe për shkak të përmasave financiare, emrit të familjes Trump dhe vendndodhjes së projekteve.
Qeveria Rama e ka mbështetur fort zhvillimin e turizmit luksoz dhe ardhjen e investitorëve të mëdhenj ndërkombëtarë. Kryeministri i ka paraqitur këto investime si mundësi për rritjen e ekonomisë, vende të reja pune dhe transformimin e Shqipërisë në një destinacion turistik të nivelit të lartë.
Por pikërisht mënyra se si po realizohet ky transformim është në qendër të kundërshtimeve.
Aktivistja Sidorela Vatnikaj, një nga zërat e “Revolucionit të Flamingove”, akuzon qeverinë se sistemi favorizon njerëzit me para dhe lidhje politike. Sipas saj, qytetarët e zakonshëm përballen me kufizime, ndërsa për investitorët e fuqishëm krijohen mundësi për të ndërtuar në territore ku më parë një gjë e tillë nuk lejohej.
Për aktivistët, përplasja për Zvërnecin është pikërisht një provë e mënyrës se si zbatohet ligji kur përballë shtetit ndodhen investitorë të mëdhenj.
Edhe Afrim Krasniqi, drejtues i Institutit të Studimeve Politike, e vendos çështjen në një kontekst më të gjerë politik. Ai flet për një brez të ri shqiptarësh që kërkon standarde të krahasueshme me ato të Bashkimit Evropian dhe që nuk pranon më lehtësisht një model ku vendimmarrja përqendrohet në pak duar.
Krasniqi kritikon gjithashtu mënyrën se si Rama reagon ndaj kundërshtarëve dhe kritikëve të tij. Përplasja për Nartën, në këtë këndvështrim, nuk është një debat i izoluar mjedisor, por pjesë e diskutimit më të gjerë mbi funksionimin e institucioneve dhe kontrollin e pushtetit.
Një tjetër pjesë e ndjeshme e historisë lidhet me pronësinë e tokave në Zvërnec.
Banorë të zonës pretendojnë se zotërojnë toka që preken nga zhvillimet e planifikuara. Konfliktet për pronësinë kanë ekzistuar prej vitesh dhe disa prej banorëve ndërmorën hapa për të informuar drejtpërdrejt edhe investitorët amerikanë.
Në vitin 2024, një grup banorësh i dërgoi një letër Affinity Partners, kompanisë së themeluar nga Kushner, duke e informuar për pretendimet dhe konfliktet mbi pronësinë e tokave në zonë.
Çështja e pronave ka mbërritur edhe te SPAK. Hetimet përfshijnë biznesmenin shqiptar Artur Shehu, me banim në Miami, dhe dyshime që lidhen me dokumentet e pronësisë për toka në Zvërnec. Hetuesit po shqyrtojnë mënyrën se si janë krijuar ose transferuar titujt e pronësisë dhe lidhjen e tyre me territoret ku parashikohen investimet.
Krahas pronave dhe ligjit, mbetet konflikti për vetë lagunën.
Narta është një nga zonat ligatinore më të rëndësishme të Shqipërisë dhe habitat për një numër të madh shpendësh. Flamingot janë elementi më i dukshëm, por kundërshtimi i ambientalistëve lidhet me të gjithë ekosistemin dhe me efektet që urbanizimi dhe infrastruktura turistike mund të kenë mbi të.
Për këtë arsye, flamingoja është zgjedhur si simbol i protestës. Aktivistët organizojnë tubime dhe aksione për të tërhequr vëmendjen mbi atë që po ndodh në zonë, ndërsa konflikti ka marrë gradualisht edhe dimension politik.
Në njërën anë qëndron strategjia e qeverisë për të sjellë në bregdet investime turistike me vlerë miliarda euro dhe për të tërhequr emra të mëdhenj ndërkombëtarë. Në anën tjetër janë aktivistët dhe banorët që kërkojnë përgjigje për zonat e mbrojtura, pronat dhe mënyrën se si ndryshojnë rregullat.
Pikërisht libri i publikuar në Zvicër i shton kësaj historie një detaj të rëndësishëm: ideja për një kompleks të madh hotelerie në Zvërnec ishte në tryezën e qeverisë që në vitin 2022. Tre vjet më vonë, legjislacioni për zonat e mbrojtura ndryshoi, ndërsa sot territori është në qendër të një prej projekteve turistike më të debatueshme në vend.
Kështu, “Revolucioni i Flamingove” nuk është më vetëm një protestë për shpendët e Nartës. Ai është kthyer në një përplasje për tokën, ligjin, investitorët miliarderë dhe mënyrën se si qeveria po ndryshon bregdetin shqiptar. /Përshtatur nga "Augsburger Allgemeine"ligji maliqi kushner Lini një Përgjigje Anuloje përgjigjen Politike Sali Berisha ‘thyen izolimin’, ja kur kreu i PD pritet të udhëtojë drejt SHBA-së! 27 Gusht 2026, 15:3215:32Politike Zv/kryeministre e qeverisë Rama në shtator? Grida Duma thyen heshtjen 27 Gusht 2026, 14:5614:56Politike Raketat e kapura në Bari drejt Shqipërisë dhe “rastësia” me alarmin për bombë! 27 Gusht 2026, 13:5213:52Politike “Agasi, rrezik për NATO-n”, Berisha thirrje ndërkombëtarëve: Monitoroni hetimin, Rama të japë dorëheqjen 27 Gusht 2026, 13:4213:42Politike Arrestimi i Agasit i negociuar? Berisha: Me urdhër të Ramës, Balla takoi Gysin në Elbasan 27 Gusht 2026, 13:0113:01Politike Arrestimi i Ergys Agasit, Berisha: Në zyrën e tij regjistroheshin ministra e deputetë, videot po fshihen 27 Gusht 2026, 12:5512:55Politike