Të luftosh këtë aleancë vetëm me sulme verbale ndaj sovranistëve dhe nacionalistëve nuk mjafton më... Triumfi i partisë nacionaliste AfD në Saksoni-Anhalt dhe paniku mes të gjitha partive italiane për shkak të sukseseve në sondazhe të Futuro Nazionale të Roberto Vannacci-t po tronditin Evropën.
Ata që kujdesen për lirinë, sundimin e ligjit, përparimin ekonomik dhe social dhe për një Evropë më të bashkuar dhe më efektive, dhe që nuk duan një rikthim te diktaturat, persekutimi racor apo lufta mes evropianëve, do të duhet të mobilizohen kundër aleancës tashmë të dukshme që synon të përçajë Bashkimin Evropian. E udhëhequr në mënyrë të koordinuar dhe tashmë të hapur nga Shtetet e Bashkuara të Trump-it dhe Rusia e Putinit, kjo aleancë mbështetet në një rrjet kolonash të pesta, të përbërë nga forca politike, disa prej të cilave tashmë janë në qeveri, ndërsa të tjera po i afrohen pushtetit, me karakter sovranist dhe nacionalist.
Të luftosh këtë aleancë vetëm me sulme verbale ndaj sovranistëve dhe nacionalistëve nuk mjafton më. Kampi pro-evropian, siç mund ta quajmë, duhet të ndërmarrë urgjentisht një autokritikë të thellë. Sëmundja e rëndë e Evropës, që e bën atë kaq të cenueshme, sigurisht që lidhet me veprimet e atyre që gjithmonë kanë synuar ta sulmojnë dhe, nëse është e mundur, ta rrëzojnë atë. Por çfarë tjetër mund të presim prej tyre?
Bashkimi Evropian, pavarësisht se gjatë dekadave ka arritur rezultate konkrete që dikur ishin të paimagjinueshme, tani rrezikon të fragmentohet nga brenda. Krimbi që po e gërryen është pikërisht elementi nga i cili mbështetësit e tij prisnin legjitimitet dhe shtysë më të madhe: politika, pra një Evropë më politike.
Fatkeqësisht, ndërsa në jetën e BE-së u përfshi gjithnjë e më shumë politikë, me synimin për ta bërë atë më të ngjashme me arenat politike kombëtare, këto të fundit po rrëshqisnin me shpejtësi drejt mungesës së përgjegjësisë, seriozitetit dhe vizionit afatgjatë. Politika kombëtare, sapo mbërriti në Bruksel dhe veçanërisht në Këshillin Evropian, çoi në dobësimin e ndjenjës së interesit të përbashkët.
Me kalimin e viteve, pro-evropianët me të drejtë kanë vënë në shënjestër lëvizje si ato të Le Pen, Wilders, Lega-s, Melonit, të paktën në fillimet e saj, AfD-së e kështu me radhë. Por a mund të themi vërtet se grupet e tjera politike, që zakonisht konsiderohen pro-evropiane, si Partia Popullore, Socialistët dhe të tjerët, si dhe qeveritë kombëtare që ata drejtojnë, kanë vepruar duke vendosur realisht interesat e integrimit evropian përpara interesave kombëtare? A nuk përdoren shpesh interesat kombëtare si një gjethe fiku e respektueshme, për të fshehur interesat e partive, fraksioneve apo klientelave politike?
Le të marrim figurën që për pesëmbëdhjetë vjet ndoshta mishëroi më shumë se kushdo tjetër idenë e një politikani me ndjenjë përgjegjësie evropiane: kancelaren Merkel. Kur, gjatë krizës financiare, presidenti i Këshillit Evropian, Herman Van Rompuy, propozoi që krerët e qeverive të zhvillonin një reflektim të plotë mbi arsyet e shfaqjes së lëvizjeve të para populiste dhe kundër BE-së në ato vite dhe nëse disa politika ekonomike evropiane kishin ndikuar në këtë zhvillim, Merkel e kundërshtoi propozimin. Prej tij nuk doli asgjë. Së fundmi, ish-kancelarja tha, me të drejtë, se rezultati i AfD-së ia kishte “shqyer zemrën”.
Le t’i sulmojnë pro-evropianët nacionalizmat, armiqtë e Evropës dhe, një ditë, në mënyrë të pashmangshme, armiqtë e njëri-tjetrit. “Nacionalizmi është luftë”, tha Mitterrand. Por le të mos vazhdojnë të injorojnë trarin në syrin e tyre. Le të kenë dinjitetin të jenë më pak hipokritë. Le të ndalojnë së përdoruri Evropën si kurban për politikat e tyre kombëtare gjithnjë e më të turpshme, me shpresën se nuk do të humbasin vota. Le të ndalojnë së derdhuri lot krokodili kur bëjnë sikur pendohen që propozimet inteligjente për Evropën, si ato të Draghi-t dhe Letta-s, po zbatohen kaq ngadalë. Në të vërtetë, janë pikërisht ata, qeveritë dhe burokracitë e tyre kombëtare, sepse, po, burokracitë kombëtare ekzistojnë, që kundërshtojnë heqjen e 27 pengesave përmes një kuadri të vetëm ligjor për tregun e përbashkët.
Përgjegjësia e partive “pro-evropiane” për vënien në rrezik të Bashkimit Evropian nuk është diçka e re. Kjo është theksuar prej kohësh në “Demokracia në Evropë”, nga Sylvie Goulard dhe unë, Rizzoli 2012. Por fenomeni është përhapur edhe më shumë gjatë pesëmbëdhjetë viteve të fundit. Trump dhe sovranistët e sotëm nuk do të kishin kaq shumë sukses në çmontimin e BE-së nëse qeveritë kombëtare dhe, ndonjëherë, vetë institucionet evropiane do të kishin qenë në lartësinë e paraardhësve të tyre të largët, të cilët kishin përjetuar luftën, nazizmin dhe fashizmin.
Një konsideratë tjetër lidhet me Italinë. Sot, në pjesën më të madhe të klasës politike dhe të opinionit publik ekziston shqetësim për një përsëritje të mundshme të këtyre plagëve. Por, nëse ky shqetësim do të ndihej vërtet dhe do të trajtohej me përgjegjësi, a do të vazhdonin ritualet e pafundme rreth shtrirjes së “fushës së gjerë”, rreth përparësisë mes programeve dhe zgjedhjeve paraprake, apo rreth njohjes së ndërsjellë mes partive të vogla, të cilat të gjitha synojnë të paraqiten si qendra e vërtetë? Dhe, brenda shumicës qeverisëse, a do të ishte e mundur të qeverisej për një periudhë rekord pa qenë nevoja që partitë që e përbëjnë atë të sqaronin mes tyre dhe para qytetarëve nëse duan të luftojnë për Evropën dhe, nëse po, për çfarë lloj Evrope?
Së fundmi, të gjithë e demonizojnë Vannacci-n. Megjithatë, askush nuk duket se e ka lexuar programin e tij. Po ta kishin lexuar, do të kishin parë se ai program, përveç shumë pasojave të tjera serioze, do ta nxirrte Italinë, pa e thënë shprehimisht, nga Bashkimi Evropian, euro dhe tregu i përbashkët. Pse nuk i përdorin këto argumente për t’ua shpjeguar më konkretisht qytetarëve dhe bizneseve se ku do ta çonte Italinë “Futuro Nazionale”?/Përshtati "Pamfleti" nga "Corriere della Sera"europë Lini një Përgjigje Anuloje përgjigjen Rajoni dhe Bota Importet e kimikateve dhe plastikës; Franca, Italia dhe Gjermania kërkojnë masa të rrepta nga BE 10 Shtator 2026, 22:1422:14Rajoni dhe Bota Trump ndryshon mendje për luftën me Iranin: Mund të përfjë para zgjedhjeve 10 Shtator 2026, 21:5121:51Rajoni dhe Bota Agjencia Ndërkombëtare e Energjisë Atomike ngre alarmin: Kemi vërejtur aktivitete ndërtimi në malin Pickaxe të Iranit 10 Shtator 2026, 21:4021:40Rajoni dhe Bota A mund t’i paguajë vërtet Trump 5 mijë dollarë për çdo të rrituri amerikan? 10 Shtator 2026, 21:2021:20Rajoni dhe Bota Evropa nën goditje/ Loja e fshehtë e Putinit, çfarë po kurdis Moska 10 Shtator 2026, 21:1921:19Rajoni dhe Bota Përmbyset autobusi me turistë në Zvicër, disa viktima dhe të plagosur 10 Shtator 2026, 20:4920:49Rajoni dhe Bota