Aleksandar Vuçiç dhe Volodymyr Zelensky / Deklaratat për Kosovën ishin të pritshme, por ajo që fshihet pas tyre ngre shumë pikëpyetje... Deklarata e përsëritur e Volodymyr Zelenskyt në Beograd se Ukraina nuk do ta njohë Kosovën ka prodhuar, në mënyrë të kuptueshme, irritim në qarqet mediatike dhe politike në Shqipëri dhe Kosovë.
Për shumë shqiptarë, që prej fillimit të agresionit rus janë pozicionuar qartësisht në mbështetje të Ukrainës, qëndrimi i Kievit duket kontradiktor, madje i padrejtë. Por nëse largohemi për një moment nga reagimi emocional dhe e shohim zhvillimin përmes logjikës së diplomacisë, tabloja bëhet më komplekse.
Në Beograd nuk po diskutohet vetëm Kosova. Po kërkohet një afrim pragmatik mes Ukrainës dhe Serbisë, ku secila palë po përpiqet të marrë atë që i nevojitet pa cenuar interesat e saj themelore.
Në pamje të parë, Serbia dhe Ukraina vështirë se mund të konsiderohen partnerë natyralë në klimën e sotme gjeopolitike. Ukraina ndodhet në një luftë ekzistenciale me Rusinë, ndërsa Serbia vazhdon të ruajë marrëdhënie të veçanta politike, ekonomike dhe historike me Moskën dhe nuk është harmonizuar plotësisht me politikën perëndimore të sanksioneve.
Megjithatë, Beogradi nuk e ka njohur aneksimin rus të territoreve ukrainase dhe ka deklaruar vazhdimisht mbështetjen për integritetin territorial të Ukrainës. Pikërisht në këtë hapësirë mes dallimeve dhe interesave të përbashkëta po ndërtohet raporti i ri mes Aleksandar Vuçiçit dhe Volodymyr Zelenskyt.
Në thelb, të dy presidentët kanë arsye për ta mbajtur këtë marrëdhënie funksionale. Ukrainës i intereson një Serbi që gradualisht zvogëlon varësinë politike nga Moska dhe që ruan mbështetjen për integritetin territorial ukrainas. Serbisë, nga ana tjetër, i intereson të dëshmojë para Bashkimit Europian dhe Shteteve të Bashkuara se marrëdhënia e saj me Rusinë nuk e pengon të bashkëpunojë me Kievin. Mbi të gjitha, Beogradit i intereson që Ukraina të vazhdojë të mos e njohë Kosovën.
Këtu ndodhet edhe pika më delikate e kësaj marrëdhënieje.
Serbia mbështet integritetin territorial të Ukrainës dhe refuzon njohjen e territoreve të aneksuara nga Rusia. Ukraina, ndërkohë, vazhdon të njohë Serbinë brenda kufijve që përfshijnë Kosovën.
Në planin diplomatik, kjo krijon një reciprocitet politik që u shërben të dyja palëve, edhe pse rastet e Kosovës dhe territoreve ukrainase të pushtuara nga Rusia nuk mund të barazohen juridikisht apo historikisht.
Ky dallim është thelbësor. Kosova nuk është produkt i një pushtimi të një shteti fqinj që kërkon të aneksojë territorin e një vendi tjetër. Pavarësia e saj erdhi pas shpërbërjes së Jugosllavisë, represionit të regjimit të Slobodan Miloševićit, luftës, ndërhyrjes së NATO-s, administrimit ndërkombëtar dhe një procesi politik shumëvjeçar. Gjykata Ndërkombëtare e Drejtësisë arriti më pas në përfundimin se deklarata e pavarësisë së Kosovës nuk kishte shkelur të drejtën ndërkombëtare. Përpjekja e Moskës për ta përdorur Kosovën si justifikim për ndërhyrjet e saj territoriale ka qenë prej kohësh pjesë e argumentimit rus, por analogjia mbetet e kontestuar dhe nuk pranohet nga shumica e vendeve perëndimore.
Pikërisht për këtë arsye, argumenti se Ukraina nuk mund ta njohë Kosovën vetëm sepse kjo do të dobësonte pozicionin e saj juridik kundër Rusisë nuk është i plotë. Ekziston edhe një arsye shumë më pragmatike: Kievi nuk sheh aktualisht përfitim strategjik nga prishja e marrëdhënieve me Beogradin për shkak të Kosovës.
Njohja e Kosovës do ta vendoste menjëherë Ukrainën përballë Serbisë. Mosnjohja, në të kundërt, i lejon Kievit të mbajë një kanal të hapur me një shtet ballkanik që tradicionalisht ka qenë shumë pranë Moskës. Në kushtet kur Ukraina kërkon të reduktojë hapësirën diplomatike të Rusisë kudo në Europë, afrimi me Beogradin ka një vlerë që shkon përtej Ballkanit.
Kjo është arsyeja pse vizita e Zelenskyt duhet parë edhe si pjesë e një përpjekjeje më të gjerë ukrainase për ta bërë Serbinë më pak të varur nga Rusia, jo domosdoshmërisht duke i kërkuar Vuçiçit një shkëputje dramatike nga Moska, por duke krijuar alternativa politike dhe ekonomike. Për Kievin, edhe një zhvendosje graduale e Serbisë drejt pozicioneve europiane është një rezultat pozitiv.
Nga ana tjetër, Vuçiç ka arsye të jetë i kënaqur me këtë afrim. Presidenti serb po arrin të bëjë diçka që diplomacia e Beogradit e ka praktikuar prej vitesh: të komunikojë me qendra të ndryshme pushteti pa u lidhur përfundimisht me asnjërën prej tyre.
Takimi me Zelenskyn i mundëson Vuçiçit t'i tregojë Brukselit se Serbia nuk është një zgjatim politik i Moskës. Ruajtja e marrëdhënieve me Rusinë i mundëson të mbrojë interesat ekonomike dhe politike që Beogradi vazhdon të ketë atje. Ndërsa qëndrimi i pandryshuar i Ukrainës për Kosovën i lejon të argumentojë para opinionit serb se afrimi me Kievin nuk po bëhet në kurriz të çështjes që Serbia e konsideron interes të saj themelor kombëtar.
Në këtë kuptim, Beogradi ka arritur të krijojë një pozicion diplomatik relativisht të favorshëm. Serbia mund të mbështesë integritetin territorial të Ukrainës, të bashkëpunojë me Kievin dhe njëkohësisht të ruajë marrëdhëniet me Moskën. Për më tepër, ajo vazhdon të marrë nga Ukraina pikërisht atë që kërkon në çështjen e Kosovës: mosnjohjen.
Për Prishtinën, kjo situatë është natyrshëm zhgënjyese. Kosova u pozicionua që në fillim të luftës qartësisht në krah të Ukrainës. Mbështetja politike dhe publike për popullin ukrainas ka qenë e dukshme, ndërsa Prishtina është rreshtuar me sanksionet perëndimore ndaj Rusisë. Në këtë kontekst, dëgjimi i Zelenskyt duke konfirmuar në Beograd se Ukraina nuk do ta njohë Kosovën krijon ndjesinë e një marrëdhënieje të pabarabartë.
Megjithatë, politika e jashtme rrallë funksionon mbi parimin e mirënjohjes. Shtetet nuk marrin vendime strategjike vetëm sepse një vend tjetër i ka mbështetur në një moment të vështirë. Ato peshojnë interesat, kostot, aleancat dhe pasojat afatgjata. Kjo mund të duket e ftohtë, por është mënyra se si funksionon diplomacia.
Për këtë arsye, Tirana dhe Prishtina duhet të shmangin reagimin që e redukton çështjen në pyetjen: “Ne mbështetëm Ukrainën, pse Ukraina nuk na mbështet ne?”. Moralisht, pyetja është e kuptueshme. Diplomatikisht, nuk mjafton.
Mbështetja shqiptare për Ukrainën nuk duhet të shihet si një favor që duhet paguar me njohjen e Kosovës. Shqipëria dhe Kosova kanë mbështetur Ukrainën sepse kundërshtimi i ndryshimit të kufijve përmes agresionit ushtarak është në përputhje me interesat dhe orientimin e tyre strategjik. Relativizimi i agresionit rus vetëm për shkak të qëndrimit ukrainas ndaj Kosovës do të ishte jo vetëm i gabuar, por do t'i shërbente pikërisht narrativës së Moskës që prej vitesh përpiqet ta përdorë Kosovën si precedent për veprimet e saj.
Por kjo nuk do të thotë se Prishtina duhet ta pranojë pasivisht qëndrimin ukrainas. Përkundrazi. Përgjigjja më efektive nuk është zemërimi publik ndaj Zelenskyt, por një diplomaci më intensive ndaj Kievit.
Kosova dhe Shqipëria kanë nevojë t'ia bëjnë më të qartë Ukrainës se njohja e Kosovës nuk përbën legjitimim të aneksimeve ruse. Rrethanat historike, juridike dhe politike janë të ndryshme dhe ky argument duhet të artikulohet sistematikisht, jo vetëm në Kiev, por edhe te partnerët perëndimorë që mund të ndikojnë në evolucionin e qëndrimit ukrainas.
Në fund, Zelensky po vepron para së gjithash si president i Ukrainës. Detyra e tij nuk është të përmbushë pritshmëritë politike të Tiranës apo Prishtinës, por të zgjerojë hapësirën ndërkombëtare të vendit të tij në një moment kur Ukraina vazhdon të përballet me një kërcënim të jashtëzakonshëm. Nëse marrëdhënia me Beogradin mund ta dobësojë sadopak ndikimin rus në Serbi, Kievi ka arsye ta eksplorojë atë mundësi.
Edhe Vuçiç po vepron sipas së njëjtës logjikë. Ai kërkon të marrë maksimumin nga marrëdhënia me Ukrainën, pa djegur urat me Rusinë dhe pa ndryshuar qëndrimin ndaj Kosovës.
Prandaj pyetja më interesante pas vizitës së Zelenskyt nuk është nëse presidenti ukrainas “tradhtoi” Kosovën. Një formulim i tillë do ta thjeshtonte tepër një lojë diplomatike shumë më komplekse.
Pyetja është se çfarë po ndërtohet mes Kievit dhe Beogradit dhe deri ku mund të shkojë ky afrim.
Për momentin, duket se të dyja palët kanë gjetur një formulë të leverdishme: Serbia mbështet integritetin territorial të Ukrainës dhe hap më shumë hapësirë për bashkëpunim me Kievin; Ukraina ruan qëndrimin e saj për mosnjohjen e Kosovës dhe përpiqet të krijojë një marrëdhënie më të afërt me një vend që historikisht ka qenë ndër partnerët më të rëndësishëm të Rusisë në Ballkan.
Në këtë ekuacion, Beogradi po demonstron edhe një herë aftësinë për ta përdorur konkurrencën mes fuqive dhe interesave të ndryshme në funksion të objektivave të veta.
Dhe ndoshta pikërisht këtu gjendet mesazhi më i rëndësishëm për Tiranën dhe Prishtinën.
Në vend që të presin që solidariteti me Ukrainën të përkthehet automatikisht në njohje të Kosovës, ato duhet të krijojnë kushtet politike dhe diplomatike që një njohje e tillë të bëhet, një ditë, në interesin e vetë Kievit.
Sepse në marrëdhëniet ndërkombëtare simpatia ka peshë, solidariteti krijon kapital politik dhe parimet kanë rëndësi. Por vendimet më të vështira merren zakonisht aty ku këto elemente takohen me interesin shtetëror.
Dhe sot, pikërisht ky interes po e afron Kievin me Beogradin./Pamfletikievi beogradi kosova Lini një Përgjigje Anuloje përgjigjen Editorial Elefanti në dhomë 8 Gusht 2026, 19:1819:18Editorial Peshku në det, tigani në zjarr 7 Gusht 2026, 10:5710:57Editorial Mesazhi i Heshtur i Gjeneralit Wendt 6 Gusht 2026, 13:3513:35Editorial Disheza e Ramës: Si familja Trump i shembi fasadën ndërkombëtare 5 Gusht 2026, 12:3612:36Editorial Presidenti i Amerikës është "peng" në Teheran 4 Gusht 2026, 10:5610:56Editorial Donald Trump, "Haxhi Pishmani" i Uashingtonit 2 Gusht 2026, 12:4712:47Editorial